Асмъил , ин рӯзгори ҳафтод сол , худро борҳо аз дар карду кор ва гуфту гузор озмудаам , чаҳ дӯстӣ , чаҳ душманӣ , чаҳ кайҳони парастӣ , чаҳ дар корҳои ҷовиди хона , чаҳ шносоӣии зишту зебо , чаҳ бархӯрди суду зиён ; ба хоку хӯни бузургони савганд агар ба андозаи боли магасу пои малахӣ дар хеши гавҳари доноӣу бенаии ҳамеи байнам . Кӯркӯрона роҳӣ рафтем , ва ҳар каси баҳри ному нишони хости моро решханд кард , ва ба титол ватар фурӯшии хари худро аз пули гузаронид , ва дар ҷомаи дӯстии душманӣ ҳо кард ки оли Марвон бо дудмон ҳошим накарданд .

اسمعیل، این روزگار هفتاد سال، خود را بارها از در کرد و کار و گفت و گزار آزموده ام، چه دوستی، چه دشمنی، چه کیهان پرستی، چه در کارهای جاوید خانه، چه شناسائی زشت و زیبا، چه برخورد سود و زیان؛ به خاک و خون بزرگان سوگند اگر به اندازه بال مگس و پای ملخی در خویش گوهر دانایی و بینایی همی بینم. کورکورانه راهی رفتیم، و هر کس بهر نام و نشان خواست ما را ریشخند کرد، و به تیتال و تر فروشی خر خود را از پل گذرانید، و در جامه دوستی دشمنی ها کرد که آل مروان با دودمان هاشم نکردند.

Ёрии ту миёна манасту худо ки бо ин мардуми беҳтари доне чигуна роҳ бояд рафт , ва ҳар каси сазоӣ чигуна рафтораст . Солҳо ман дастурӣ ба ту медодам чунончӣ дар номаи ҳамроҳии аноркиҳо бози порае чизҳо навишта ва ҳар оина расед ва дидӣ нодълии онҳоро наздики ҷндқи дида буд дар дӯстӣу душманӣу рафтор бо давру наздик ва монанди инҳо , ҳар чаҳ сутӯдаи ройу дониш тест банавис , дар хӯрд тавоноӣ кӯтоҳӣ нахоҳам кард . Ба хӯни Сайиди алшҳдои саломи аллоҳи алайҳи ин чизҳо ки дарин коғаз навиштам оварда дилу айн ростӣаст . Ҳеҷ озарми макаш , ва бепарда барнигор ки ба ёрии бори худои фармонпазирам . Агар нуктае перомун дил гардад ,у бурҳонии пеш чашм омад ба ту хоҳам навишт . Шаш моҳи ҳам чунин рафтор кунем шояд суду сарфаи мо дар ин бошад . Аз дасти мардум ба ҷон раседем ки ҳар гӯна роҳ рафтем чораи рашку кӣна инҳо нашуд . Чораи мо иттифоқаст .

یاری تو میانه من است و خدا که با این مردم بهتر دانی چگونه راه باید رفت، و هر کس سزای چگونه رفتار است. سال ها من دستوری به تو می دادم چنانچه در نامه همراهی انارکی ها باز پاره ای چیزها نوشته و هر آینه رسید و دیدی نادعلی آنها را نزدیک جندق دیده بود در دوستی و دشمنی و رفتار با دور و نزدیک و مانند این ها، هر چه ستوده رای و دانش تست بنویس، در خورد توانایی کوتاهی نخواهم کرد. به خون سید الشهدا سلام الله علیه این چیزها که درین کاغذ نوشتم آورده دل و عین راستی است. هیچ آزرم مکش، و بی پرده بر نگار که به یاری بار خدای فرمان پذیرم. اگر نکته ای پیرامون دل گردد، و برهانی پیش چشم آمد به تو خواهم نوشت. شش ماه هم چنین رفتار کنیم شاید سود و صرفه ما در این باشد. از دست مردم به جان رسیدیم که هر گونه راه رفتیم چاره رشک و کینه اینها نشد.چاره ما اتفاق است.

Падари ҷон , кору алоқаи ту зиёдаст . Худати пурвои коргзории надорӣ . Одами поки зоди дурусти кор бисёр камаст , ҳар сад ҳазор яке мисли « хаста » нест , дар ин сӯрати турои андешае беҳтар аз инҳо бояд . Як нафари одам ки аз дигарон дар рафтору ойин беҳтар бошад биҷавӣ ,у мавоҷибӣ ба қонӯн барои ӯ қарор бидиҳ , корҳоро бова тафвиз кун , таваккул бар худо намой . Дар хӯрд тобу тавонои хеши чашм аз кору бор ва доду ситад ӯ бар мгир , шояд ба хости худои ъзўҷл таврӣ бугзарад , ин гӯна ки акнӯн бнўраҳу бунёди чидае ин кори ҳаргиз дуруст нахоҳад шуд , ва аз баси андӯҳу тимору дилхурӣ , худро ҳалоки хоҳии сохт .

پدر جان، کار و علاقه تو زیاد است. خودت پروای کارگذاری نداری. آدم پاک زاد درست کار بسیار کم است، هر صد هزار یکی مثل «خسته» نیست، در این صورت ترا اندیشه ای بهتر از این ها باید. یک نفر آدم که از دیگران در رفتار و آئین بهتر باشد بجوی، و مواجبی به قانون برای او قرار بده، کارها را باو تفویض کن، توکل بر خدا نمای. در خورد تاب و توانایی خویش چشم از کار و بار و داد و ستد او بر مگیر، شاید به خواست خدای عزوجل طوری بگذرد، این گونه که اکنون بنوره و بنیاد چیده ای این کار هرگز درست نخواهد شد، و از بس اندوه و تیمار و دلخوری، خود را هلاک خواهی ساخت.

Бисёр дареғаст одами доноу бинои ҷони худро фидои ҷиФаҳ дунё кунад , охири ту аз зиндагӣ чаҳ таматтуъи дорӣ ? барои чаҳ , барои ки , андак ба худ ой . Нафаси девонаи худкомро хароб кун , ҳар чанд бештари танг майгирӣ , осмони танг тар хоҳад гирифт . Бе мояи тафвизу таваккулу гузашту иғмоз , ва бондозаҳ доду диҳиши амр дунё намегузарад . Бар худ , бар ман , бар тайифа , барзан , брФрзнд , бар дӯст агар бахшоишу осоиши хоҳии чораи табдил рафтораст . Ин бнўраҳу бунёд ки хуйу ойини гирифтае ҷузи ранҷу тимору хӯни ҷгарӣу андӯҳи дӯсту шодии душман ҳосил надорад .

بسیار دریغ است آدم دانا و بینا جان خود را فدای جیفه دنیا کند،آخر تو از زندگی چه تمتع داری؟ برای چه، برای که، اندک به خود آی. نفس دیوانه خودکام را خراب کن، هر چند بیشتر تنگ می گیری، آسمان تنگ تر خواهد گرفت. بی مایه تفویض و توکل و گذشت و اغماض، و باندازه داد و دهش امر دنیا نمی گذرد. بر خود، بر من، بر طایفه، برزن، برفرزند، بر دوست اگر بخشایش و آسایش خواهی چاره تبدیل رفتار است. این بنوره و بنیاد که خوی و آئین گرفته ای جز رنج و تیمار و خون جگری و اندوه دوست و شادی دشمن حاصل ندارد.

Бо ҷаноби ҳоҷӣ « Абдурразоқ » ва « Аҳмад » ки ҳар ду бо ту рост ва дурустанд канкош куну ҷони худро аз ин гушоиши ҷонкоҳи бози хар . Маълум нест ман дигари он моя зиндагӣ дошта бошам ки бо ту нома нигорӣ кунам , агар нашнавӣ ғолибан тарафӣ набандӣ . Мунтазири дастурӣу роҳнмоӣии туам , зуд бирасад . Ҳрраҳи яғмо .

با جناب حاجی «عبدالرزاق» و «احمد» که هر دو با تو راست و درست اند کنکاش کن و جان خود را از این گشایش جانکاه باز خر. معلوم نیست من دیگر آن مایه زندگی داشته باشم که با تو نامه نگاری کنم، اگر نشنوی غالبا طرفی نبندی. منتظر دستوری و راهنمائی توام، زود برسد. حرره یغما.