Пери куҳани донои сухани Абулҳасан аз кишту кори кӯкнору дашту бозори тирёки рози физоиш ва беҳбӯдӣ ронад ,у сози бахшоиш ва судӣ навохт , ки гарми корони рашту пелаи гузорони он даштро ки бо баргу сози абрешими гушоишӣ аз ситора ва сипеҳр наёяду физоиш аз моҳу меҳр , баронанд ки тўтстонҳоро ба тешаи безории реша шикор оянд ва дар пешаи кӯкнори бозӣу тирёксозӣ андешаи гумор . Зеро ки он аз даҳ боло наёяд ва ин аз бист поин наёяд ,у хирманҳо гандуму ҷӯ судӣ наравед ва харворҳо гоўрсу арзону ҷўзғ ва рӯин фузудӣ набахшад , рубоӣ :

پیر کهن دانای سخن ابوالحسن از کشت و کار کوکنار و دشت و بازار تریاک راز فزایش و بهبودی راند، و ساز بخشایش و سودی نواخت، که گرم کاران رشت و پیله گزاران آن دشت را که با برگ و ساز ابریشم گشایشی از ستاره و سپهر نیاید و فزایش از ماه و مهر، برآنند که توتستان ها را به تیشه بیزاری ریشه شکار آیند و در پیشه کوکنار بازی و تریاک سازی اندیشه گمار. زیرا که آن از ده بالا نیاید و این از بیست پائین نیاید، و خرمن ها گندم و جو سودی نروید و خروارها گاورس و ارزان و جوزغ و روین فزودی نبخشد، رباعی:

Бории пас аз расед нигориш ва дарёфт гузориши чоросбаҳи роҳ « чодари гила » кун ва як дилаи ҷон аз тосау тлўос ҳар андешаи як соз . Ба дастёрии боғкорону роғи шёрони порчаи заминии хуши бум ва бар бедору дарахт , бодгзор офтоб сипор , аз ҳамаи кшхўон даст гузин ор ва худ кӯҳ нишасту коҳи хез ба саркории бози ист , то Крета дар чашми ту неку шоён шёр уфтад ,у трозўкшу санҷидаи ҳам банду ҳамвор , сиёҳи бору дигари хокрўбаҳ ки кӯкнорро шоядро шояд ҳар чаҳ гӯйанд ва бояд дроФкн ва он мояи тухм ки сазост мари он пери ҷавони донишу бинои кӯри бенишро сипор паймонии осӯда аз нанги фаромӯшӣу зиёни шикасти бустон ки ба ҳангом дар корд ,у кеши обёрӣу парастории бикии чшмзд дар пои танбалӣу тан осоӣӣ намонад . Бо талхи гўӣӣу тндхўӣии гӯши кашу дили гузориши соз ки агар дар ин кишту кор чун дигари кору киштҳо бозии гӯшии ораду ҳанҷори титол ватар фурӯшӣ , кайфари кӯб ва кунадасту боди афроаи чӯбу банд . Аз ҷндқ ё « мФозаҳ » муздурии куҳан ё тозаи кордону кордзн ки дартуз тирёк ва андӯз ин судаши дониш ва дастӣаст зери сари гир , ва ба ҳангоми худ бозоўр ва ба кор андоз . Ҳам худ судӣ хоҳӣ андӯхт ва ҳам барзигарҳоро дандони шара аз ин шира хӯн олуд хоҳад шуд .

باری پس از رسید نگارش و دریافت گزارش چاراسبه راه «چادر گله» کن و یک دله جان از تاسه و تلواس هر اندیشه یک ساز. به دستیاری باغکاران و راغ شیاران پارچه زمینی خوش بوم و بر بی دار و درخت، بادگذار آفتاب سپار، از همه کشخوان دست گزین آر و خود کوه نشست و کاه خیز به سرکاری باز ایست، تا کرته در چشم تو نیک و شایان شیار افتد، و ترازوکش و سنجیده هم بند و هموار، سیاه بار و دیگر خاکروبه که کوکنار را شاید را شاید هر چه گویند و باید درافکن و آن مایه تخم که سزاست مر آن پیر جوان دانش و بینای کور بینش را سپار پیمانی آسوده از ننگ فراموشی و زیان شکست بستان که به هنگام در کارد، و کیش آبیاری و پرستاری بیکی چشمزد در پای تنبلی و تن آسائی نماند. با تلخ گوئی و تندخوئی گوش کش و دل گزارش ساز که اگر در این کشت و کار چون دیگر کار و کشت ها بازی گوشی آرد و هنجار تیتال و تر فروشی، کیفر کوب و کند است و باد افراه چوب و بند. از جندق یا «مفازه» مزدوری کهن یا تازه کاردان و کاردزن که در توز تریاک و اندوز این سودش دانش و دستی است زیر سر گیر، و به هنگام خود بازآور و به کار انداز. هم خود سودی خواهی اندوخت و هم برزگرها را دندان شره از این شیره خون آلود خواهد شد.

Ба хости худо аз он пас ҳамаи солаи ин хок сиришта ва ин тухм кушта хоҳад гашт . Зеро ки агар дарёҳо аз абри сиёҳи косаи хушкии пазираду пшки гову гўспнд дар кам ёбӣу пуробӣ мишкӣ гирад , он мояи хошок ва об хоҳанд дошт ки сӣ неи замин ва сад паии ҷӯии хўшидаҳи лабу тФсидаҳ равон напояд . Пас аз бахши мору мӯру малаху занбӯру росуу мӯш , оҳӯу харгӯшу гову хару асбу астар , деҳқону лашгарии бӯмӣу гузарӣ , дузду муздури наздику давр , чарандау парандаи дарандау хазнда , вдигр бурун шуд ҳар чаҳ монад чиду рехт , кӯфту бехат , бараду пухт , дод ва хӯрд , ба хӯшау мушт , домани окандаи дор ва ба харвору хирман бар дӯсту душмани парокандаи соз , мисра : раҳи чунин рӯ ки раҳравони рафтанд .

به خواست خدا از آن پس همه ساله این خاک سرشته و این تخم کشته خواهد گشت. زیرا که اگر دریاها از ابر سیاه کاسه خشکی پذیرد و پشک گاو و گوسپند در کم یابی و پرآبی مشکی گیرد، آن مایه خاشاک و آب خواهند داشت که سی نی زمین و صد پی جوی خوشیده لب و تفسیده روان نپاید. پس از بخش مار و مور و ملخ و زنبور و راسو و موش، آهو و خرگوش و گاو و خر و اسب و استر، دهقان و لشگری بومی و گذری، دزد و مزدور نزدیک و دور، چرنده و پرنده درنده و خزنده، ودیگر برون شد هر چه ماند چید و ریخت، کوفت و بیخت، برد و پخت، داد و خورد، به خوشه و مشت، دامن آکنده دار و به خروار و خرمن بر دوست و دشمن پراکنده ساز، مصرع: ره چنین رو که رهروان رفتند.