Сутуриро шунидам ногаҳонӣ

ستوری را شنیدم ناگهانی

Қазо лақ кард наъли зиндагонӣ

قضا لق کرد نعل زندگانی

Ду асба бар замин май суди гарда

دو اسبه بر زمین می سود گرده

Ба ҷон кандан сутури гурги хӯрда

به جان کندن ستور گرگ خورده

Аз он сӯ низ гиреҳгии юзи тимсол

از آن سو نیز گرگی یوز تمثال

Бар ӯ савҳон зада сотўри чангол

بر او سوهان زده ساطور چنگال

Ки чун дар қолаб ӯ бФсрди хӯн

که چون در قالب او بفسرد خون

зи хӯн ӯ кунад сарпанҷаи гулгун

ز خون او کند سرپنجه گلگون

Фарс гуфт эй асади мақҳури чангат

فرس گفت ای اسد مقهور چنگت

Шитоби дил чаҳ бошад зини дирангат

شتاب دل چه باشد زین درنگت

Набинам чун дигар рӯзони шитобат

نبینم چون دگر روزان شتابت

Бигӯ бо кист ҷони ман ҳисобат

بگو با کیست جان من حسابت

Чу шери гурусна аз хашми хандон

چو شیر گرسنه از خشم خندان

Ба посух гуфт гурги тези дандон

به پاسخ گفت گرگ تیز دندان

Дирангам зон буд эй ним зинда

درنگم زان بود ای نیم زنده

Ки чун мехи ҳаётати гашти канда

که چون میخ حیاتت گشت کنده

Ба хӯнати панҷаи созами арғавонӣ

به خونت پنجه سازم ارغوانی

зи сари гирам ба маргати зиндагонӣ

ز سر گیرم به مرگت زندگانی

Фарс гуфташ расад садра ба хорӣ

فرس گفتش رسد صدره به خواری

Марои ҳам ҷон ба лаби зини ҷони сипорӣ

مرا هم جان به لب زین جان سپاری

Агар хоҳии ҳамеи коми ману хеш

اگر خواهی همی کام من و خویش

Ба пои марҳамати гомии бунаи пеш

به پای مرحمت گامی بنه پیش

Ба ноби оҳанӣн бркн наолам

به ناب آهنین برکن نعالم

Ту хуррами зӣу бурҳон аз малолам

تو خرم زی و برهان از ملالم

Лаҷоми умрам ар хоҳии гусаста

لجام عمرم ار خواهی گسسته

Дўоли он ба мехи наъли баста

دوال آن به میخ نعل بسته

Чу муҳками кӯфти мехи рои худ ро

چو محکم کوفت میخ رای خود را

Фароҳами чиди дасту пои худ ро

فراهم چید دست و پای خود را

Равон шуд гурги гарми гурги тозӣ

روان شد گرگ گرم گرگ تازی

Вале ғофил аз он рӯбоҳи бозӣ

ولی غافل از آن روباه بازی

Чу ӯро чормихаҳи оҳанӣни чанг

چو او را چارمیخه آهنین چنگ

Фурӯ шуд мехи сон дар наъли шбрнг

فرو شد میخ سان در نعل شبرنگ

Стўрк бо вуҷӯди ним ҷонӣ

ستورک با وجود نیم جانی

Ба нирўӣӣ ки худ ногуфтаи доне

به نیروئی که خود ناگفته دانی

Чунон зад бар даҳонаш оҳанӣни сам

چنان زد بر دهانش آهنین سم

Ки сдгзи он тараф ғалатед барадам

که صدگز آن طرف غلطید بردم

Ниҳод аз каллаи боди сари бузургӣ

نهاد از کله باد سر بزرگی

Ба чарх афтод ҳамчун каллаи гиреҳгӣ

به چرخ افتاد همچون کله گرگی

Чу лухтии ҳам ба хӯн гардид ва ҳам хок

چو لختی هم به خون گردید و هم خاک

Ба худ гуфт эй зи ойини хиради пок

به خود گفت ای ز آئین خرد پاک

Ту саллохӣ ва карт кандан пӯст

تو سلاخی و کارت کندن پوست

Ба ҳукми фитрати инат шимаҳ ва хуаст

به حکم فطرت اینت شیمه و خوست

Чаҳ карт бо асоси решхандӣ

چه کارت با اساس ریشخندی

Куҷо қассоб донад нълбндӣ

کجا قصاب داند نعلبندی

Касе кӯ бугзарад аз шеваи хеш

کسی کو بگذرد از شیوه خویش

Хтрҳоӣӣ чунин меоядаш пеш

خطرهائی چنین می آیدش پیش

Ба айнаи қиссаи ман нақл гург аст

به عینه قصه من نقل گرگ است

Вале он буд кучаки ин бузург аст

ولی آن بود کوچک این بزرگ است

Агар нгзштмӣ аз ҳӯшёрӣ

اگر نگذشتمی از هوشیاری

намехӯрдам агар он зҳрморӣ

نمی خوردم اگر آن زهرماری

Наме афтодамии охири бад-ӣни рӯз

نمی افتادمی آخر بدین روز

Фиғон аз дасти ин нафаси глнгўз

فغان از دست این نفس گلنگوز

Ғараз чун буд сади сӯрохи чора

غرض چون بود سد سوراخ چاره

Бидон сӯрох рӯ кардам дубора

بدان سوراخ رو کردم دوباره

Ба лаби зи аҳволи худ лоҳўли гӯйон

به لب ز احوال خود لاحول گویان

Вале лобуд шудам аз ҳавли пӯён

ولی لابد شدم از هول پویان

Ду пай норафта мекардам аъодт

دو پی نارفته می کردم اعادت

Дамии сад бор мегуфтам шаҳодат

دمی صد بار می گفتم شهادت

Гуҳами қрбоғаҳ май соӣид бар пой

گهم قرباغه می سائید بر پای

Гуҳами пай ғФлто мерафт аз ҷой

گهم پی غفلتا می رفت از جای

Гуҳии дўло ва гоҳе мешудам шқ

گهی دولا و گاهی می شدم شق

Гуҳӣ аз ҳавл мехӯрдам муъаллақ

گهی از هول می خوردم معلق

Гуҳӣ май дайми ашколи хатарнок

گهی می دیم اشکال خطرناک

Ки май гаштии зҳибт Зуҳраам чок

که می گشتی زهیبت زهره ام چاک

Дмр кардӣ гуҳами сангинии далқ

دمر کردی گهم سنگینی دلق

Чунон кам рафтӣ оби хара дар ҳалқ

چنان کم رفتی آب خره در حلق

Гуҳӣ хӯрдӣ серум бар сақфи кӯра

گهی خوردی سرم بر سقف کوره

Гуҳӣ поем фурӯ рафтӣ ба шӯра

گهی پایم فرو رفتی به شوره

Баровардам пас аз сад ноМуродӣ

برآوردم پس از صد نامرادی

Сар аз ҳавзи мусаллои имодӣ

سر از حوض مصلای عمادی

Сабк кардам аз он сангин рӯй так

سبک کردم از آن سنگین روی تک

Буруни ҷустам аз он торики сибк

برون جستم از آن تاریک سیبک

Задам бар ду чу абри навбаҳорон

زدم بر دو چو ابر نوبهاران

Чикони об аз серум чун жолаи борон

چکان آب از سرم چون ژاله باران

Зхндаҳ кард ғаш ҳар кас ки дидам

زخنده کرد غش هر کس که دیدم

Чаҳ хуфтҳо ки аз мардум кашидам

چه خفت ها که از مردم کشیدم

Ба суръати кӯчаи кӯчаи кӯй бар кӯй

به سرعت کوچه کوچه کوی بر کوی

Давидам то миёни қавми қўқўӣ

دویدم تا میان قوم قوقوی

Чу диданди ин чунинам аҳли хона

چو دیدند این چنینم اهل خانه

Бар овараданд сар аз ҳар карона

بر آوردند سر از هر کرانه

Ба гирдами ҷамъи гардиданди ҳайрон

به گردم جمع گردیدند حیران

Ту гўӣӣ зулҷаноҳ омад зи майдон

تو گوئی ذوالجناح آمد ز میدان

Яке брхўорим мезад дами сард

یکی برخواریم می زد دم سرد

Яке бар ибтизолам ханда ме кард

یکی بر ابتذالم خنده می کرد

Вале чун ман шудам фориғи зи ташвиш

ولی چون من شدم فارغ ز تشویش

Мзнаҳ чорсоът рафтам аз хеш

مظنه چارساعت رفتم از خویش

Аз он ағмо чу ҳушӣ тоза кардам

از آن اغما چو هوشی تازه کردم

Худоро шукр беандоза кардам

خدا را شکر بی اندازه کردم

Дар аввали устувор аз пушти бастам

در اول استوار از پشت بستم

Ба пастуи рафта дар кунҷӣ нишастам

به پستو رفته در کنجی نشستم

Нафасро чоқ кардам аз давидан

نفس را چاق کردم از دویدن

Дилам гардид фориғ аз тпидн

دلم گردید فارغ از طپیدن

Иваз кардам сарои пои ҷома тар

عوض کردم سرا پا جامه تر

Бпўшидми сарои пои рахти дигар

بپوشیدم سرا پا رخت دیگر

Тақозоӣ тараб зад аз дилами ҷӯш

تقاضای طرب زد از دلم جوش

Такаллуфҳои ранҷам шуд фаромӯш

تکلف های رنجم شد فراموش

Биёад омад марои айши шабона

بیاد آمد مرا عیش شبانه

Кашид аз синаам оташи забона

کشید از سینه ام آتش زبانه

Ба гардуни гарм рӯ кардам фиғон ро

به گردون گرم رو کردم فغان را

Кашидам то ба чаҳ ашки равон ро

کشیدم تا به چه اشک روان را

Хаёли мизбонро нақши бастам

خیال میزبان را نقش بستم

Ба ӯ дар ҳалқа суҳбат нишастам

به او در حلقه صحبت نشستم

Ки эй дар гӯшаи ғами зору хаста

که ای در گوشه غم زار و خسته

Ғубори ҳасратат бар рух нишаста

غبار حسرتت بر رخ نشسته

намедонам гурусна ё ки сирӣ

نمی دانم گرسنه یا که سیری

Ба давлати растгорӣ ё асирӣ

به دولت رستگاری یا اسیری

Макону манзалат дар хона кист

مکان و منزلت در خانه کیست

Майу сли ту дар паймона кист

می و صل تو در پیمانه کیست

Хушӣ ё ҳамчуи мо талхаст комат

خوشی یا همچو ما تلخ است کامت

Чу мо хӯн ё буд саҳбо ба ҷомат

چو ما خون یا بود صهبا به جامت

Ҷудо аз лаъли он ширини шамоил

جدا از لعل آن شیرین شمایل

Кашии ёқӯт май ё пораи дил

کشی یاقوت می یا پاره دل

Дариғо ахтари носози баргашт

دریغا اختر ناساز برگشت

Даромад давлат аммо бози баргашт

درآمد دولت اما باز برگشت

Хушо он ноӣу нӯши айши дӯшин

خوشا آن نای و نوش عیش دوشین

Хушо он базми хуши саҳбои нӯшин

خوشا آن بزم خوش صهبای نوشین

Хушо ширину базми ороӣии вай

خوشا شیرین و بزم آرائی وی

Хушо ширин ва май пимоӣии вай

خوشا شیرین و می پیمائی وی

Хушо он дам ки чашми ним масташ

خوشا آن دم که چشم نیم مستش

Чу додӣ ҷоми мрдоФкн ба дасташ

چو دادی جام مردافکن به دستش

зи айвони сими рухшандаи ноҳид

ز ایوان سیم رخشنده ناهید

Равон бар каф гирифтӣ ҷоми хуршед

روان بر کف گرفتی جام خورشید

Шудӣ сртози зии маҳфил гароён

شدی سرتاز زی محفل گرایان

Ба дарга бар ситодӣ чун гадоён

به درگه بر ستادی چون گدایان

Чу ширини ҷоми барадӣ бар лаби хеш

چو شیرین جام بردی بر لب خویش

Гирифтӣ Зуҳраи ҷоми хештани пеш

گرفتی زهره جام خویشتن پیش

Магари баъд аз гумораши қатрае май

مگر بعد از گمارش قطره ای می

Чакад аз ҷом ӯ дар соғари вай

چکد از جام او در ساغر وی

Гараш як қатра дар соғар чакидӣ

گرش یک قطره در ساغر چکیدی

Сурӯди айш бар гардун кашидӣ

سرود عیش بر گردون کشیدی

Ва зон таҳи ҷуръа гар кардӣ пиёла

و زان ته جرعه گر کردی پیاله

Тиҳӣ чун чанги бсрўдӣ ба нола

تهی چون چنگ بسرودی به ناله

Ки эй дар юзаи гирати сад чу ноҳид

که ای در یوزه گیرت صد چو ناهید

Гулӯи хушки зулолати ҷоми хуршед

گلو خشک زلالت جام خورشید

На охири мо ҳам аз май хўоргоним

نه آخر ما هم از می خوارگانیم

Чаҳ шуд комрўз аз бичоргоним

چه شد کامروز از بیچارگانیم

Аз он соғар ба мо ҳам ним хӯрдӣ

از آن ساغر به ما هم نیم خوردی

Ба софӣ гар намеарзем дардӣ

به صافی گر نمی ارزیم دردی

Чу май барадии буруни зи андозаи лоба

چو می بردی برون ز اندازه لابه

Рӯонаши ашки хунин чун қробаҳ

روانش اشک خونین چون قرابه

Яке аз пешкорони трбнок

یکی از پیشکاران طربناک

Аз он таҳи ҷуръаи коФшоннд бар хок

از آن ته جرعه کافشانند بر خاک

Гули олӯда ба соғар кардӣ ӯ ро

گل آلوده به ساغر کردی او را

Лаб аз ҷоми тараб тар кардӣ ӯ ро

لب از جام طرب تر کردی او را

Гдоўши даст бар сари шкргўён

گداوش دست بر سر شکرگویان

Шудӣ сӯии всоқи хеши пӯён

شدی سوی وثاق خویش پویان