Чунин бибояд донист ки ин китоби марзбон нома мансӯбаст бўозъи китоби марзбони бен ширвӣн ;у ширвӣн аз Фрзндзодгони киўс буд бародари малики одили анўшрўон , бар малики табаристони подшоҳ буд ; панҷ писар дошт ҳама бар ҷоҳти ақли врзонти ройу аҳляти малики дорӣу истеъдоди шаҳриёрии ороста . Чун ширвӣн дар гузашт , байъати малик бар писар матарин карданду дигари бародарони камари инқиёд ӯ бастанд . Пас аз муддатии дўоъии ҳасад дар миёна падед омаду мстдъии талаб малик шуданд . Марзбони бҳкми онк аз ҳамаи бародарони бФзилти фазли мунфарид буд аз ҳтоми днёўӣ Фтом ёфтау ҳиммат бар касби саодат боқӣ гумошта , андеша кард ки магар дар хаёл шоҳ бугзарад ки ӯ низ дар мшръи мухолифати бародарони хавзӣ май пайвандад , нахост ки ғубори ин тӯҳмат бар домани мъомлт ӯ нишинад дар ойӣнаи рои хеш нигоҳ кард , рӯй савоб чунон дид ки зимоми ҳаракати бсўби мақсадӣ муайян бартобад ва аз хиттаи мамлакати худро бгўшаҳи беруни афканду онҷо маскан созад то мавриди сФоءи бародарони азу шӯрида нагардаду мъоқди улфат воҳӣ нашаваду ваҳнии бқўоъди ухуввати роҳи наёбад . Ҷамъӣ аз акобру ашрофи малик ки барин ҳоли вуқуф ва ашроф доштанд , азу илтимос карданд ки чун рафтан ту аз ӣнҷо муҳаққиқ шуд , китобӣ бисоз муштамил бар латоифи ҳикмату фавойиди Фтнт ки дар маоши дунёу маъоди охирати онрои дастури ҳол хеш дорем ва аз хондану кор бастан он бтҳсили саодатину Фўзи наҷоти дорин тавассул тавон карду осори фазойили зоту маҳосини сифоти ту бавоситаи он бар сафаҳоти айём боқӣ монад ва аз зўоҷри ваъзу панди калима чанд бсмъи шоди расон ки равиши рӯзгор ӯро тазкира бошад . Малики зодаи ин сухан асғо карду имзоъи азимати бтқдими мултамисоти эшон бар изну фармони шоҳ мавқуф гардонид ва аз мавқиф тараддуд бархесту бхдмт шоҳ рафту онч дар замир дил дошт аз рафтани биҷои дигару сохтани китобу фаслии насиҳатомез гуфтани ҷумларо бар сиблати астҷозт дар хизмати шоҳ тақрир кард . Шоҳ дар ҷавоб ӯ мтрддўор таваққуфӣ кард ва чун ӯ ғоиби гашт , вазир ҳозир омад , бо ӯ аз роҳ астшорт гуфт ки дар иҷозати мо ин маъониро ки бародарами ҳиммат ва наҳиммат бар он мқсўр гардонидааст , чаҳ май бинӣ ? вазир гуфт : дастурӣ додан то аз ӣнҷои бҷоӣӣ дигар равад , натиҷа рой ростасту қазияи фикрати соиб , чаҳ ъдўӣӣ аз аъдоءи малик кам гашта бошаду хорӣ аз пои давлати берун шудау бдонки мурод ӯ аз сохтан китоб онаст ки сайри подшоҳии турои бтқбиҳ дар пардаи таъризи фарои намояд ва дар офоқи олам бар афвоҳи халқ смр гирданд ва онч мехоҳад ки туро насиҳатӣ кунад , мартабаи хеш дар дониши варои мартабаи ту май наад , аммо на чунонаст ки ӯ бо худ қарор медиҳад ва аз ҳиялати камолӣ ки май намояд , отиласту андеша ӯ саросари ботил , лекин шоҳ бифармоед ки онч гуяд , бҳзўр ман гуяд то дар фусӯли он насиҳати фузули табъу Фзиҳту нуқсон ӯ бар шоҳ изҳор кунаму сарпӯш аз рӯй кор ӯ баргирам то шоҳи бидонад ки аз донишварони кадом поя дорад ва аз ҳунарӣ ки слслаҳи слФи он дар ҷаҳон май афканд , чаҳ моя ёфтаст .

چنین بباید دانست که این کتاب مرزبان‌نامه منسوبست بواضع کتاب مرزبان‌بن‌شروین؛ و شروین از فرزندزادگانِ کیوس بود برادر ملک عادل انوشروان، بر ملک طبرستان پادشاه بود؛ پنج پسر داشت همه بر جاحتِ عقل ورزانتِ رای و اهلّیت مَلک‌داری و استعداد شهریاری آراسته. چون شروین در گذشت، بیعت ملک بر پسر مِهترین کردند و دیگر برادران کمر انقیاد او بستند. پس از مدّتی دواعی حسد در میانه پدید آمد و مستدعی طلب ملک شدند. مرزبان بحکم آنک از همه برادران بفضیلت فضل منفرد بود از حطام دنیاوی فطام یافته و همت بر کسب سعادت باقی گماشته، اندیشه کرد که مگر در خیال شاه بگذرد که او نیز در مشرع مخالفت برادران خوضی می‌پیوندد، نخواست که غبارِ این تهمت بر دامن معاملت او نشیند در آیینهٔ رای خویش نگاه کرد، روی صواب چنان دید که زمامِ حرکت بصوب مقصدی معین برتابد و از خطّهٔ مملکت خود را بگوشهٔ بیرون افکند و آنجا مسکن سازد تا مورد صفاء برادران ازو شوریده نگردد و معاقد الفت واهی نشود و وهنی بقواعد اخوت راه نیابد. جمعی از اکابر و اشراف ملک که برین حال وقوف و اشراف داشتند، ازو التماس کردند که چون رفتن تو از اینجا محقّق شد، کتابی بساز مشتمل بر لطایف حکمت و فواید فطنت که در معاش دنیا و معاد آخرت آنرا دستور حال خویش داریم و از خواندن و کار بستن آن بتحصیل سعادتین و فوز نجات دارین توسّل توان کرد و آثار فضایل ذات و محاسن صفات تو بواسطهٔ آن بر صفحات ایّام باقی ماند و از زواجِر وعظ و پند کلمهٔ چند بسمع شاد رسان که روش روزگار او را تذکرهٔ باشد. ملک زاده این سخن اصغا کرد و امضاء عزیمت بتقدیم ملتمسات ایشان بر اذن و فرمان شاه موقوف گردانید و از موقِف تردد برخاست و بخدمت شاه رفت و آنچ در ضمیر دل داشت از رفتن بجای دیگر و ساختن کتاب و فصلی نصیحت‌آمیز گفتن جمله را بر سبیل استجازت در خدمت شاه تقریر کرد. شاه در جواب او متردّدوار توقّفی کرد و چون او غایب گشت، وزیر حاضر آمد، با او از راه استشارت گفت که در اجازت ما این معانی را که برادرم همت و نهمت بر آن مقصور گردانیده است، چه می‌بینی ؟ وزیر گفت: دستوری دادن تا از اینجا بجائی دیگر رود، نتیجهٔ رای راستست و قضّیهٔ فکرت صائب، چه عدوئی از اعداء ملک کم گشته باشد و خاری از پای دولت بیرون شده و بدانک مراد او از ساختن کتاب آنست که سیر پادشاهی ترا بتقبیح در پردهٔ تعریض فرا نماید و در آفاق عالم بر افواهِ خلق سمر گرداند و آنچ میخواهد که ترا نصیحتی کند، مرتبهٔ خویش در دانش ورای مرتبهٔ تو می‌نهد، امّا نه چنانست که او با خود قرار میدهد و از حیلتِ کمالی که می‌نماید، عاطلست و اندیشهٔ او سراسر باطل، لیکن شاه بفرماید که آنچ گوید، بحضور من گوید تا در فصول آن نصیحت فضول طبع و فضیحت و نقصان او بر شاه اظهار کنم و سرپوش از روی کار او برگیرم تا شاه بداند که از دانشوران کدام پایه دارد و از هنری که صلصلهٔ صلف آن در جهان می‌افکند، چه مایه یافتست.