Пас аз ситоиши бори худоӣу дуруди поки паямбару мардонаи домоду фарзонаи фарзандон , оқои мейри Муҳамади алии пешвои домғонро ранҷи афзои хуҷастаи равонаму розгшои пайдоу ниҳон . Солии ду се пеш аз ин раҳеро ранҷӣ раст ва шиканҷӣ хост ки марг бар зист пешии ҷуст ва ҳаст бо нест хешӣ . Фарзандии асмъилро ки беҳтари дудмону мҳтрзодгон буд ҷонишини сохтам ва аз ҳар дар нигоришҳои шевоу сифоришҳои зебои ахту анбози борномаҳи осмонӣу корномаи зиндагонӣ бадв пардохт . Надонам чигуна ва чун шуд деви дарунаш роҳ зад ё бахти нигун чоҳ кунад . Ҳаме донам аз андешаи ману пешаи хеши пойу пўии дарбасту рой ва рӯй бар тофт , хосту хуй дар чид ,ҳоиу ҳўӣ бар кард ки ин кору ком аз ман сохта несту гирди ин дард бо остини кешу гӯши ман пардохта на . Поки яздон гувоҳаст ки аз наҳуфтаҳои ҷону дилаши огоҳам ва бо нагуфтаҳои обу гулаши ҳамроҳ . Вале чун кеши роҳи намоёну пешаи пешвоёни мо парда гирист на пардаи дарии хомӯшӣу фаромӯшии хуштар .

پس از ستایش بار خدای و درود پاک پیمبر و مردانه داماد و فرزانه فرزندان، آقای میر محمد علی پیشوای دامغان را رنج افزای خجسته روانم و رازگشای پیدا و نهان.سالی دو سه پیش از این رهی را رنجی رست و شکنجی خاست که مرگ بر زیست پیشی جست و هست با نیست خویشی. فرزندی اسمعیل را که بهتر دودمان و مهترزادگان بود جانشین ساختم و از هر در نگارش های شیوا و سفارش های زیبا اخت و انباز بارنامه آسمانی و کارنامه زندگانی بدو پرداخت. ندانم چگونه و چون شد دیو درونش راه زد یا بخت نگون چاه کند. همی دانم از اندیشه من و پیشه خویش پای و پوی دربست و رای و روی برتافت، خواست و خوی در چید، های و هوی بر کرد که این کار و کام از من ساخته نیست و گرد این درد با آستین کیش و گوش من پرداخته نه. پاک یزدان گواه است که از نهفته های جان و دلش آگاهم و با نگفته های آب و گلش همراه. ولی چون کیش راه نمایان و پیشه پیشوایان ما پرده گریست نه پرده دری خاموشی و فراموشی خوشتر.

Бории гуруҳеи анбӯҳи зану фарзанду бастау пайванду сомони зиндагӣу дрбои бандагиро бекасу кору ёвари вёри мондани шева бедардӣу девонагӣ буд на ойини ҷавонмардӣу фарзонагӣ , ногзри фарзандии Аҳмадро ки худотарсу ойин парастаст ва дар доду хост ва кошту дуруд ва хост ва нишасту ҳаргунаи роҳу равиши поки дидау покизаи даст , аз дар диду дониш ва буду бениши пояи ҷонишинӣу фармон рўоӣӣ додаму сарриштаи кору бору созу сомону зану фарзанд ҳар чаҳ ҳаст ва буд бо сар панҷа дид ва донисту тоб ва тавонист ӯ бози ниҳодам . Ҳар як аз бастагонро ҳар чаҳ боист дод пӯсти кандау порсии ном бардаам ва бо хомау бодомаи хеши номаи супурда ба кору коми худ андар низ бо ному нишон ҳар чаҳ бояд ва шояд нигоштаам , ва ин зодаи озодаро ки поки яздони пушту паноҳи бод дар остин гузошта . Дар марг ва зист ва ҳаст ва несту дороӣӣу бинўоӣӣу сояи парастӣу порсоӣии ман ончии андешад ва гуяд ва сазо бинад ва ҷӯяд хосту фармону оз ва армон ӯ рости маро дар ду кайҳон анҷуманӣ несту ҷузи хурсандӣу хушнӯдӣ бо ваии суханӣ на .

باری گروهی انبوه زن و فرزند و بسته و پیوند و سامان زندگی و دربای بندگی را بی کس و کار و یاور ویار ماندن شیوه بی دردی و دیوانگی بود نه آئین جوانمردی و فرزانگی، ناگزر فرزندی احمد را که خداترس و آئین پرست است و در داد و خواست و کاشت و درود و خاست و نشست و هرگونه راه و روش پاک دیده و پاکیزه دست، از در دید و دانش و بود و بینش پایه جانشینی و فرمان روائی دادم و سررشته کار و بار و ساز و سامان و زن و فرزند هر چه هست و بود با سر پنجه دید و دانست و تاب و توانست او باز نهادم. هر یک از بستگان را هر چه بایست داد پوست کنده و پارسی نام برده ام و با خامه و بادامه خویش نامه سپرده به کار و کام خود اندر نیز با نام و نشان هر چه باید و شاید نگاشته ام، و این زاده آزاده را که پاک یزدان پشت و پناه باد در آستین گذاشته. در مرگ و زیست و هست و نیست و دارائی و بینوائی و سایه پرستی و پارسائی من آنچه اندیشد و گوید و سزا بیند و جوید خواست و فرمان و آز و ارمان او راست مرا در دو کیهان انجمنی نیست و جز خرسندی و خشنودی با وی سخنی نه.

Ин бандаи табаи кори парокандаи рӯзгорро аз дербози чаҳордаҳи понздаҳ нигинаст ва чиҳил соли афзӯн ҳаме рафт то ҳамаи онҳо ба кӯии ман андаргоҳи Фромшти ону гоҳ дар ангушти ин худ равшан ва пайдост ки чунон нишонҳоро кадоми гавҳар ва сангаст ва то куҷои дорои обу ранг . Ореи пеш аз инҳо занону фарзандонро бархе бахшиш ҳо кардаам ва аз созу сомони худ ба дилу забони берун ва аз эшон шимурда . Аҳмдикони яконро ба ному нишон дар порчаи прндӣ нигоштааст ва ман низ ба хомаи хеш ва ин бодома ки дар поёни номаи ҳамеи бинӣ гувоҳӣ гузошта . Ба дурустии ҳамаи онҳо ростасту берун аз каму кост агар бад-ӣни нигинҳо озин ёфта бошад дар пазиранд ва хурда нагиранд . Аз он гузашта ҳар чаҳ ҳаст ва ҳар як аз бастагони ман падеди оранди бодбрки кӯдакони кӯй ва барзан шуморанд , на корномаи рӯзу рӯзгори ман , ҳамаи жожу шохчаҳу лоғ ва дурӯғаст ва агар худ дар рўшноӣӣу фарҷоми ҷмшидстӣу ойинаи хуршед , чун кирмаки шаби тоби чароғӣ бефурӯғ .

این بنده تبه کار پراکنده روزگار را از دیرباز چهارده پانزده نگین است و چهل سال افزون همی رفت تا همه آنها به کوی من اندرگاه فرامشت آن و گاه در انگشت این خود روشن و پیداست که چونان نشان ها را کدام گوهر و سنگ است و تا کجا دارای آب و رنگ. آری پیش از این ها زنان و فرزندان را برخی بخشش ها کرده ام و از ساز و سامان خود به دل و زبان بیرون و از ایشان شمرده. احمدیکان یکان را به نام و نشان در پارچه پرندی نگاشته است و من نیز به خامه خویش و این بادامه که در پایان نامه همی بینی گواهی گذاشته. به درستی همه آنها راست است و بیرون از کم و کاست اگر بدین نگین ها آذین یافته باشد در پذیرند و خرده نگیرند. از آن گذشته هر چه هست و هر یک از بستگان من پدید آرند بادبرک کودکان کوی و برزن شمارند، نه کارنامه روز و روزگار من، همه ژاژ و شاخچه و لاغ و دروغ است و اگر خود در روشنائی و فرجام جمشیدستی و آئینه خورشید، چون کرمک شب تاب چراغی بی فروغ.

Он ҳангом ки ман банда дар райу дигари ҷой ҳаме зисту Аҳмад ва бародарҳо норасида буданд , фарзандии асмъил аз ман пешкорӣ ва коргузорӣ дошт , ончӣ дар ҷндқу бёбонки обу замину хонау боғу дигари чизҳо харидорӣ кард , симу зари ман мидодм ва ӯ навиштаҳоро бештар ба номи хеш ҳаме гирифт . Агар чаҳ мардуми он сомони марду зани дӯсту душман ҳамагон огоҳанду гувоҳ , берун аз марзу бум низ гуруҳеи анбӯҳи ин достонро нашидаанд ва дар ойина гуфту гузори пешкори номидаи дидори ин розро бе пардаи дида вале чун пӯшидау пайдои худро бар сари кори шумо бекост ва фузуд роз сурӯдаам ва боз намӯда , ин як рӯйдодро низ чеҳраи гшоӣӣ зеботар дидам , то бидонанд асмъилу дигари зодагони марои ҷузи ончии худ бо ному нишон бахшудаам , ҳечяк дорои чизеу худованд пашизӣ наянд . Бархе бахшишҳоу дигари нигориши фарзандии Аҳмадро дар остинаст ҳар ҳангоми шуморо чашм сипору гӯши гузори орад , аз хомаи машки огӣну бодомаи меҳри озини хеши перояи физоишу сармоя ороиш бахшанд . Ин мояи рози гшоӣӣу фузун сроӣӣ бидон хост ки кору кирдори маро огоҳ карданд ва гувоҳ бошанду Аҳмадро ба меҳрбонӣ роҳ бахшанд ва аз кӣнау ковуши хешу бегона паноҳ зӣанд . Агар худоӣ нахоста ёрони хониводаи нар ё модаи рангин ё сода ба доварӣ хезанд ӯро ёварӣ фармойанду чунончии дониста ва тавониста ёварӣ дар пой равад дар он паҳнаи дайри анҷом бо саркори шумо доварӣ хоҳам кард . Санаи 1265 , бандаи хоксори яғмо .

آن هنگام که من بنده در ری و دیگر جای همی زیست و احمد و برادرها نارسیده بودند، فرزندی اسمعیل از من پیشکاری و کارگزاری داشت، آنچه در جندق و بیابانک آب و زمین و خانه و باغ و دیگر چیزها خریداری کرد، سیم و زر من میدادم و او نوشته ها را بیشتر به نام خویش همی گرفت. اگر چه مردم آن سامان مرد و زن دوست و دشمن همگان آگاهند و گواه، بیرون از مرز و بوم نیز گروهی انبوه این داستان را نشیده اند و در آئینه گفت و گزار پیشکار نامیده دیدار این راز را بی پرده دیده ولی چون پوشیده و پیدای خود را بر سر کار شما بی کاست و فزود راز سروده ام و باز نموده، این یک رویداد را نیز چهره گشائی زیباتر دیدم، تا بدانند اسمعیل و دیگر زادگان مرا جز آنچه خود با نام و نشان بخشوده ام، هیچیک دارای چیزی و خداوند پشیزی نیند. برخی بخشش ها و دیگر نگارش فرزندی احمد را در آستین است هر هنگام شما را چشم سپار و گوش گزار آرد، از خامه مشک آگین و بادامه مهر آذین خویش پیرایه فزایش و سرمایه آرایش بخشند. این مایه راز گشائی و فزون سرائی بدان خاست که کار و کردار مرا آگاه کردند و گواه باشند و احمد را به مهربانی راه بخشند و از کینه و کاوش خویش و بیگانه پناه زیند. اگر خدای نخواسته یاران خانواده نر یا ماده رنگین یا ساده به داوری خیزند او را یاوری فرمایند و چنانچه دانسته و توانسته یاوری در پای رود در آن پهنه دیر انجام با سرکار شما داوری خواهم کرد. سنه ۱۲۶۵، بنده خاکسار یغما.