Мӯш каз дашт дар дукон уфтад
موش کز دشت در دکان افتد
Ба ки хешят бо ъўон уфтад
به که خویشیت با عوان افتد
Чун нишинад ъўон ба хари пушта
چون نشیند عوان به خر پشته
Чаҳ ту дар пеш ӯ чаҳ хари кушта
چه تو در پیش او چه خر کشته
Хештанро худои ном наад
خویشتن را خدای نام نهد
Хол ва ъамро гадои ном наад
خال و عم را گدای نام نهد
Бинишонад зи ҷаҳлу кшхонӣ
بنشاند ز جهل و کشخانی
Падари перро ба дарбоне
پدر پیر را به دربانی
Зонка чун сифла ёфт молу амал
زانکه چون سفله یافت مال و عمل
Бикунади ҷуфту ёру хонаи бадал
بکند جفت و یار و خانه بدل
Кибр ӯ чун балоӣ омаданӣ
کبر او چون بلای آمدنی
Бози косаш чу косаи задане
باز کاسش چو کاسهٔ زدنی
Гар надорӣ ба хизматат хонд
گر نداری به خدمتت خواند
Вар бидорӣ ба унф бастанд
ور بداری به عنف بستاند
Ҳама аз куни хоҷа тез диҳад
همه از کون خواجه تیز دهد
Гуҳи гуҳ аз куни мейр низ диҳад
گه گه از کون میر نیز دهد
Ки набинӣ ба ҳурмату савлат
که نبینی به حرمت و صولت
Як занахи зан чу ман дар ин давлат
یک زنخ زن چو من در این دولت
Ки на аз дасти инам ва онам
که نه از دست اینم و آنم
Ман кунун дасти рости султонам
من کنون دست راست سلطانم
Ҳамаи бодаши зи ҳоҷибу зи амир
همه بادش ز حاجب و ز امیر
Ҳамаи лофаши зи хоҷау зи вазир
همه لافش ز خواجه و ز وزیر
Гуяд ар бо ту ҳам сухан бошад
گوید ار با تو هم سخن باشد
Зери нав гарчи даҳ куҳан бошад
زیر نو گرچه ده کهن باشد
Гарданами байни зи дасти шаҳи нилӣ
گردنم بین ز دست شه نیلی
Ки ба даст худам занад силӣ
که به دست خودم زند سیلی
Ман занами бештари зи бими пашша
من زنم بیشتر ز بیم پشه
Куни пелон ба риши ғрўошаҳ
کون پیلان به ریش غرواشه
Шоҳи мо ар бимирад ар бузед
شاه ما ار بمیرد ار بزید
Ҷуз ба фармони риш ман наред
جز به فرمان ریش من نرید
Худ ба даст манаст чандини гоҳ
خود به دست من است چندینگاه
Қуфлу меҳру калиди гулхани шоҳ
قفل و مهر و کلید گلخن شاه
Чакании нохушӣу хешӣ ӯ
چکنی ناخوشی و خویشی او
Ки ма ӯ маи камӣу бешӣ ӯ
که مه او مه کمی و بیشی او
Аз луқмае ба мотаму сур
از لقمهای به ماتم و سور
Гуҳи ғуломаши буиу гуҳи муздур
گه غلامش بوی و گه مزدور
Кист дар чашми ақли нохуш тар
کیست در چشم عقل ناخوشتر
Дар ҷаҳон аз гадои кброўр
در جهان از گدای کبرآور
Дев дар машк ӯ дамидаи фара
دیو در مشک او دمیده فره
То зи худ сӯии худ шудаи фарбеҳ
تا ز خود سوی خود شده فربه
Сифла гардад зи молу илми сафеҳ
سفله گردد ز مال و علم سفیه
Ки сияҳ сор барнатобад пиҳ
که سیه سار برنتابد پیه
Аз адам бӯда вази фанои суда
از عدم بوده وز فنا سوده
Дар миёни тумтароқи беҳуда
در میان طمطراق بیهوده
Ба дамии зинда аз пуфии бемор
به دمی زنده از پفی بیمار
Ба хуии гандаи вази туфии аФгор
به خویی گنده وز تفی افگار
Даври шӯи даври шӯи зи наздикаш
دور شو دور شو ز نزدیکش
Равшании шӯи зи нанги торикаш
روشنی شو ز ننگ تاریکش
Гар барӣн хон ту ҷуфтӣу фардӣ
گر براین خوان تو جفتی و فردی
Деги дилро ба аз ҷигар хӯрдӣ
دیگ دل را به از جگر خوردی
Ки ма ӯу маи ъзи давлат ӯ
که مه او و مه عزّ دولت او
Чакании боди ришу сблт ӯ
چکنی باد ریش و سبلت او
Хоҷаи ту қаноати ту бас аст
خواجهٔ تو قناعت تو بس است
Сабру ҳиммати бизоъати ту бас аст
صبر و همت بضاعت تو بس است
Ки худ обистанаст бо ҳамаи соз
که خود آبستن است با همه ساز
Шаби кӯтоҳи ту ба рӯзи дароз
شب کوتاه تو به روز دراز
Дуни раъно ҳамеша музтар ба
دون رعنا همیشه مضطر به
Даст ӯ бо даҳони баробар ба
دست او با دهان برابر به
Сулҳ беҷанг ба карямон ро
صلح بیجنگ به کریمان را
Кулба аз санг ба лӣимон ро
کلبه از سنگ به لئیمان را
Бо ъўони хешӣ ар надорӣ ба
با عوان خویشی ار نداری به
Дида бар ақли худ гуморӣ ба
دیده بر عقل خود گماری به
Газадаму мори сӯии ҷонати равон
گزدم و مار سوی جانت روان
Беҳтар ояд басии зи хеши ъўон
بهتر آید بسی ز خویش عوان
Хешӣ ар бо ъўонт ночораст
خویشی ار با عوانت ناچارست
Андарин қавл зиракон чораст
اندرین قول زیرکان چارست
ё бикаш ё гурез аз бар ӯ
یا بکش یا گریز از برِ او
ё ҳавасҳо бирез аз сар ӯ
یا هوسها بریز از سر او
Гарчи ташна шавад саробаши даҳ
گرچه تشنه شود سرابش ده
Вар чу равған шавад туробаши даҳ
ور چو روغن شود ترابش ده
То з бод бирават ӯ барраӣ
تا ز باد بروت او برهی
Оташашро чу зи оби хоки диҳӣ
آتشش را چو ز آب خاک دهی
Варна бо ӯ нишин ба ҳар барзах
ورنه با او نشین به هر برزخ
Тоти фардои баради сӯии дӯзах
تات فردا برد سوی دوزخ