Гиромии сарвар ман рафтӣ ва дарҳои ромиш баста монаду рўоӣии рстои оромиши шикаста , боди баҳори хуррамӣ сардӣ ангехту шукуфаи шохи шукуфтагӣ зардӣ оварад , колои волои шодмонии сар дар табоҳии ниҳоду ахтари рхшои Комронии рух дар сиёҳӣ , базми ҷамшедии хонаи ранҷ ва тимор омаду гӯнаи хуршедии лонаи тира ва тор гардид . Рӯз гузашта барон кӯй ва дар ки бо кохи ноҳидаши боди анбозӣ дар сар буд гузаштам , шодравон аз гирд гарон дидаму марди посбон аз посдории бркрон , Настаран аз гули домон тиҳӣ дошту анор аз гирд бе баррагии гӯна баӣ . Токҳоро чифти шикастау густаришҳоро хок бар сар нишаста , шеър :

گرامی سرور من رفتی و درهای رامش بسته ماند و روائی رستای آرامش شکسته، باد بهار خرمی سردی انگیخت و شکوفه شاخ شکفتگی زردی آورد، کالای والای شادمانی سر در تباهی نهاد و اختر رخشای کامرانی رخ در سیاهی، بزم جمشیدی خانه رنج و تیمار آمد و گونه خورشیدی لانه تیره و تار گردید. روز گذشته بران کوی و در که با کاخ ناهیدش باد انبازی در سر بود گذشتم، شادروان از گرد گران دیدم و مرد پاسبان از پاسداری برکران، نسترن از گل دامان تهی داشت و انار از گرد بی برگی گونه بهی. تاک ها را چفت شکسته و گسترش ها را خاک بر سر نشسته، شعر:

Додам аз дил бар хосту дӯд аз синаи оташ дар хирмани моҳ ва ахтар зад , ҷони дардолӯдро афсурдагӣ ҳо расту равони ранҷи Омуадро дили мурдагиҳо зод . Ореи рӯзи равшан ба хуршедасту кишвари хуррам ба ҷамшед , сармояи шох аз баҳорасту перояи кох азнигор сарсабзии хок аз боронасту рўсрхии боғ аз баҳорон .

دادم از دل بر خاست و دود از سینه آتش در خرمن ماه و اختر زد، جان دردآلود را افسردگی ها رست و روان رنج آمود را دل مردگی ها زاد.آری روز روشن به خورشید است و کشور خرم به جمشید، سرمایه شاخ از بهار است و پیرایه کاخ از نگار سرسبزی خاک از باران است و روسرخی باغ از بهاران.

Он мояи ромишу шодӣу физоишу ободӣ аз ту буд , абр чун сояи бардошти рӯи зхок сиёҳасту баҳор чун домани Фрочиди кори бустони табоҳ . Тиҳӣ аз тўФрўшиҳои замони бозӣу титолҳои афсонасозӣ ҷоят беш аз он пайдо ва намоёнасту ошкороу оён ки хома нигориш тавонад ё номаи гузориш , ман орм гуфт ё ту ёрии шнФт . Давр аз ту дарин рӯзгори дайри анҷоми гомӣ ба коми нспрдим ва бе он чеҳри ромиши хези ҷуз бо сад ҳазор андӯҳ бомай бо шом набардем , дами обии ҷуз бо дарёи дарёи хӯн ҷигар гумошта нашуд ,у рӯзӣ бе кӯҳи кӯҳи коҳиш ва ранҷ гузошта науфтод . Пайванди овезаши давру наздик гусастан гирифту паймони омезиши тарку тозик шикастан . Ҳамоно шунидӣ саркори наввоб ки ёронро сармояи шодмонӣу перояи Комронӣ буд аз афросйобиҳои манӯчеҳрии бежани осо дар чоҳу рӯзи ёрон аз ин рустамиҳои Манижаи маниш сиёҳ омад , дерӣ гирифтор зисту кӯби Фрсои ранҷу тимор , гузораши ҳама бар сангу санадон буду шумориши ҳама бо банду зиндон . Пас аз онаш ки колои кӯии камина то воло сӯхта шуду боғу роғ ба камтари баҳои паст ва боло фурӯхта , аз сурху зардаши пӯл сиёҳӣ наҳашт ва аз хирману харвораш дар бои ҳафтаи вмоҳӣ , дар на осмонаши як ахтар намонад ва аз ҳафт оташкадаи ним ахгар ба мшкўии андараши бистар ва густариш нагузошту дрхонаҳи вайу хуишони чндонкаҳи даст давришон гирад хону хӯриш , рӯй аз газандаши бргошту бандаш аз пои бардошт , ба меҳраши кушодаи чеҳри фаро пеш хонду ковушу кини пешин аз гардани хеш бар дӯши сипеҳри афканд , шеър :

آن مایه رامش و شادی و فزایش و آبادی از تو بود، ابر چون سایه برداشت رو زخاک سیاه است و بهار چون دامن فراچید کار بستان تباه. تهی از توفروشی های زمان بازی و تیتال های افسانه سازی جایت بیش از آن پیدا و نمایان است و آشکارا و آیان که خامه نگارش تواند یا نامه گزارش، من آرم گفت یا تو یاری شنفت. دور از تو درین روزگار دیر انجام گامی به کام نسپردیم و بی آن چهر رامش خیز جز با صد هزار اندوه بامی با شام نبردیم، دم آبی جز با دریا دریا خون جگر گماشته نشد، و روزی بی کوه کوه کاهش و رنج گذاشته نیفتاد. پیوند آویزش دور و نزدیک گسستن گرفت و پیمان آمیزش ترک و تازیک شکستن. همانا شنیدی سرکار نواب که یاران را سرمایه شادمانی و پیرایه کامرانی بود از افراسیابی های منوچهری بیژن آسا در چاه و روز یاران از این رستمی های منیژه منش سیاه آمد، دیری گرفتار زیست و کوب فرسای رنج و تیمار، گذارش همه بر سنگ و سندان بود و شمارش همه با بند و زندان. پس از آنش که کالای کوی کمینه تا والا سوخته شد و باغ و راغ به کمتر بهائی پست و بالا فروخته، از سرخ و زردش پول سیاهی نهشت و از خرمن و خروارش در بای هفته وماهی، در نه آسمانش یک اختر نماند و از هفت آتشکده نیم اخگر به مشکوی اندرش بستر و گسترش نگذاشت و درخانه وی و خویشان چندانکه دست دوریشان گیرد خوان و خورش، روی از گزندش برگاشت و بندش از پای برداشت، به مهرش گشاده چهر فرا پیش خواند و کاوش و کین پیشین از گردن خویش بر دوش سپهر افکند، شعر:

Ба меҳрбонии гармаши сохт ва ба чарби забонии нарм , роз навозиш ронаду соз созиш навохт . Пас аз ром кардан ва аз рамидани ором додан беонкӣ аз асб ва астарҳои бардаи лошаи сутурӣ боз диҳад ва аз сим ва зарҳои хӯрда ба тӯшаи роҳаши барг васозӣ наад аз сафоҳони равона рай карду бӯсаи андеши фаргоҳи сипеҳри даргоҳ кӣ . Магари мирзои абдулҳусайну дигари ранҷидагонро ба дами дамаҳои санҷида аз ин Роми ромиши сӯзи оромии орад ва ба риюҳои мардуми фиребу дастонҳои хиради пардози дасти баста домӣ гузорад , инак дар кор гуфт ва шунӯданд ва бар ҳанҷори баст ва гушӯд аз ваии фузун гуфтанаст ва аз ӣнон кам шнФтн . Моргзидаҳро ресмони рангини чанбар брғмонасту тохти расидаро човуши корвонии қлоўри таркмон , шеър :

به مهربانی گرمش ساخت و به چرب زبانی نرم، راز نوازش راند و ساز سازش نواخت. پس از رام کردن و از رمیدن آرام دادن بی آنکه از اسب و استرهای برده لاشه ستوری باز دهد و از سیم و زرهای خورده به توشه راهش برگ و سازی نهد از صفاهان روانه ری کرد و بوسه اندیش فرگاه سپهر درگاه کی. مگر میرزا عبدالحسین و دیگر رنجیدگان را به دم دمه های سنجیده از این رم رامش سوز آرامی آرد و به ریوهای مردم فریب و دستان های خرد پرداز دست بسته دامی گذارد، اینک در کار گفت و شنودند و بر هنجار بست و گشود از وی فزون گفتن است و از اینان کم شنفتن. مارگزیده را ریسمان رنگین چنبر برغمان است و تاخت رسیده را چاوش کاروانی قلاور ترکمان، شعر:

Бории маро ба хамӯшӣ ё гуфтани санҷидагон ва гарон кӯшӣ ё шнФтни ранҷидагони кор ва бозорӣ нест . Инак озод аз ранҷи ошноу бегонау осӯда аз шиканҷи хирадманду девона бо саркори наввоб ки бузурги амидҷон ва диласту шигарфи орзӯии обу гули баррамони роҳу равишу хуйу маниш ки дидау донеи анбози шабистон ва кохему дмсози гулистону шох . Агар фари дидори биҳиштии баҳорат даст додӣ ва ба дастури пешини гавҳари Фрштии сириштати брдидаҳи мо рахт наҳодӣ пухтаи ромишу комро ҳеҷ хомӣ набӯд , ва ин ҷашни ширини гўор ки ба кӯрии шӯрбахтони турш рӯй фароҳам гашта ба мўӣӣ талхкомӣ надошт . На ёдат аз дил фаромӯшаст ва на забон аз ситоиши кору кирдор ва гуфту гузорати хомӯш , аз ту беҳтар ки ҷўӣим ва аз ин хуштар чаҳ гўӣим . Мисра : он чунон дар дили мо рафта ки ҷон дар баданӣ .

باری مرا به خموشی یا گفتن سنجیدگان و گران کوشی یا شنفتن رنجیدگان کار و بازاری نیست. اینک آزاد از رنج آشنا و بیگانه و آسوده از شکنج خردمند و دیوانه با سرکار نواب که بزرگ امیدجان و دل است و شگرف آرزوی آب و گل برهمان راه و روش و خوی و منش که دیده و دانی انباز شبستان و کاخیم و دمساز گلستان و شاخ. اگر فر دیدار بهشتی بهارت دست دادی و به دستور پیشین گوهر فرشتی سرشتت بردیده ما رخت نهادی پخته رامش و کام را هیچ خامی نبود، و این جشن شیرین گوار که به کوری شوربختان ترش روی فراهم گشته به موئی تلخکامی نداشت. نه یادت از دل فراموش است و نه زبان از ستایش کار و کردار و گفت و گذارت خاموش، از تو بهتر که جوئیم و از این خوشتر چه گوئیم. مصرع: آن چنان در دل ما رفته که جان در بدنی.

Поси паймону сипоси пайвандро хоҳишмандам ки ҳаргоҳ бар он фаррухи фаргоҳ ки сипеҳраши хок даргоҳаст бори чеҳраи соӣӣу сомони ниёз сроӣӣ уфтад , ин хоксори сиёҳи номау табоҳи кори гуноҳи ҳангомаро аз банд ҳастӣу каманди худ парастии рҳоӣии ҷӯй ва бо сагҳои остонаш ки бе гурги мастӣу рӯбоҳи бозӣ шерон ростинанд , ошноӣии хоҳ . Ҳаргунаи кору фармоиш ки анҷомаш аз даст мо ояд бе ҳеҷ андешаи нигориши фармой ва гузориш кун ки ба хости бори худои поён пазираст .

پاس پیمان و سپاس پیوند را خواهشمندم که هرگاه بر آن فرخ فرگاه که سپهرش خاک درگاه است بار چهره سائی و سامان نیاز سرائی افتد، این خاکسار سیاه نامه و تباه کار گناه هنگامه را از بند هستی و کمند خود پرستی رهائی جوی و با سگ های آستانش که بی گرگ مستی و روباه بازی شیران راستینند، آشنائی خواه.هرگونه کار و فرمایش که انجامش از دست ما آید بی هیچ اندیشه نگارش فرمای و گزارش کن که به خواست بار خدای پایان پذیر است.