Дабири мактаби нодир беоне

دبیر مکتب نادر بیانی

Чунин гуяд зи пери нуктаи доне

چنین گوید ز پیر نکته دانی

Ки мктбхонаҳ Эй гардид таъйин

که مکتبخانه‌ای گردید تعیین

Чаҳ мактаб , хонае пари лаъибати чин

چه مکتب، خانه‌ای پر لعبت چین

Гулистонии зи боди фитнаи руста

گلستانی ز باد فتنه رسته

Дар ӯ аз ҳар тараф сарвӣ нишаста

در او از هر طرف سروی نشسته

Дар ӯ хуши суваратони парниёни пӯш

در او خوش صورتان پرنیان پوش

Чу сўртхонаҳи чини дӯш бар дӯш

چو صورتخانهٔ چین دوش بر دوش

Яке дарси ҷафо оғоз карда

یکی درس جفا آغاز کرده

Китоби фитнаи ҷӯӣ боз карда

کتاب فتنه‌جویی باز کرده

Якеро ғамза аз мижгони қаламзан

یکی را غمزه از مژگان قلمزن

Ба хӯн бедилон мешуд рқмзн

به خون بیدلان می‌شد رقمزن

Яке мусҳафи з ҳам багушӯда чун гул

یکی مصحف ز هم بگشوده چون گل

Яке дар нағма созӣ гашта булбул

یکی در نغمه سازی گشته بلبل

Дар он мактаб ки ъшртхонаҳ эй буд

در آن مکتب که عشرتخانه‌ای بود

Дар ӯ ҳарфи биҳишти афсонае буд

در او حرف بهشت افسانه‌ای بود

Ба фармони назари манзуру нозир

به فرمان نظر منظور و ناظر

Паии таълими гардиданди ҳозир

پی تعلیم گردیدند حاضر

Муаллими дидаи худ ҷоишони сохт

معلم دیده خود جایشان ساخت

Сар аз икроми хоки поишони сохт

سر از اکرام خاک پایشان ساخت

Ба сӯии хеш аз таъзимашон хонд

به سوی خویش از تعظیمشان خواند

Ба домани таҳта таълимашон монад

به دامن تختهٔ تعلیمشان ماند

Муаллим бар рухи манзури ҳайрон

معلم بر رخ منظور حیران

зи Тифлони шӯри ҳасанаш дар дабистон

ز طفلان شور حسنش در دبستان

Хушо он дилбари ғоратгари ҳуш

خوشا آن دلبر غارتگر هوش

Казу хирад ва бузург уфтанд мадҳуш

کزو خرد و بزرگ افتند مدهوش

намеҳайрат диҳад назора ӯ

می حیرت دهد نظارهٔ او

зи дили тоқати баради рухсора ӯ

ز دل طاقت برد رخسارهٔ او

Ба сади дили ғамзааш тирии фурушад

به سد دل غمزه‌اش تیری فروشد

Лабаши ҷонҳо ба такбирии фурушад

لبش جانها به تکبیری فروشد

Дамии нозир аз ва ғофил наме шуд

دمی ناظر از و غافل نمی‌شد

Ба сӯии дайгарӣ моил наме шуд

به سوی دیگری مایل نمی‌شد

Назар аз лавҳи худ сӯй дигар дошт

نظر از لوح خود سوی دگر داشت

Алиф мегуфт ва бар қадаш назар дошт

الف می‌گفت و بر قدش نظر داشت

Барони сӯрати кушодии чашми пурнам

برآن صورت گشادی چشم پرنم

намезад чашм ҳамчун сод бар ҳам

نمی‌زد چشم همچون صاد بر هم

Чу майли он рух глФом ме кард

چو میل آن رخ گلفام می‌کرد

Ду чашми дигар аз вай вом ме кард

دو چشم دیگر از وی وام می‌کرد

зи теғи ҳасан ӯ гоҳи назора

ز تیغ حسن او گاه نظاره

Дилӣ будаш басони ғунчаи пора

دلی بودش بسان غنچه پاره

Чу он мем даҳони гаштии сухани соз

چو آن میم دهان گشتی سخن ساز

Чу мем аз ҳайраташ монадӣ даҳони боз

چو میم از حیرتش ماندی دهان باز

Чу бар ҳайронии нозир назар кард

چو بر حیرانی ناظر نظر کرد

Ба дили шҳзодаҳро чизе асар кард

به دل شهزاده را چیزی اثر کرد

Ба худ мегуфт кин ҳайроняш чист

به خود می‌گفت کاین حیرانیش چیست

Ба сӯем дидан пинҳоняш чист

به سویم دیدن پنهانیش چیست

Чаро чун мекунам назора ӯ

چرا چون می‌کنم نظارهٔ او

Шавад тағйир дар рухсора ӯ

شود تغییر در رخسارهٔ او

Тағофулгар занам битоб гардад

تغافل گر زنم بیتاب گردد

Бар ӯгар тези байнам об гардад

بر او گر تیز بینم آب گردد

Ба дили пайваста буд ин хори хораш

به دل پیوسته بود این خار خارش

Ки чун оради сиррии беруни зи кораш

که چون آرد سری بیرون ز کارش

Ба роҳи ишқ аз он хуштар дамӣ нест

به راه عشق از آن خوشتر دمی نیست

Ба он ъушрат физойӣ олимӣ нест

به آن عشرت فزایی عالمی نیست

Ки бинад ёри зери бори шавқат

که بیند یار زیر بار شوقت

Шаккӣ пайдо кунад дар кори шавқат

شکی پیدا کند در کار شوقت

Туро соқӣ кунад чашми фусуни соз

ترا ساقی کند چشم فسون ساز

Ки дар мастии гушоиши парда аз роз

که در مستی گشایش پرده از راز

Лабаш бо дайгарӣ дар базлаи гӯйӣ

لبش با دیگری در بذله‌گویی

Наоне ғамзааш дар розҷўиӣ

نهانی غمزه‌اش در رازجویی

Табассумро ба дилҷӯеи нишонд

تبسم را به دلجویی نشاند

Назари сӯят ба ҷосӯсӣ дуанд

نظر سویت به جاسوسی دواند

Вагар дар пардаи пинҳонсозӣ он роз

وگر در پرده پنهان سازی آن راز

Кунад аз нози қонӯн дигар соз

کند از ناز قانون دگر ساز

Бифармоед ба тарки чашми хўнриз

بفرماید به ترک چشم خونریز

Ки нӯки ханҷар мижгон кунад тез

که نوک خنجر مژگان کند تیز

Диҳад ҳиндӯии зулфаши арзи занҷир

دهد هندوی زلفش عرض زنجیر

Кашад абрӯии хубаш бар камони тир

کشد ابروی خوبش بر کمان تیر

Ба ҷонат дарзанд аз нози панҷа

به جانت درزند از ناز پنجه

Кашад зулфаши дилатро дар шиканҷа

کشد زلفش دلت را در شکنجه

Агар изҳори он маънӣ намӯдӣ

اگر اظهار آن معنی نمودی

Ба рӯй худ дар сад ғам гушӯдӣ

به روی خود در سد غم گشودی

Ва гар кардӣ ниҳони рози ҷамолаш

و گر کردی نهان راز جمالش

Басои шодӣ ки дидӣ аз висолаш

بسا شادی که دیدی از وصالش