Арӯси назмро ҷӯёии ин бикр
عروس نظم را جویای این بکر
Чунин шуд хостгор аз ҳиҷлаи фикр
چنین شد خواستگار از حجلهٔ فکر
Ки чун хусрав аз он дашти фараҳбахш
که چون خسرو از آن دشت فرحبخش
Ба азм шаҳр ронад аз ҷои худ Рахш
به عزم شهر راند از جای خود رخش
Шабии дастурро сӯй ҳарам хонд
شبی دستور را سوی حرم خواند
Ба он ҷое ки дастур аст бинишонад
به آن جایی که دستور است بنشاند
Пас онгаҳ гуфт ӯро к-эии хурдакяш
پس آنگه گفت او را کای خردکیش
Ба донои з ҳар соҳиби хиради пеш
به دانایی ز هر صاحب خرد پیش
Бар онам то ниҳоли навбари хеш
بر آنم تا نهال نوبر خویش
Гули наврустаи ҷонпарвар хеш
گل نورستهٔ جان پرور خویش
Сеӣ сарви риёзи комкорӣ
سهی سرو ریاض کامکاری
Гул бустон фурӯз номадорӣ
گل بستان فروز نامداری
Фурӯзони шамъи базми орои исмат
فروزان شمع بزم آرای عصمت
Дар икдонаҳи дарёии исмат
در یکدانهٔ دریای عصمت
Бабандам ақд бо шҳзодаҳи манзур
ببندم عقد با شهزاده منظور
Чаҳ май гӯйӣ дар ин андешаи дастур
چه میگویی در این اندیشه دستور
Вазир аз ганҷ исмат шуд гуҳари санҷ
وزیر از گنج عصمت شد گهر سنج
Забонро кард мифтоҳ дар ганҷ
زبان را کرد مفتاح در گنج
Ки эй рояти хирадро дрҳолтоҷ
کهای رایت خرد را درةالتاج
Ба ақлати раъии даври андеши муҳтоҷ
به عقلت رأی دور اندیش محتاج
Накӯи андешае фархундаи роиист
نکو اندیشهای فرخنده راییست
Аҷаби тадбиру рои длгшоиист
عجب تدبیر و رای دلگشاییست
Аз ӯ беҳтар намеёбам дар ин кор
از او بهتر نمییابم در این کار
Агар воқеъи шўдхўбст бисёр
اگر واقع شودخوبست بسیار
Ишорат кард шаҳ то рафт дастур
اشارت کرد شه تا رفت دستور
Баён фармуд ҳарф ӯ ба манзур
بیان فرمود حرف او به منظور
Ҷавобаш дод манзури хирадманд
جوابش داد منظور خردمند
Ки эй бигусастаи дониш аз ту пайванд
که ای بگسسته دانش از تو پیوند
Манам шаҳро кам аз худоами даргоҳ
منم شه را کم از خدام درگاه
Чаҳ ҳади бандау домодии шоҳ
چه حد بنده و دامادی شاه
Қабулам гар кунад шаҳ дар ғуломӣ
قبولم گر کند شه در غلامی
Занам дар даҳри кӯси никномӣ
زنم در دهر کوس نیکنامی
Бигӯ бошад ки соҳиби ихтиёрӣ
بگو باشد که صاحب اختیاری
Чаҳ гӯям ихтиёри бандаи дорӣ
چه گویم اختیار بنده داری
Занад иқболи ман бар чархи харгоҳ
زند اقبال من بر چرخ خرگاه
Шавамгар қобили домодии шоҳ
شوم گر قابل دامادی شاه
Ба назд Подшаҳ ҷо кард дастур
به نزد پادشه جا کرد دستور
Бигуфт онҳо ки бо ӯ гуфт манзур
بگفت آنها که با او گفت منظور
Аз он гуфтори хусрав шод гардид
از آن گفتار خسرو شاد گردید
Дилаш аз банди ғам озод гардид
دلش از بند غم آزاد گردید
Қазоро буд фасли навбаҳорон
قضا را بود فصل نوبهاران
зи абри навбаҳории жолаи борон
ز ابر نوبهاری ژاله باران
Насими субҳдам дар мшкборӣ
نسیم صبحدم در مشکباری
Муаттари ҷони зи боди навбаҳорӣ
معطر جان ز باد نوبهاری
Ҳазорон мурғ ҳар сӯи нағмаи пардоз
هزاران مرغ هر سو نغمه پرداز
Ҷаҳони пари сяти мурғони хуши овоз
جهان پر صیت مرغان خوش آواز
Ба сӯсан аз ҳавои шабнами фитода
به سوسن از هوا شبنم فتاده
Шуда ҳар барги теғӣ об дода
شده هر برگ تیغی آب داده
Арӯси гули ниқоб аз рухи гушӯда
عروس گل نقاب از رخ گشوده
Рух аз зангори гаван бурқаъ намӯда
رخ از زنگار گون برقع نموده
Сабо бар ғунчаи кисват пора карда
صبا بر غنچه کسوت پاره کرده
Буруни афтодаи рози гули зи парда
برون افتاده راز گل ز پرده
Бунафша ҳар нафас дар машки резӣ
بنفشه هر نفس در مشک ریزی
Сабо ҳар ҷо шуда дар машки безӣ
صبا هر جا شده در مشک بیزی
Ту гуфтӣ золи шохи машк бед аст
تو گفتی زال شاخ مشک بید است
Ки ӯ дар кӯдакии мӯяш сифед аст
که او در کودکی مویش سفید است
Аён чун пои Мурғобии з ҳар сӯй
عیان چون پای مرغابی ز هر سوی
Ниҳоли сурхи бедӣ бар лаби ҷӯй
نهال سرخ بیدی بر لب جوی
зи борони баҳории сабзаи хуррам
ز باران بهاری سبزه خرم
Димоғи ғунчау гултар зи шабнам
دماغ غنچه و گلتر ز شبنم
Бунафша зон дар оби андохти қуллоб
بنفشه زان در آب انداخت قلاب
Ки моҳии бади зи акси бед дар об
که ماهیبد ز عکس بید در آب
Ба тораки норванро зон сипар буд
به تارک نارون را زان سپر بود
Ки аз санги тагаргаши бими сар буд
که از سنگ تگرگش بیم سر بود
Ба сӯии арғавон чун дида бикшод
به سوی ارغوان چون دیده بگشاد
Шукуфа бар замин аз ханда афтод
شکوفه بر زمین از خنده افتاد
Балӣ бе хандаи он кас чун нишинад
بلی بیخنده آن کس چون نشیند
Ки бар ҳиндӯии гулгун ҷома бинад
که بر هندوی گلگون جامه بیند
зи шохи сабзгар гул шуд гронбор
ز شاخ سبز گر گل شد گرانبار
Аёни қавси қзҳро сади намӯдор
عیان قوس قزح را سد نمودار
Диҳад то оби теғи кӯҳсорон
دهد تا آب تیغ کوهساران
Намад оварад меғи навбаҳорон
نمد آورد میغ نوبهاران
Дамидаи сабза ҳар сӯ аз дили санг
دمیده سبزه هر سو از دل سنگ
Ниҳон гардӣда теғи кӯҳ дар занг
نهان گردیده تیغ کوه در زنگ
Дарахти гули зи файзи боди наврӯз
درخت گل ز فیض باد نوروز
Ба ранги сабзаи хргоҳисти глдўз
به رنگ سبزه خرگاهیست گلدوز
Ниҳол бед шуд дар пӯстин гум
نهال بید شد در پوستین گم
Дарахти ёсамини пӯшеди қоқм
درخت یاسمین پوشید قاقم
Ба азм ҷашн зад шоҳи ҷўонбхт
به عزم جشن زد شاه جوانبخت
Ба рӯй сабза чун гули зари нишони тахт
به روی سبزه چون گل زر نشان تخت
Сарафрозон лашкар саркашеданд
سرافرازان لشکر سرکشیدند
Ба пои тахт хосон орамиданд
به پای تخت خاصان آرمیدند
Ба пеши тахти худ манзурро хонд
به پیش تخت خود منظور را خواند
Ба паҳлавии худаш бар тахт бинишонад
به پهلوی خودش بر تخت بنشاند
Чу ҷо бар ҷои худ халқ орамиданд
چو جا بر جای خود خلق آرمیدند
Ба маҷлиси ходимони хўонҳокшиднд
به مجلس خادمان خوانهاکشیدند
На хуонеи бӯстони длгшоиӣ
نه خوانی بوستان دلگشایی
Ба ғояти дилнишини бустони сарое
به غایت دلنشین بستان سرایی
Даров ҳар гирди хуонеи осмонӣ
دراو هر گرد خوانی آسمانی
Бар ӯ атбоқи симини каҳкашонӣ
بر او اطباق سیمین کهکشانی
Смотши густаронидаи саҳобй
سماطش گسترانیده سحابی
Баров ҳар нони гармии офтобӣ
براو هر نان گرمی آفتابی
Дарахти саҳн ӯ фирдавси кирдор
درخت صحن او فردوس کردار
зи алвони мива ҳо гардӣда пурбор
ز الوان میوهها گردیده پربار
Чу хўонсолори берун барад хон ро
چو خوانسالار بیرون برد خوان را
з мешуд саргарони ратли гарон ро
ز می شد سرگران رطل گران را
Хизр гардид миноӣ май ноб
خضر گردید مینای میناب
зи ҷӯй зиндагонӣ гашта пари об
ز جوی زندگانی گشته پر آب
Ҳарифони сархуш аз ҷоми пёиӣ
حریفان سرخوش از جام پیایی
Сари соғар гарон гардӣда аз май
سر ساغر گران گردیده از می
Суроҳеи лаби ниҳода бар лаби ҷом
صراحی لب نهاده بر لب جام
Гирифтаи ҷом аз лаъли лабаши ком
گرفته جام از لعل لبش کام
зи миноҳо фурӯғи оби ангур
ز میناها فروغ آب انگور
Чунон каз нахли мўсои оташи тавр
چنان کز نخل موسا آتش طور
Кашида оташ аз минои забона
کشیده آتش از مینا زبانه
Фиканда ҷомро оташ ба хона
فکنده جام را آتش به خانه
Рухи соқӣ з мегардӣда гулранг
رخ ساقی ز می گردیده گلرنگ
Чу булбул карда мутриби нолаи оҳанг
چو بلبل کرده مطرب ناله آهنگ
з ҳар сӯи мутрибӣ дар нағма созӣ
ز هر سو مطربی در نغمه سازی
Ба зулф чанг кардӣ дасти ёзӣ
به زلف چنگ کردی دست یازی
Ҳавои лаъли мутриб дар сари не
هوای لعل مطرب در سر نی
Шудаи дмсози фарёди паёпай
شده دمساز فریاد پیاپی
зи даф дар базмгоҳи афтодаи овоз
ز دف در بزمگاه افتاده آواز
зи дасти мутрибони маҷлиси фиғони соз
ز دست مطربان مجلس فغان ساز
Нўосозон наво карданд оҳанг
نواسازان نوا کردند آهنگ
Сухан дар парда қонӯн гуфт бо чанг
سخن در پرده قانون گفت با چنگ
Фитод аз мутрибони хуши тарона
فتاد از مطربان خوش ترانه
Ба олами нағмаи чангу чғонаҳ
به عالم نغمهٔ چنگ و چغانه
Ишорат кард шоҳи ҳафт кишвар
اشارت کرد شاه هفت کشور
Ки то бастанди ақди он ду гавҳар
که تا بستند عقد آن دو گوهر
Арӯси хур чу шуд зини ҳиҷлаи берун
عروس خور چو شد زین حجله بیرون
Ба гавҳар дод зеби ҳиҷлаи гардун
به گوهر داد زیب حجله گردون
Ба сӯй ҳиҷла шуд манзури хушҳол
به سوی حجله شد منظور خوشحال
Ба мақсӯдаши арӯси ҷоҳу иқбол
به مقصودش عروس جاه و اقبال
Дар омад дар биҳишт бе қусӯрӣ
در آمد در بهشت بیقصوری
Дар ӯ аз ҳар тараф дар ҷилваи ҳурӣ
در او از هر طرف در جلوه حوری
Назар чун кард дид аз даври Тахтӣ
نظر چون کرد دید از دور تختی
Ба рӯй тахти ҳури неки бахтӣ
به روی تخت حور نیک بختی
зи боғи дилбарии қадаши ниҳолӣ
ز باغ دلبری قدش نهالی
Рахш аз гулшани ҷинати мисолӣ
رخش از گلشن جنت مثالی
Ба авҷи дилбарӣ моҳӣ нишаста
به اوج دلبری ماهی نشسته
Ба даври маи зи гавҳари ҳолаи баста
به دور مه ز گوهر هاله بسته
Аз ӯ хӯбии гирифтаи ғояти авҷ
از او خوبی گرفته غایت اوج
Муҳӣти ҳасанро абрӯӣ ӯ мавҷ
محیط حسن را ابروی او موج
Сипоҳи ғамза ӯ тоҷдорон
سپاه غمزهٔ او تاجداران
Сафи мижгон ӯ ханҷар гузорон
صف مژگان او خنجر گذاران
Ду чашм ӯ ду ҳиндӯии сияҳи дил
دو چشم او دو هندوی سیه دل
Гирифтаи гӯшаи майхонаи манзил
گرفته گوشهٔ میخانه منزل
Лаби лаълаши ҳаёти ҷовдонӣ
لب لعلش حیات جاودانی
Ба васлаши ташнаи оби зиндагонӣ
به وصلش تشنه آب زندگانی
Ба танагии зи он даҳони зарраи миқдор
به تنگی ز آن دهان ذره مقدار
Нафаси роҳ гузар медид душвор
نفس راه گذر میدید دشوار
Ба хон ҳасани баҳри қӯти ҷонҳо
به خوان حسن بهر قوت جانها
зи дандону лаб ӯ шеру хурмо
ز دندان و لب او شیر و خرما
Чу густардӣ бисоти ишва созӣ
چو گستردی بساط عشوه سازی
Ба рух аз меҳру ма май баради бозӣ
به رخ از مهر و مه میبرد بازی
Ба рӯй тахти ҷо дар паҳлуяши сохт
به روی تخت جا در پهلویش ساخت
Чу тавқаши дастҳо дар гардани андохт
چو طوقش دستها در گردن انداخت
Чу хлўтхонаҳ холӣ шуд зи ағёр
چو خلوتخانه خالی شد ز اغیار
Ниёзу нозро шуд гарми бозор
نیاز و ناز را شد گرم بازار
Гуҳии ин дасти онро бӯса додӣ
گهی این دست آنرا بوسه دادی
Гуҳии он сар ба пой ин наҳодӣ
گهی آن سر به پای این نهادی
Дамии ин нор ӯ чидӣ ба дастон
دمی این نار او چیدی به دستان
Дамии он себи ин кундӣ ба дандон
دمی آن سیب این کندی به دندان
Ба сӯй боғ шуд манзури моил
به سوی باغ شد منظور مایل
ШкФт аз шавқи боғаши ғунчаи сони дил
شکفت از شوق باغش غنچه سان دل
Хадангаш кард сайд андозӣ оҳанг
خدنگش کرد صید اندازی آهنگ
зи хӯни сайди пайкони гашти гулранг
ز خون صید پیکان گشت گلرنگ
Ба сӯии ганҷи дуздии роҳи паймӯд
به سوی گنج دزدی راه پیمود
Ба сӯзани қуфлро аз ганҷ багушӯд
به سوزن قفل را از گنج بگشود
Ба гирдобӣ дарун шуд моҳии сим
به گردابی درون شد ماهی سیم
Алиф пайваста шуд бо ҳалқа мем
الف پیوسته شد با حلقهٔ میم
Чакид аз шохи марҷони лؤлؤ тар
چکید از شاخ مرجان لؤلؤ تر
Лаболаби гашти дарҷ аз лаълу гавҳар
لبالب گشت درج از لعل و گوهر
Ҳавои дории зи базмӣ давр гардид
هوا داری ز بزمی دور گردید
Сиришк аз дида намнок борид
سرشک از دیدهٔ نمناک بارید
Нахустин гашти гулгуни арақи бор
نخستین گشت گلگون عرق بار
зи майдон чун бурун шуд рафт аз кор
ز میدان چون برون شد رفت از کار
Саҳар чун гашти манзури накӯи ном
سحر چون گشت منظور نکو نام
з хлўтхонаҳ омад сӯии ҳаммом
ز خلوتخانه آمد سوی حمام
Талаб фармуд нозирро сӯии хеш
طلب فرمود ناظر را سوی خویش
Ба дмсозии нишондаши паҳлавии хеш
به دمسازی نشاندش پهلوی خویش
з ҳар ҷокрд бо нозири ҳикоят
ز هر جاکرد با ناظر حکایت
Ба ҷо оварад лутф бе ниҳоят
به جا آورد لطف بینهایت
Ғараз ин дошт он срўгли андом
غرض این داشت آن سروگل اندام
Гуҳӣ аз хонагар берун задӣ гом
گهی از خانه گر بیرون زدی گام
Ки бо нозири даройад аз дар лутф
که با ناظر درآید از در لطف
Назар бар ваии кушояд аз сари лутф
نظر بر وی گشاید از سر لطف
Ҳазорон ҷони фидои длрбоӣӣ
هزاران جان فدای دلربائی
Ки то бахшад навой бе навое
که تا بخشد نوای بینوایی
Тариқ дўсторӣ оварад пеш
طریق دوستاری آورد پیش
Кунад қатъи назар аз шодии хеш
کند قطع نظر از شادی خویش