Он шунидӣ ки рафт нодонӣ

آن شنیدی که رفت نادانی

Ба иёдат ба дарди дандонӣ

به عیادت به درد دندانی

Гуфт бо даст аз ин мабош ҳазин

گفت با دست از این مباش حزین

Гуфт оре валек сӯии ту ин

گفت آری ولیک سوی تو این

Бод бошад чу бехабар бошӣ

باد باشد چو بی‌خبر باشی

Обу оташ чу хоки брпошӣ

آب و آتش چو خاک برپاشی

Бар ман ин дард кӯҳ пӯлодаст

بر من این درد کوه پولادست

Чун ту зини фориғӣ туро бодаст

چون تو زین فارغی ترا بادست

Чун дилу даст ҳамзабон дорам

چون دل و دست همزبان دارم

Офият ба чу ин ва он дорам

عافیت به چو این و آن دارم

Чжкро чун на теғ ва на сипараст

چژک را چون نه تیغ و نه سپرست

Синаи мрчзкро ҳисор сар аст

سینه مرچزک را حصار سر است

Лоҷарам зин кунад замини шдёр

لاجرم زین کند زمین شدیار

Лоҷарам зон ҳисор гирад мор

لاجرم زان حصار گیرد مار

Ман зи баҳри ту мондаи андари кунҷ

من ز بهر تو مانده اندر کنج

Ту лақаб карда мари марои нокунҷ

تو لقب کرده مر مرا ناکنج

Тухм то дар замин намонда се моҳ

تخم تا در زمین نمانده سه ماه

Бар азу кӣ хурӣ ба хирмангоҳ

بر ازو کی خوری به خرمنگاه

Дар зимистони се ма биёсоед

در زمستان سه مه بیاساید

Пас баҳорӣ чунон биорояд

پس بهاری چنان بیاراید

Ман ки дар хонаи худ чунин бошам

من که در خانه خود چنین باشم

Аз пай хон аҳл дайн бошам

از پی خوان اهل دین باشم

Чун ҳаме хон дониш ороем

چون همی خوانِ دانش آرایم

Кӣ зи матбах ба сӯй боғ оем

کی ز مطبخ به سوی باغ آیم

Кам аз он каз ту рух ниҳон дорам

کم از آن کز تو رخ نهان دارم

Мурдаи нафасро равон дорам

مردهٔ نفس را روان دارم

Аз балои кунҷ аз он напардозам

از بلا کنج از آن نپردازم

То турои кунҷи офияти созам

تا ترا کنج عافیت سازم

То дилам чун биҳишт нур диҳад

تا دلم چون بهشت نور دهد

Нур танҳо на сад сарвар диҳад

نور تنها نه صد سرور دهد

Зон ҳаме дар ба рух фароз кунам

زان همی در به رخ فراز کنم

Тоти сад дар зи ақл боз кунам

تات صد در ز عقل باز کنم

Набӯд низ гирд ҳар кулба

نبود نیز گرد هر کلبه

Хонау кӯии гирд чун гурба

خانه و کوی گرد چون گربه

Балки марди сухан ба ҳар ҷое

بلکه مرد سخن به هر جایی

Чун занон кам ҷаҳд ба ҳар пое

چون زنان کم جهد به هر پایی

Ҷони гӯянда чун накӯ гуяд

جان گوینده چون نکو گوید

Зоби ҷон рӯй дил ҳаме шавед

زاب جان روی دل همی شوید

Бешаи назмро чу шер буд

بیشهٔ نظم را چو شیر بُوَد

Ҷон на зини чори табъи чир буд

جان نه زین چار طبع چیر بُوَد

Худ маро нест бе ту Зуҳрау бас

خود مرا نیست بی‌تو زهره و بس

Хираи рӯе ва бехудӣ чу магас

خیره‌رویی و بی‌خودی چو مگس

Чун на мардони тамаъу пари хошм

چون نه مردان طمع و پر خاشم

Хораро хираи хайр чаҳ тарошам

خاره را خیره خیر چه تراشم

Гӯрихар чун надоди касро даст

گورخر چون نداد کس را دست

На зи полону ранҷ бор бараст

نه ز پالان و رنج بار برست

Гарчи шуд зи аҳли рӯзгори ҷудо

گرچه شد ز اهل روزگار جدا

Чаҳ камаст охир аз магаси анқо

چه کمست آخر از مگس عنقا

Сусморӣ ки фориғаст аз об

سوسماری که فارغست از آب

Чаҳ сари об назд ӯ чаҳ сароб

چه سرِ آب نزد او چه سراب

Ту марои гӯйӣ эй хари танноз

تو مرا گویی ای خر طنّاز

Сӯии даргоҳи ин бузургон тоз

سوی درگاه این بزرگان تاز

Накунӣ хизмати ин бузургон ро

نکنی خدمت این بزرگان را

Сахт бе ҳурматии дилу ҷон ро

سخت بی‌حرمتی دل و جان را

Кӣ шавад сӯии лоҳии аллоҳӣ

کی شود سوی لاهی اللهی

Ошиқи тоба кӣ шавад моҳӣ

عاشق تابه کی شود ماهی

Зол чун модаи гови бигузорад

زال چون ماده گاو بگذارد

Кӣ сипос сабӯс бардорад

کی سپاس سبوس بردارد

Боғи дайну хирад буд хилват

باغ دین و خرد بُوَد خلوت

Пардаи неку бад буд хилват

پردهٔ نیک و بد بُوَد خلوت

Ҳарки хилват гузид роҳат дид

هرکه خلوت گزید راحت دید

Хилват омад муродро чу калид

خلوت آمد مراد را چو کلید

Боз дорад ба хоссаи баҳри вараъ

باز دارد به خاصه بهر ورع

Куҳнаи нави турои зи нанги тамаъ

کهنهٔ نو ترا ز ننگ طمع

Зид бо зиди ёр чун бошад

ضد با ضد یار چون باشد

Уштур бемаҳор чун бошад

اشتر بی‌مهار چون باشد