Чун ба ҳукми қазо , зи дори ҷаҳон

چون به حکم قضا، ز دار جهان

Шуд бҳсрт « вале Муҳаммадхон »

شد بحسرت «ولی محمدخان »

Он маи нав ки карда будаш бадар

آن مه نو که کرده بودش بدر

Меҳри наввоби хони ъолиқдр

مهر نواب خان عالیقدر

Рафт рангини гулии буруни зини боғ

رفت رنگین گلی برون زین باغ

Ки на гулбун , аз ӯ чаман шуд доғ

که نه گلبن، از او چمن شد داغ

Гул бар нигиняш касе кам дид

گل بر نگینیش کسی کم دید

Рангӣ аз чеҳра замона парид

رنگی از چهره زمانه پرید

То зи мактаб шудааст он ноком

تا ز مکتب شده است آن ناکام

Машқҳоро намонда рабти калом

مشق ها را نمانده ربط کلام

Аз сухан то лабаш хамӯш шуда аст

از سخن تا لبش خموش شده است

Ҳарф аз хати сёҳпўш шуда аст

حرف از خط سیاهپوش شده است

Мадҳо , мондаи хушки азуи барҷо

مدها، مانده خشک ازو برجا

Рафта дар печу тоби доира ҳо

رفته در پیچ و تاب دایره ها

Зери машқ аз фироқ ӯ дарҳам

زیر مشق از فراق او درهم

Гашта абдоли пӯсти пӯш аз ғам

گشته ابدال پوست پوش از غم

Хӯрда бар икдгри зи бисбрӣ

خورده بر یکدگر ز بیصبری

Кори хату савод чун абрӣ

کار خط و سواد چون ابری

Карда аз ашки пари бсди афғон

کرده از اشک پر بصد افغان

Домани хеши коғази афшон

دامن خویش کاغذ افشان

Ҳамаи тан , даст гаштааст китоб

همه تن، دست گشته است کتاب

Сӯра бар ҳам зи ҳасраташи битоб

سوره بر هم ز حسرتش بیتاب

Бесаводаш , баёзҳо ботил

بی سوادش، بیاضها باطل

Зу нишаста сафинаҳо дар гул

زو نشسته سفینه ها در گل

Номау хомау рӯзи вшби зини ғам

نامه و خامه و روز وشب زین غم

Чун ду ҳамдард рӯ кунанд баҳам

چون دو همدرد رو کنند بهم

Он зи давряш сина бихарошад

آن ز دوریش سینه بخراشد

Вена бинолад сиришки ғами пошад

وین بنالد سرشک غم پاشد

То қалам ҳаст ашк май борад

تا قلم هست اشک می بارد

Захм ӯ сари баҳам наме орад

زخم او سر بهم نمی آرد

Захм ӯ рости илтиёми маҳол

زخم او راست التیام محال

Намаки хат ӯ , бираваст ҳалол

نمک خط او، بروست حلال

Бар варақ , кӣ хат сиёҳаст он ?

بر ورق، کی خط سیاه است آن؟

Аз дили хомаи дӯд оҳаст он !

از دل خامه دود آه است آن!

Аз ғами дарвеши гуҳу бегоҳ

از غم درویش گه و بیگاه

Хати бкоғзи дӯд чу дӯди сиёҳ

خط بکاغذ دود چو دود سیاه

Бскаҳ шуд хонаи қалами вайрон

بسکه شد خانه قلم ویران

Гирди хати ғубори хезад аз он

گرد خط غبار خیزد از آن

Бӯда бо хомааш гуҳии ҳамроҳ

بوده با خامه اش گهی همراه

Зони мураккаби з ғусса гашта сиёҳ

زآن مرکب ز غصه گشته سیاه

Хуши забонии зи калак ӯ дида аст

خوش زبانی ز کلک او دیده است

Лиқаҳ бар худ абас напечида аст

لیقه بر خود عبث نپیچیده است

Қитъаҳо , роҳи ҷузваи дони ҷустанд

قطعه ها، راه جزوه دان جستند

Даст часбондаҳо з хат шастанд

دست چسبانده ها ز خط شستند

Шуд зи ҷадвал чу оби сабру қарор

شد ز جدول چو آب صبر و قرار

Кори стораҳи гашт бе паргор

کار سطاره گشت بی پرگار

То хаданги қадаш бхок нишаст

تا خدنگ قدش بخاک نشست

Гашт аз он хонаи камони дарбаст

گشت از آن خانه کمان دربست

Рафта бе ӯ зкор , тиру камон

رفته بی او زکار، تیر و کمان

Мотам ӯ гирифтаи перу ҷавон

ماتم او گرفته پیر و جوان

Нест пайкон ба тир ӯ дмсоз

نیست پیکان به تیر او دمساز

Тирро мондаи чашми ҳасрати боз

تیر را مانده چشم حسرت باز

Аз қадаш медиҳад хаданги нишон

از قدش میدهد خدنگ نشان

Сар ба поиши ниҳодаи зи он пайкон

سر به پایش نهاده ز آن پیکان

Он на печида ҷавҳараст он ро

آن نه پیچیده جوهر است آن را

Об гардад бидида пайконро !

آب گردد بدیده پیکان را!

Давр аз он гавҳараст хонаи зин

دور از آن گوهر است خانه زین

Чун нигини хонаи фитодаи нигин

چون نگین خانه فتاده نگین

Кунад аз нола , табли бозаши қол

کند از ناله، طبل بازش قال

Занад ангушт бар лабаш чу дўол

زند انگشت بر لبش چو دوال

Карда то мурғи рӯҳ ӯ парвоз

کرده تا مرغ روح او پرواز

Нақши нохун буд бсинаҳи боз

نقش ناخن بود بسینه باز

Натавонист ҷой ӯро дид

نتوانست جای او را دید

Чрғ бар сар аз он тмоқаҳ кашид

چرغ بر سر از آن تماقه کشید

Гар зи нодиднш на расм азост ?

گر ز نادیدنش نه رسم عزاست؟

Чашми шоҳини сиёҳ пӯш чарост ? !

چشم شاهین سیاه پوش چراست؟!

Бе сари дасти он гузидаи ҷавон

بی سر دست آن گزیده جوان

Бошаҳ оварда иллати ирқон

باشه آورده علت یرقان

Олимии зини ғами ҷигари пардоз

عالمی زین غم جگر پرداز

Зад басари даст , чун нишина боз

زد بسر دست، چون نشینه باز

Чокаронаши шикастаи пари печон

چاکرانش شکسته پر پیچان

Монда бе ӯ чу талабаи саргардон

مانده بی او چو طلبه سرگردان

Ҷомаи ҷони даридаи мейри шикор

جامه جان دریده میر شکار

Дасткаши даст дил кашида зи кор

دستکش دست دل کشیده ز کار

Давр набӯд зи соҳиби ин фан

دور نبود ز صاحب این فن

Гар кашад дасти ҷони зи бҳлаҳи тан

گر کشد دست جان ز بهله تن

То зи хокаши асар баҷо бошад

تا ز خاکش اثر بجا باشد

Умри наввоби хон мо бошад

عمر نواب خان ما باشد

Рутабигар бхок роҳ афтод

رطبی گر بخاک راه افتاد

Ҳам сари нахли он саломати бод

هم سر نخل آن سلامت باد

Ёфтам дӯш дар ҷаҳони хаёл

یافتم دوش در جهان خیال

Ҷой дар базми хони неки хисол

جای در بزم خان نیک خصال

Ҷусти таърихи фӯти он фарзанд

جست تاریخ فوت آن فرزند

Аз ман бедили фақири нижанд

از من بیدل فقیر نژند

То гирифтам қалами зи баҳри рақам

تا گرفتم قلم ز بهر رقم

Аз кафи табъ ман кашид қалам

از کف طبع من کشید قلم

Баҳри таърихи он рақам зад худ :

بهر تاریخ آن رقم زد خود:

« гуҳарӣ бебаҳо здстм шуд » !

«گهری بی بها زدستم شد»!