зи ғори охир бар омад боли дилтанг
ز غار آخر بر آمد بال دلتنگ
Силаҳ ҷанг кард ҳи таҳтаи санг
سلاح جنگ کرد ه تختۀ سنگ
Ба кин чун арраи дандон тез карда
به کین چون اره دندان تیز کرده
Ба хунрезии бародар рез карда
به خونریزی برادر ریز کرده
Ба ногуҳ аз камӣн зад новаки ром
به ناگه از کمین زد ناوک رام
Бидон тундӣ ба даст марг шуд ром
بدان تندی به دست مرگ شد رام
Ба ҷон кандан назар бар қотили андохт
به جان کندن نظر بر قاتل انداخت
Дилаши тири маломатро ҳадафи сохт
دلش تیر ملامت را هدف ساخت
Ки машҳурӣ ба доду донишу дайн
که مشهوری به داد و دانش و دین
Ту худ гӯи кин чаҳ расмаст ва чаҳ ойин
تو خود گو کین چه رسمست و چه آیین
Накардам бо ту ҳаргизи душмании ман
نکردم با تو هرگز دشمنی من
Ба беди адм чаро киштӣ чу душман ?
به بید ادم چرا کشتی چو دشمن؟
Вагар гӯйии ситезаи ваҳшати аФз ваад
وگر گویی ستیزه وحشت افز ود
Марои худ бо бародари душманӣ буд
مرا خود با برادر دشمنی بود
Чунон донам казин зулми ошкоро
چنان دانم کزین ظلم آشکارا
Ки қойили нестии рӯзи ҷазо ро
که قایل نیستی روز جزا را
Чисонсозӣ раҳои дастами зи доман
چسان سازی رها دستم ز دامن
Ки бемӯҷиб гирифтӣ хӯн ба гардан
که بی موجب گرفتی خون به گردن
Аҷабтар зонка андари ишқи сито
عجب تر زانکه اندر عشق سیتا
Тамаъи дории з ҳар каси фатҳи ли нико
طمع داری ز هر کس فتح ل نکا
Туро боист баҳри ҷанги даҳ сар
ترا بایست بهر جنگ ده سر
зи ман ҷустани мадади не аз бародар
ز من جستن مدد نی از برادر
Чаҳ ҷои ҷангу неру бо чунин дев
چه جای جنگ و نیرو با چنین دیو
Ки маълумаст мардӣҳои сгриў
که معلومست مردیهای سگریو
зи ҳарф ӯ барошуфт он хирадманд
ز حرف او برآشفت آن خردمند
Ки ин ваҳшӣ ба одам медиҳад панд
که این وحشی به آدم میدهد پند
Зани кеҳтар бародар ҳаст духтар
زن کهتر برادر هست دختر
Туро бо ӯ зино кардан чаҳ дар хур
ترا با او زنا کردن چه در خور
Чаҳ шуд шармат ки бо ин рӯи сиёҳӣ
چه شد شرمت که با این رو سیاهی
Зании ббҳўдаҳи лоф бе гуноҳӣ
زنی ببهوده لاف بی گناهی
Ба ҳади ин гунаҳи киштами яқини дон
به حد این گنه کشتم یقین دان
Чунин куштан буд беҳтари зи эҳсон
چنین کشتن بود بهتر ز احسان
Турои пок аз гунаҳ кардам пас аз дайр
ترا پاک از گنه کردم پس از دیر
Бишустам номаи ту зи оби шамшер
بشستم نامۀ تو ز آب شمشیر
Чунин мурдан ба аз ҷони саломат
چنین مردن به از جان سلامت
Бикун шукр ва матарсон аз қиёмат
بکن شکر و مترسان از قیامت
Чу узр ром шуд маъқӯл бар бол
چو عذر رام شد معقول بر بال
Васият кард бо он соҳиби иқбол
وصیت کرد با آن صاحب اقبال
Ки бспрдми турои ангади валиаҳд
که بسپردم ترا انگد ولیعهد
Ба кор ӯ Фроўои Н боядат ҷаҳд
به کار او فراوا ن بایدت جهد
Чунон кун то зайди фориғи дил аз ғам
چنان کن تا زید فارغ دل از غم
Набинад бепадар аз ъам дилаши ҳам
نبیند بی پدر از عم دلش هم
Ки рӯзии фатҳи лнко эй ҷавонмард
که روزی فتح لنکا ای جوانمرد
Кунад корӣ ки натавонад касе кард
کند کاری که نتواند کسی کرد
Ба ангад низ гуфт эй нури дида
به انگد نیز گفت ای نور دیده
Гарони хоби аҷал бар ман расида
گران خواب اجل بر من رسیده
Машав нодони ту пӯри оқили ман
مشو نادان تو پور عاقل من
Паии хӯни падар бо роми душман
پی خون پدر با رام دشمن
Чу дилсӯзон ба хизмат бош ҷонбоз
چو دلسوزان به خدمت باش جانباز
Ба ҷонбозӣ сазад бар соҳибони ноз
به جانبازی سزد بر صاحبان ناز
Дигар бояд кунун дар хизмат ъам
دگر باید کنون در خدمت عم
Гузорӣ рӯзгории шодӣу ғам
گذاری روزگاری شادی و غم
Вале чун ӯ кунад аз ман ба бади ёд
ولی چون او کند از من به بد یاد
Бисозӣ аз бади ман хотираши шод
بسازی از بد من خاطرش شاد
Марои мисатон ба рағмаш то туоне
مرا مستان به رغمش تا توانی
Вагарнаи дам ба худ хомӯши Монӣ
وگرنه دم به خود خاموش مانی
Дами охир ҳаме гуфт эй бародар
دم آخر همی گفت ای برادر
зи ман хўшнўд бошӣ рӯзи маҳшар
ز من خوشنود باشی روز محشر
Марои киштӣ вале бишинав васият
مرا کشتی ولی بشنو وصیت
Дареғ аз ту намедорам насиҳат
دریغ از تو نمی دارم نصیحت
Нахустин бо ту мегӯям ҳамеи панд
نخستین با تو می گویم همی پند
Ки ангадро на бинӣ кам зи фарзанд
که انگد را نه بینی کم ز فرزند
Дуюми торо хирадмандаст бисёр
دویم تارا خردمند است بسیار
Нахоҳӣ кард бетадбир ӯ кор
نخواهی کرد بی تدبیر او کار
Сӯем панди инки дар наздик ӣу давр
سویم پند اینکه در نزدیک ی و دور
Нахоҳӣ шуд ба лутфи роми мағрур
نخواهی شد به لطف رام مغرور
зи кин ӯ ба лутф андар биандеш
ز کین او به لطف اندر بیندیش
Қиёс аз ман намо бар ҳолати хеш
قیاس از من نما بر حالت خویش
Мизоҷи шаҳ ба кин бо шуъла монад
مزاج شه به کین با شعله مانَد
Ки фарқ аз хеш ва бегона надонад
که فرق از خویش و بیگانه نداند
Васоё дода дода бол ҷон дод
وصایا داده داده بال جان داد
зи маймунон ба зорӣ хост фарёд
ز میمونان به زاری خاست فریاد
Ба ҳамроҳии сгриўи блокўш
به همراهی سگریو بلاکوش
Гирифт арнилу ангади наъш бар дӯш
گرفت ارنیل و انگد نعش بر دوش
Ба оби гунги ғуслӣ бар задандаш
به آب گنگ غسلی بر زدندش
Ба расми ҳинди оташ дар задандаш
به رسم هند آتش در زدندش
Ба мотами чндгаҳ якҷо нишастанд
به ماتم چندگه یکجا نشستند
Дар он ғам бесар ва бепо нишастанд
در آن غم بی سر و بی پا نشستند
Ба рӯзи саъди пас сгриўро ром
به روز سعد پس سگریو را رام
Талаб фармуд ва кард аи ъзозу икром
طلب فرمود و کرد ا عزاز و اکرام
Ба ҷои боли пас фармонравои сохт
به جای بال پس فرمانروا ساخت
Ба маймунони олами подшои сохт
به میمونان عالم پادشا ساخت
Хитоби шоҳ маймун ёфт зон пас
خطاب شاه میمون یافت زان پس
На печидаи сар аз фармон ӯ кас
نه پیچیده سر از فرمان او کس
Шуд ангади пас ба фармони ҳумоюн
شد انگد پس به فرمان همایون
Валиаҳди вазири шоҳи маймун
ولیعهد وزیر شاه میمون
Ба коми дил ба толеъи гашти фирӯз
به کام دل به طالع گشت فیروز
Ба шодӣ шуд ҷулусаш дар ҳамон рӯз
به شادی شد جلوسش در همان روز
Замин бӯсед пеши ром дар арз
زمین بوسید پیش رام در عرض
Ки ҷонбозӣ ба карт шуд марои фарз
که جانبازی به کارت شد مرا فرض
Ба сари пўим ба кори ту чаҳ хома
به سر پویم به کار تو چه خامه
Кунам корӣ ки монад корнома
کنم کاری که ماند کارنامه
Валикин чун ҳавоӣ бар школ аст
ولیکن چون هوای بر شکال است
Кунун азми сафар кардан маҳоласт
کنون عزم سفر کردن محالست
Бибояд сабр кардан то ду се моҳ
بباید صبر کردن تا دو سه ماه
Кашами лашкар ба фармонати пас онгоҳ
کشم لشکر به فرمانت پس آنگاه
Ба ҳиҷри дӯсти ғарқи баҳри ҳурмон
به هجر دوست غرق بحر حرمان
Мусоҳибро ба рафтан дод фармон
مصاحب را به رفتن داد فرمان
Ки ту чун ман макун хӯни дили ошом
که تو چون من مکن خون دل آشام
Бирав борӣ ба ёри худ бёром
برو باری به یار خود بیارام
Ба танҳо монад зон пас рому лчмн
به تنها ماند زان پس رام و لچمن
Лаб обӣ гузид ва сохт маскан
لب آبی گزید و ساخت مسکن