Машав маҳбӯси арқону табоиъ

مشو محبوس ارکان و طبایع

Буруни ой ва назар кун дар саноеъ

برون آی و نظر کن در صنایع

Тафаккур кун ту дар халқи самовот

تفکّر کن تو در خلق سماوات

Ки то мамдуҳи ҳақи гардӣ дар оёт

که تا ممدوح حقّ گردی در آیات

Бибин як раҳ ки то худ арши аъзам

ببین یک ره که تا خود عرشِ اعظم

Чигуна шуд муҳӣт ҳар ду олам

چگونه شد محیطِ هر دو عالم

Чаро карданд номаши арши раҳмон ?

چرا کردند نامش عرش رحمان؟

Чаҳ нисбат дорад ӯ бо қалби инсон ?

چه نسبت دارد او با قلب انسان؟

Чаро дар ҷунбишанд ин ҳар ду модом

چرا در جنبشند این هر دو مادام

Ки як лаҳза намегиранд ором

که یک لحظه نمی‌گیرند آرام

Магари дили маркази арш басит аст

مگر دل مرکز عرش بسیط است

Ки ин чун нуқта ваон давр муҳӣт аст

که این چون نقطه وان دورِ محیط است

Барояд дар шбонрўзӣ кам ва беш

برآید در شبانروزی کم و بیش

Саропои ту арш эй марди дарвеш

سراپای تو عرش ای مرد درویش

Аз ӯ дар ҷунбиши аҷсоми мудаввар

از او در جنبش اجسامِ مدوّر

Чаро гаштанд ? як раҳ нек бингар

چرا گشتند؟ یک ره نیک بنگر

зи машриқ то ба мағриби ҳамчуи дулоб

ز مشرق تا به مغرب‌همچو دولاب

Ҳаме гирданд доим бехуру хоб

همی گردند دائم بی‌خور و خواب

Ба ҳар рӯзу шабии ин чархи аъзам

به هر روز و شبی این چرخ اعظم

Кунад даври тамомии гирди олам

کند دور تمامی گردِ عالم

Ваз ӯ афлоки дигари ҳам бад-ӣни сон

وز او افلاکِ دیگر هم بدین سان

Ба чархи андар ҳаме бошанд гардон

به چرخ اندر همی باشند گردان

Вале баракси даври чархи атлас

ولی برعکس دور چرخ اطلس

Ҳаме гирданд ин ҳашт мқўс

همی‌گردند این هشتِ مُقَّوَس

Муъаддили курсии зот албрўҷ аст

معدّل کرسی ذات البروج است

Ки онро на тафовут на фурӯҷ аст

که آن را نه تفاوت نه فروج است

Ҳамл бо савр ва бо ҷавзоу харчанг

حمل با ثور و با جوزا و خرچنگ

Бар ӯ бар ҳамчуи шеру хӯшаи оўнг

بر او بر همچو شیر و خوشه آونگ

Дигар мизони ақраби пас камон аст

دگر میزان عقرب پس کمان است

зи ҷаддӣу далву ҳути онҷо нишон аст

ز جدی و دلو و حوت آنجا نشان است

Савобати як ҳазор ва бист ва чоранд

ثوابت یک هزار و بیست و چارند

Ки бар курсии мақом хеш доранд

که بر کرسی مقام خویش دارند

Ба ҳафтуми чарх , кайвон посбон аст

به هفتم چرخ، کیوان پاسبان است

Шашуми брҷисро ҷо ва макон аст

ششم برجیس را جا و مکان است

Буд панҷуми фалаки миррӣхро ҷой

بود پنجم فلک مرّیخ را جای

Ба чорами офтоби олами орой

به چارم آفتابِ عالم آرای

Сими Зуҳра , дувуми ҷои Уторид

سیم زهره، دوم جای عطارِد

Қамар бар чархи дунёи гашти ворид

قمر بر چرخ دنیا گشت وارد

Зуҳалро ҷаддӣу далву муштарии боз

زحل را جدی و دلو و مشتری باز

Ба қавс ва ҳут кард анҷому оғоз

به قوس و حوت کرد انجام و آغاز

Ҳамл бо ақраб омад ҷои баҳром

حمل با عقرب آمد جای بهرام

Асади хуршедро шуд ҷои ором

اسد خورشید را شد جای آرام

Чу Зуҳраи савру мизони сохт гӯша

چو زهره ثور و میزان ساخت گوشه

Уторид рафт дар ҷавзоу хӯша

عطارد رفت در جوزا و خوشه

Қамари харчангро ҳамҷинс худ дид

قمر خرچنگ را همجنس خود دید

Занб чун рас шуд як уқда багазед

ذنب چون راس شد یک عقده بگزید

Қамарро бист ва ҳашт омад манозил

قمر را بیست و هشت آمد منازل

Шавад бо офтоб онгаҳ муқобил

شود با آفتاب آنگه مقابل

Пас аз ваии ҳамчуи ърҷўн қадим аст

پس از وی همچو عُرْجونِ قدیم است

зи тақдири азизии кӯ алӣам аст

ز تقدیر عزیزی کو علیم است

Агар дар фикри гардии марди комил

اگر در فکر گردی مرد کامل

Ҳар ойӣна ки гӯйӣ нест ботил

هر آیینه که گویی نیست باطل

Каломи ҳақи ҳамеи нотиқ бад-ӣн аст

کلام حقّ همی ناطق بدین است

Ки ботил дидан аз заъф яқин аст

که باطل دیدن از ظنّ الذین است

Вуҷӯд пашша дорад ҳикмат эй хом

وجود پشّه دارد حکمت ای خام

Набошад дар вуҷӯди тиру баҳром ?

نباشد در وجود تیر و بهرام؟

Вале чун бенгарӣ дар асли ин кор

ولی چون بنگری در اصل این کار

Фалакро бинии андари ҳукми ҷаббор

فلک را بینی اندر حکم جبّار

Мунаҷҷим чун зи имон бенасиб аст

منجّم چون ز ایمان بی‌نصیب است

Асар гуяд ки аз шакл ғариб аст

اثر گوید که از شکلِ غریب است

намебинад магар кин чархи ахзар

نمی‌بیند مگر کاین چرخ اخضر

Ба ҳукму амр ҳақ гашта мусаххар

به حکم و امر حق گشته مسخر