Ишқи ошиқ бо маъшӯқ дигараст дарин асл ҳар яке дар ду мартаба муқарар мешаванд ва ин агарчӣ дар зоҳири касрат май намояд аммо дар маънӣ ваҳдатаст зеро ки чун маъшӯқ ошиқ шавад ҳар оинаи ошиқ маъшӯқ шавад касрат бархезад ва чун маъшӯқи яке буд ва худ як ошиқро ду маъшӯқ раво набӯд моҷъли аллоҳи лрҷли ман қалбин фии ҷўФаҳ аммо як маъшӯқро раво буд ки ҳазор ошиқ буд ва ҳар як дар ишқи содиқ буд аммо ӣнҷо сиррӣаст дақиқ бидон ки ошиқро гузар бар дарёӣ шавқаст внҳнги ишқи дарав дар камӣни тозмраҳи ушшоқро ки бар даргоҳи сродқи ҷалоли шӯр ва шағаб медоранд ва май ноланд ва мезоранд бо онкӣ аз астғноءмъшўқхбр доранд бикбори дркшду дами дркшд зеро ки аз раҳмати халқяти бҳқиқт бар даргоҳи ҷузи заҳмат бефоида нест хлқнокми лнрбҳи ънкми лотрбҳўои ъно :

عشق عاشق با معشوق دیگرست درین اصل هر یکی در دو مرتبه مقرر می‌شوند و این اگرچه در ظاهر کثرت می‌نماید اما در معنی وحدتست زیرا که چون معشوق عاشق شود هر آینه عاشق معشوق شود کثرت برخیزد و چون معشوق یکی بود و خود یک عاشق را دو معشوق روا نبود ماجَعلَ اللّهُ لِرَجُلٍ مِن قَلبَینِ فی جوفِه اما یک معشوق را روا بود که هزار عاشق بود و هر یک در عشق صادق بود اما اینجا سریست دقیق بدان که عاشق را گذر بر دریای شوقست ونهنگ عشق درو در کمین تازمرۀ عشاق را که بر درگاه سرادق جلال شور و شغب می‌دارند و می‌نالند و می‌زارند با آنکه از استغناءمعشوقخبر دارند بیکبار درکشد و دم درکشد زیرا که از رحمت خلقیت بحقیقت بر درگاه جز زحمت بی فایده نیست خَلقناکُم لّنَرَبَحَ عَنکُم لاتَربَحوا عَنّا: