Ҳангомӣ ки аз бедоди сардор дар Фрохои ҷаҳон дар бадар будаму осемаи сари паии сипар , солиро дар Исфаҳони ночорам ба марзи араби нома нигор боистӣ шуд ,у гузориши номӣ аз ваии ногзр буд . Чун дилӣ аз дасташи сӯхтаи доштаму равонӣ ба озари озори афрӯхтаи дасту хома бар он шуд ки аз ӯ ба накӯҳишу дашном ёд овардау хоки ному номӯсаш бе ҳеҷ дареғу афсӯс барбод диҳад . Хиради хурдаи дони бонги барзад ки ин кор на бар ҳанҷор кордонӣаст ва бар бозуи нашраи Комронӣ , мояи парешонеу пушаймонӣ . Панди худро корбнди омадам ва аз рӯй ситоиши дурудии доно писанд ронадам . Пайванд нома бидон дӯст ва расӣдани корвони симнон , чун кирдору подоши дӯш ба дӯш афтод . Яке аз мардуми корвон ки бо ман ошно буд то фарзандаш ба дабистон бар хонд аз он марди хост ва гирифт ва бо худ барад , брдри алкои хор ки фармони фармои он симнонсор бо сардор буд . Мирзои Муҳамади хорӣ ки ҳамвора дӯсту никхўоаҳи раҳе буд аз рӯзгори парешони ман огаҳии ҷуст , худованд нома гуфташ дар Исфаҳонаст . Номае ҳам ба Карбало бар нигошта . Инак бар манаст , ва ҳамон бар чигунагии рӯзгораши гувоҳии равшан .

هنگامی که از بیداد سردار در فراخای جهان در بدر بودم و آسیمه سر پی سپر، سالی را در اصفهان ناچارم به مرز عرب نامه نگار بایستی شد، و گزارش نامی از وی ناگزر بود. چون دلی از دستش سوخته داشتم و روانی به آذر آزار افروخته دست و خامه بر آن شد که از او به نکوهش و دشنام یاد آورده و خاک نام و ناموسش بی هیچ دریغ و افسوس برباد دهد. خرد خرده دان بانگ برزد که این کار نه بر هنجار کاردانی است و بر بازو نشره کامرانی، مایه پریشانی و پشیمانی.پند خود را کاربند آمدم و از روی ستایش درودی دانا پسند راندم. پیوند نامه بدان دوست و رسیدن کاروان سمنان، چون کردار و پاداش دوش به دوش افتاد. یکی از مردم کاروان که با من آشنا بود تا فرزندش به دبستان بر خواند از آن مرد خواست و گرفت و با خود برد، بردر الکای خوار که فرمان فرمای آن سمنان سار با سردار بود. میرزا محمد خواری که همواره دوست و نیکخواه رهی بود از روزگار پریشان من آگهی جست، خداوند نامه گفتش در اصفهان است. نامه ای هم به کربلا بر نگاشته. اینک بر من است، و همان بر چگونگی روزگارش گواهی روشن.

Хони хор аз ёри симнони номаи бози ҷуст ва худро бардошт , ҳануз аз анҷуман ба хона нафармӯда сардор ӯро чоросбаҳ ба симнони хост , ҳангомӣ расед ки сардор аз оташи хашми дӯдаш ба сар ҳаме шуду гуфтораш бо ин бандаи афтода аз гурзу найзау теғу тир ҳаме рафт . Саворӣ чанд низ аз дар чопорӣу бечораи озории зин бар роҳи анҷоми ниҳода ба кунаду кӯби хона ,у банду чӯби хуишону бастагони ман истодаанд . Ёри хории роҳи хашму пархоши вдсти овези пайдоу фошро ҷӯё шуд . Гуфтанд : яғмои сухании ду дар накӯҳиши саркори сардори дарҳами баста , сухани чинӣ ки бе гуноҳии пайдо аз ӯ хаста буд вдл аз меҳраш руста дошт аз дар ду баҳами заниҳо ки кеш бдгҳронасту ойин беҳунарон дар гӯши сардори срўдмоиаҳи ин ҳамаи ҷӯшу хурӯши он достонаст ва инак гирд ҳастӣ вайу касонаш бар осмони ойини мардумӣ кеш гирифту номаро бар дасти ниҳодаи фаро пеш рафт ки неки хоҳӣ ки номае бад-ӣни равиш аз буми аҷам ба марз араб фиристанд , бе ҳеҷ гуфтугӯи чунин чизҳо ки душмани хок дар даҳон гуяд аз Ироқ ба симнон нахоҳад фиристод .

خان خوار از یار سمنان نامه باز جست و خود را برداشت، هنوز از انجمن به خانه نفرموده سردار او را چاراسبه به سمنان خواست، هنگامی رسید که سردار از آتش خشم دودش به سر همی شد و گفتارش با این بنده افتاده از گرز و نیزه و تیغ و تیر همی رفت. سواری چند نیز از در چاپاری و بیچاره آزاری زین بر راه انجام نهاده به کند و کوب خانه، و بند و چوب خویشان و بستگان من ایستاده اند. یار خواری راه خشم و پرخاش ودست آویز پیدا و فاش را جویا شد. گفتند: یغما سخنی دو در نکوهش سرکار سردار درهم بسته، سخن چینی که بی گناهی پیدا از او خسته بود ودل از مهرش رسته داشت از در دو بهم زنی ها که کیش بدگهران است و آئین بی هنران در گوش سردار سرودمایه این همه جوش و خروش آن داستان است و اینک گرد هستی وی و کسانش بر آسمان آئین مردمی کیش گرفت و نامه را بر دست نهاده فرا پیش رفت که نیک خواهی که نامه ای بدین روش از بوم عجم به مرز عرب فرستند، بی هیچ گفتگو چنین چیزها که دشمن خاک در دهان گوید از عراق به سمنان نخواهد فرستاد.

Чун дабир аз шевои забони нома фурӯ хонд , сардор дар андеша фурӯ монад . Дигари дӯстон низ аз гӯшау канори ёри хориро дар рости доштан ёрӣ карда якбора аз мкоФотши чолиши баргашт ва ба озору молаши сухани чини ёва даро фармон ронад . Ҳар чаҳ хост кард , ҳар чаҳ дошт барад ва беш аз ончӣ дар банди нигориш ва гузориш ояд , ба бораи ман андари суханҳои зебо фармуд . Чанде бар ин равиши анҷуманҳо сохт то зинда буд бо ман роҳи хушнӯдии супурдӣ ва ба посдорӣу сипосгузории номи барадӣ .

چون دبیر از شیوا زبان نامه فرو خواند، سردار در اندیشه فرو ماند. دیگر دوستان نیز از گوشه و کنار یار خواری را در راست داشتن یاری کرده یکباره از مکافاتش چالش برگشت و به آزار و مالش سخن چین یاوه درا فرمان راند. هر چه خواست کرد، هر چه داشت برد و بیش از آنچه در بند نگارش و گزارش آید، به باره من اندر سخن های زیبا فرمود. چندی بر این روش انجمن ها ساخت تا زنده بود با من راه خشنودی سپردی و به پاسداری و سپاسگزاری نام بردی.

Фарзанди ман аз ин достони давру дароз на рози кордонӣ рондан худаст ва на афсонаи меҳрбонӣ сардор хонд , ҳама аз онаст ки бадонеи номаи чунон бояд нигошт ки агар ба дасти дӯст ё душман уфтад ё достони ҳазор анҷуман гардад , равонӣ фарсӯда нашавад , ту аз хурдагириҳои мардуми борӣки байни осӯдаи Монии мисра : ҳон эй ҷавон ки пери шӯии панд гӯш кун . Ва корҳои ҷаҳонро бар ҳанҷорӣ ки бояд ва шояд ниёзмуда агар андарзи ман ки нодарраи рӯзгорами хоргирӣ ва дар напазирӣ пушаймонӣ хоҳад зод . Зиндагонии пояндаи боду Комронии физоянда .

فرزند من از این داستان دور و دراز نه راز کاردانی راندن خود است و نه افسانه مهربانی سردار خواند، همه از آن است که بدانی نامه چنان باید نگاشت که اگر به دست دوست یا دشمن افتد یا داستان هزار انجمن گردد، روانی فرسوده نشود، تو از خرده گیری های مردم باریک بین آسوده مانی مصرع: هان ای جوان که پیر شوی پند گوش کن. و کارهای جهان را بر هنجاری که باید و شاید نیازموده اگر اندرز من که نادره روزگارم خوار گیری و در نپذیری پشیمانی خواهد زاد. زندگانی پاینده باد و کامرانی فزاینده.