Қавлаи таъолӣ : Флмои أҳс исо манеҳам алкФри қоли ман أнсории إлии аллоҳ ? бузургасту бузургвор , ҷалиласту ҷаббор , худованди ҷаҳонёну дорандаи офаридагон ,у додситон аз гарданкашон ,у кини хоҳ аз баргаштагон , бози дорандаи адли худ аз дӯстони боздоранда шар бидон аз некон , нигаҳи дорандаи обрӯии дӯстони хеш дар офаридагон .

قوله تعالی: فَلَمَّا أَحَسَّ عِیسی‌ مِنْهُمُ الْکُفْرَ قالَ مَنْ أَنْصارِی إِلَی اللَّهِ؟ بزرگ است و بزرگوار، جلیل است و جبّار، خداوند جهانیان و دارنده آفریدگان، و دادستان از گردنکشان، و کین‌خواه از برگشتگان، باز دارنده عدل خود از دوستان بازدارنده شر بدان از نیکان، نگه دارنده آبروی دوستان خویش در آفریدگان.

Бингар ки чаҳ фазл кард ва чаҳ карам намӯд бо исои бандау раҳеи хеш ! ва чаҳ сохт аз соз наоне бар он душманон ! оре , дӯстони хеши бдшмнони намояд , аммо боишон надиҳаду нспорд агар исоро бдшмнӣ май бгзоштӣ дар бдоити вуҷӯд дар ҳоли туфулияти шайтонро фарои пеш вай гузоштӣ , чнонстӣ ки исо ( ъ ) гуяд : ман он рӯз донистам ки дар пардаи анояти аҳадят ва дар паноҳи исмат рубубиятам ки дар ҳоли туфулияту заъфи кӯдакии меҳтари шаётин аз ман боздошт ,у маро дар ҳифзу исмати худ нигаҳ дошт . Гӯйанд ки : он рӯзи Иблис фарёд баровард ва гуфт : бори худоё агар гирд исо натавонам гашт ки гуфтае : إни ибодии лӣси лаки алайҳими султони бъзти ту худовандо ки боз нигарадам то ҳар ки бадв нигараст зуннорӣ бар на бандад ,у снб харӣ напарастад , рашку ғайрати онкии исоро бнўохтӣу ршинос ва муқарраб кардӣ ! вази ҳазрати иззат фармон меояд ки : أҷлби алайҳими бхилку рҷлк агар дар эшон хайрӣ буд ё саодатӣ дар роҳи эшон будӣ , аз ту ҳам чун исо ( ъ ) маъсӯм будандӣ . Локини ҳукми мо эшонро дар азал ба бегонагӣ рафт ,у савлати қаҳри мо эшонро аз даргоҳ мо баранд ,у доғи навмидӣ бар ҷони эшон ниҳод . Эшонро бар фитроки хеши банд ки эшон сазоӣ тавонад ва ту сазои эшон .

بنگر که چه فضل کرد و چه کرم نمود با عیسی بنده و رهی خویش! و چه ساخت از ساز نهانی بر آن دشمنان! آری، دوستان خویش بدشمنان نماید، اما بایشان ندهد و نسپارد اگر عیسی را بدشمنی می‌بگذاشتی در بدایت وجود در حال طفولیت شیطان را فرا پیش وی گذاشتی، چنانستی که عیسی (ع) گوید: من آن روز دانستم که در پرده عنایت احدیت و در پناه عصمت ربوبیت‌ام که در حال طفولیت و ضعف کودکی مهتر شیاطین از من بازداشت، و مرا در حفظ و عصمت خود نگه داشت. گویند که: آن روز ابلیس فریاد برآورد و گفت: بار خدایا اگر گرد عیسی نتوانم گشت که گفته‌ای: إِنَّ عِبادِی لَیْسَ لَکَ عَلَیْهِمْ سُلْطانٌ بعزّت تو خداوندا که باز نگردم تا هر که بدو نگرست زنّاری بر نه بندد، و سنب خری نپرستد، رشک و غیرت آنکه عیسی را بنواختی و روشناس و مقرّب کردی! وز حضرت عزّت فرمان می‌آید که: أَجْلِبْ عَلَیْهِمْ بِخَیْلِکَ وَ رَجِلِکَ اگر در ایشان خیری بود یا سعادتی در راه ایشان بودی، از تو هم چون عیسی (ع) معصوم بودندی. لکن حکم ما ایشان را در ازل به بیگانگی رفت، و صولت قهر ما ایشان را از درگاه ما براند، و داغ نومیدی بر جان ایشان نهاد. ایشان را بر فتراک خویش بند که ایشان سزای تواند و تو سزای ایشان.

Пеши ту раҳеи чунон табоҳ афтодаст

پیش تو رهی چنان تباه افتادست

Каз ваии ҳамаи тоъатӣ гуноҳ афтодаст

کز وی همه طاعتی گناه افتادست‌

Ин қисса на зон рӯй чу моҳ афтодаст

این قصه نه زان روی چو ماه افتادست

Кини ранги гилӣми мо сиёҳ афтодаст

کین رنگ گلیم ما سیاه افتادست‌

Ва мкрўоу макри аллоҳи ибн аббос гуфт : макри аллоҳи он буд ки чун эшон бкФру гуноҳи биФзўднд , дар неъмати биФзўд то эшонро бикборгӣ дар неъмат бтр гирифт .

وَ مَکَرُوا وَ مَکَرَ اللَّهُ ابن عباس گفت: مکر اللَّه آن بود که چون ایشان بکفر و گناه بیفزودند، در نعمت بیفزود تا ایشان را بیکبارگی در نعمت بطر گرفت.

Куфр нҳмор овараданд , ва дар туғёну залолати сар дар ниҳоданд , он гуҳи эшонро фаро гирифт пораи пора аз онҷо ки надонистанд .

کفر نهمار آوردند، و در طغیان و ضلالت سر در نهادند، آن گه ایشان را فرا گرفت پاره پاره از آنجا که ندانستند.

Дар осори биоранд : ки яке абӯи алдрдоءро рнҷонид . Абӯ алдрдоء гуфт : бори худоёи тани дурусту умри дарозу мол бисёр вайро арзонӣ бидор ! оқил ки дарин сухан тааммул кунад донад ки : бадтарӣни дъоҳост , ки ҳар киро ин доданд бтру ғифлати вайро аз кори охират ғофил гирданд то ҳалок шавад .

در آثار بیارند: که یکی ابو الدرداء را رنجانید. ابو الدرداء گفت: بار خدایا تن درست و عمر دراز و مال بسیار وی را ارزانی بدار! عاقل که درین سخن تامل کند داند که: بدترین دعاهاست، که هر که را این دادند بطر و غفلت وی را از کار آخرت غافل گرداند تا هلاک شود.

إзи қоли аллоҳ ё исои إнии мтўФики алоиаҳ . . . Бӯи бикр воситӣ гуфт : « мтўФики ани шҳўотку ҳзўзи нФск » аллоҳ гуфт : ё исои ман туро аз шаҳавоту лаззоту ҳзўзи нафаси хеш фаро хоҳам гирифт , то низ ҳзўзи худ нтлбӣ ,у муроди нафасро нкўшӣ .

إِذْ قالَ اللَّهُ یا عِیسی‌ إِنِّی مُتَوَفِّیکَ الآیة... بو بکر واسطی گفت: «متوفّیک عن شهواتک و حظوظ نفسک» اللَّه گفت: یا عیسی من ترا از شهوات و لذات و حظوظ نفس خویش فرا خواهم گرفت، تا نیز حظوظ خود نطلبی، و مراد نفس را نکوشی.

Раби Алъоламин ин бигуфт ва чунон кард , ӯро ба осмони бараду бмнзли Фриштгон фурӯд оварад , ва ӯро бсФти эшон бар оварад акнӯн исо ( ъ ) босмонаст . Ва Мустафо ( с ) гуфт : шаби миъроҷи исоро босмон дувум дидам . Ва бохри аҳди ин уммати бмҳроби байти алмуқаддас фурӯд ояд ,у даҷолро ҳалок кунаду салиби бишиканаду хнзири бикашад ,у нусрати дайн Муҳамад кунад ,у баёни ин қисса дар он хабараст ки : абӯи эмомаи боҳиллӣ ривоят кард аз Мустафо ( с ) : « қоли анаи лами ткни фитнаи фии аларзи мнзи зрأи аллоҳи зуррияи одами аъзами ман фитнаи алдҷол ,у ани аллоҳи лам ибъс набиё алои қади ҳазари умматаи алдҷол ,у анои охири алонбёءу антми охири аломму ҳўи хориҷи Фикми лои маҳола » .

رب العالمین این بگفت و چنان کرد، او را به آسمان برد و بمنزل فریشتگان فرود آورد، و او را بصفت ایشان بر آورد اکنون عیسی (ع) بآسمان است. و مصطفی (ص) گفت: شب معراج عیسی را بآسمان دوم دیدم. و بآخر عهد این امّت بمحراب بیت المقدس فرود آید، و دجال را هلاک کند و صلیب بشکند و خنزیر بکشد، و نصرت دین محمد کند، و بیان این قصه در آن خبر است که: ابو امامة باهلی روایت کرد از مصطفی (ص): «قال انه لم تکن فتنة فی الارض منذ ذرأ اللَّه ذریة آدم اعظم من فتنة الدجّال، و ان اللَّه لم یبعث نبیا الا قد حذّر امته الدجال، و انا آخر الانبیاء و انتم آخر الامم و هو خارج فیکم لا محالة».

Гуфт : аз рӯзгори одам то бқёмти ҳеҷ фитнае саъбтару азимтар аз фитна даҷол несту пайғомбарон ки буданд ҳама он буданд ки уммати худро аз фитнаи даҷол бим доданд ,у бтрсониднд .

گفت: از روزگار آدم تا بقیامت هیچ فتنه‌ای صعب‌تر و عظیم‌تر از فتنه دجال نیست و پیغامبران که بودند همه آن بودند که امت خود را از فتنه دجال بیم دادند، و بترسانیدند.

Ва ман пайғомбари охир алзмонам ва шумо уммати охир алзмон , ва дар рӯзгори ин уммати лои маҳола берун ояд . Он гуҳи Мустафо ( с ) гуфт : агар ман зинда бошам шуғл ӯ кифоят кунам шуморо , ва агар баъд аз ман берун ояд , Фоллаҳи хлиФтии алии кули мусаллам .

و من پیغامبر آخر الزمان ام و شما امت آخر الزمان، و در روزگار این امت لا محالة بیرون آید. آن گه مصطفی (ص) گفت: اگر من زنده باشم شغل او کفایت کنم شما را، و اگر بعد از من بیرون آید، فاللَّه خلیفتی علی کل مسلم.

Он гуҳ баён кард ки аз куҷо берун ояд ? гуфт : аз миёни шому Ироқ падед ояд , ва чунон ки меравад дар сӯии росту сӯии чап , табоҳ корӣ мекунад дар замин . Ва аввали сухан ки гуяд онаст : ки « анои набӣ » даъвӣ пайғомбарӣ кунад ! Мустафо ( с ) гуфт : «у лои набии баъдӣ »

آن گه بیان کرد که از کجا بیرون آید؟ گفت: از میان شام و عراق پدید آید، و چنان که می‌رود در سوی راست و سوی چپ، تباه‌کاری میکند در زمین. و اوّل سخن که گوید آنست: که «انا نبیّ» دعوی پیغامبری کند! مصطفی (ص) گفت: «و لا نبیّ بعدی»

Яъне : бидонед ки пас аз ман ҳеҷ пайғомбарӣ набошад . Нигар то бдрўғи вай фирефта нашавед ! он гуҳи пои бартар нааду сухан бартар гуяд ,у даъвӣ худоӣ кунад : ано рбкм гуяд ! Мустафо ( с ) гуфт : «у лни тероаи рбкм ҳатто тмўтўо »

یعنی: بدانید که پس از من هیچ پیغامبری نباشد. نگر تا بدروغ وی فریفته نشوید! آن گه پای برتر نهد و سخن برتر گوید، و دعوی خدایی کند: انا ربکم گوید! مصطفی (ص) گفت: «و لن تروا ربکم حتّی تموتوا»

Ва шумо то намиред худоиро на байнед !

و شما تا نمیرید خدای را نه بینید!

«у анаи аъўру аллоҳи рбкми лӣси боъўр »

«و انّه اعور و اللَّه ربّکم لیس باعور»

Гуфт :у нишон вай онаст ки аъўр буд ,у худои шумо аъўр нест ,у миёни ду чашми даҷоли номи кофари навишта чунонк дабир ва нодабир мехонд . Ва бо вай биҳиштӣасту дӯзахӣ . Мустафо ( с ) гуфт : он дӯзахи вай биҳиштаст ва он биҳишти дӯзах . Касе ки бо он дӯзаху оташи вай гирифтор шавад , бояд абтдоءи сӯраи алкҳФи даргирад ва мехонд , то худои таъолии он оташ бар вай сард кунад .

گفت: و نشان وی آنست که اعور بود، و خدای شما اعور نیست، و میان دو چشم دجال نام کافر نوشته چنانک دبیر و نادبیر میخواند. و با وی بهشتی است و دوزخی. مصطفی (ص) گفت: آن دوزخ وی بهشت است و آن بهشت دوزخ. کسی که با آن دوزخ و آتش وی گرفتار شود، باید ابتداء سورة الکهف درگیرد و میخواند، تا خدای تعالی آن آتش بر وی سرد کند.

Чунон ки бар иброҳӣм ( ъ ) сард кард . Он гуҳи аъробиро гуяд : чаҳ бинӣ , агар ман падару модарат зинда кунам , гувоҳии диҳӣ ки ман худои туам ? аъробӣ гуяд чунин кунам ! пас ду шайтон бар сӯрати модару падари ваии биёянд ва гӯйанд : « ё банӣ атбъаҳи ?фонаи рбк »

چنان که بر ابراهیم (ع) سرد کرد. آن گه اعرابی را گوید: چه بینی، اگر من پدر و مادرت زنده کنم، گواهی دهی که من خدای توام؟ اعرابی گوید چنین کنم! پس دو شیطان بر صورت مادر و پدر وی بیایند و گویند: «یا بنیّ اتّبعه فانّه ربّک»

Гуфто : ва аз фитнаи даҷол яке онаст ки : ӯро мусаллат кунанд бар шахсе то вайро бикашаду пораи пораи бикунад . Он гуҳ гуяд : « анзрўои илои абдии ҳозои Фоннии абъсаҳи алон , сами изъми ани ?лаи рибо ғайриӣ »

گفتا: و از فتنه دجال یکی آنست که: او را مسلط کنند بر شخصی تا وی را بکشد و پاره‌پاره بکند. آن گه گوید: «انظروا الی عبدی هذا فاننی ابعثه الآن، ثم یزعم ان له ربّا غیری»

Гуяд : нигаред бойени бандаи ман ки ҳам акнӯн ӯро зинда кунам , ва гуяд : ки марои худоӣ дигараст на ту , пас раби Алъоламин он бандаро зинда кунад то даҷоли вайро пурсад ки : « ман рбк ? »

گوید: نگرید باین بنده من که هم اکنون او را زنده کنم، و گوید: که مرا خدای دیگر است نه تو، پس رب العالمین آن بنده را زنده کند تا دجال وی را پرسد که: «من ربّک؟»

Банда гуяд : « рабии аллоҳу анати адуи аллоҳи анати алдҷол ,у аллоҳи мо канти қташад басираи Фики манӣ алон . »

بنده گوید: «ربّی اللَّه و انت عدوّ اللَّه انت الدجال، و اللَّه ما کنت قطّ اشد بصیرة فیک منّی الآن.»

Ва аз фитна вай онаст ки : осмонро фармоед то борони баборад ,у заминро фармоед то наботи برارد ,у чрндгону мўошӣ дар аҳёءи араби ҳама фарбеҳ шаванду пари шер . Он гуҳи баҳамаи замин фаро расад магар бимикау Мадина ки раби Алъоламин Фриштгонро фиристад бо шамшерҳои кашида то вайро аз Маккау Мадина боз доранд . Он гуҳи бнздикии Мадина фурӯд ояду бФрмони худои ъзу ҷли се бор Мадина билразад ва биҷунбад то ҳар чаҳ мунофиқон бошанд аз мардону занон аз Мадина ба даҷоли аўФтнд . Ва Мадина аз кофарону мунофиқон ва бидон пок шавад . Мустафо ( с ) гуфт : он рӯзро рӯз ихлос гӯйанд ки некони Мадина аз бидон пок шаванд ва холис гирданд .

و از فتنه وی آنست که: آسمان را فرماید تا باران ببارد، و زمین را فرماید تا نبات برآرد، و چرندگان و مواشی در احیاء عرب همه فربه شوند و پر شیر. آن گه بهمه زمین فرا رسد مگر بمکه و مدینه که رب العالمین فریشتگان را فرستد با شمشیرهای کشیده تا وی را از مکه و مدینه باز دارند. آن گه بنزدیکی مدینه فرود آید و بفرمان خدای عزّ و جلّ سه بار مدینه بلرزد و بجنبد تا هر چه منافقان باشند از مردان و زنان از مدینه به دجال اوفتند. و مدینه از کافران و منافقان و بدان پاک شود. مصطفی (ص) گفت: آن روز را روز اخلاص گویند که نیکان مدینه از بدان پاک شوند و خالص گردند.

Ам шарики бинти абӣ алъскр гуфт : ё расӯли аллоҳи араби он рӯз куҷо бошанд ?

ام شریک بنت ابی العسکر گفت: یا رسول اللَّه عرب آن روز کجا باشند؟

Расӯл ( с ) гуфт араби он рӯз андак бошанд ба байти алмуқаддаси фурӯди омадау эмоми эшон мардии солеҳ , намози бомдодро муаззин иқомат гуяд дар масҷиди байти алмуқаддасу эмоми фаро пеш шавад . Ва такбири эҳроми бандад , ногоҳ исо ( ъ ) фурӯ ояд , ва он эмоми қадами бози пас май наад , яъне ки : то исои фаро пеш шавад . Исои дасти миёни китфи ваии Фронҳд : « тақаддуми фасли ?фонҳо лаки ақимт » .

رسول (ص) گفت عرب آن روز اندک باشند به بیت المقدس فرود آمده و امام ایشان مردی صالح، نماز بامداد را مؤذن اقامت گوید در مسجد بیت المقدس و امام فرا پیش شود. و تکبیر احرام بندد، ناگاه عیسی (ع) فرو آید، و آن امام قدم باز پس می‌نهد، یعنی که: تا عیسی فرا پیش شود. عیسی دست میان کتف وی فرانهد: «تقدم فصلّ فانها لک اقیمت».

Гуяд : пас чун намоз гзордаҳ бошанд , исо гуяд : дар бгшоӣид , дар бигушоӣанд даҷолро бенанд бо ҳафтод ҳазор ҷуҳуди баҳри яке тилсонии броФгндаҳу шамшерӣ ҳмоӣл карда , даҷол чун дар исо нигарад бгдозд , чунонк намак дар оби бгдозд ,у баргардад то бигурезад , ва исо гуяд : « ани лии Фики зарбаи лни тсбқнии баҳо »

گوید: پس چون نماز گزارده باشند، عیسی گوید: در بگشائید، در بگشایند دجال را بینند با هفتاد هزار جهود بهر یکی طیلسانی برافگنده و شمشیری حمائل کرده، دجال چون در عیسی نگرد بگدازد، چنانک نمک در آب بگدازد، و برگردد تا بگریزد، و عیسی گوید: «انّ لی فیک ضربة لن تسبقنی بها»

Марои зарбатӣ бар ту заданеаст ки аз он Фропиш натавонӣ шудан , он гуҳи буи дар расад ва ӯро бикашад , ҷуҳудони ҳама бҳзимт шаванд . Ҳар дарахтӣу хорӣу сангӣ ки ҷуҳудӣ дар пас ваии гурезад , раби алъзти онро бсхни орад то ҷуҳудро бисипорад магари дарахти ғарқад ки аз дарахт эшонаст . Он гуҳи Мустафо ( с ) гуфт : рӯзгори даҷол чиҳил соласт ҳар як сол чун як моҳ , ва як моҳ чун як ҳафта аз одина то бодинаҳ . Ва охиртарин рӯзи вай чун шарорае буд ! гуфтанд : ё расӯли аллоҳ дар он рӯзҳои кӯтоҳи намоз чун кунанд ? расӯл гуфт : намозҳо буқат хеш тавонанд кард чунон ки дарин рӯзҳо . Он гуҳи Мустафо ( с ) гуфт : исои бен Марям дар уммати ман ҳукмӣ додгар бошад ,у пеш рӯй устувораст , ӯ салибро бишиканад ,у хӯки бикашад , ва куфр бардорад ,у кину адовату буғзу ҳақад дар ҳеҷ дил намонад , газандагон безаҳр шаванду дадон бо мардуми нарм ва ром шаванд , кӯдакони даст дар даҳан мор кунанд ва эшонро газандӣ нарасад ,у даст дар гардан шер афкананд ва натарсанд ,у гург дар миён гӯсфандон шаванд чунон ки сегон , ва ҳеҷ нарманд ,у наботи замин чунон шавад ки дар аҳди одам ( ъ ) буд , ҷамоатӣ аз хӯшае ангур сайр шаванд . Ва як анори нафариро бтмомӣ бирасад ,у говони кишти зории гарон баҳо шаванд , аз онкии ҳамаи ҷаҳони кишти зору ҷои набот буд ,у асбони ғозён арзон бошанд . Аз онкии ҳарб ва қаттол набошад ки кофарону бади дайнон ҳеҷ намонанд ,у ҷаҳонёни ҳама бар калимаи ҳақу ибодати аллоҳ гирд оянд ,у ҷузи худои ъз ва ҷл напарастанд .

مرا ضربتی بر تو زدنی است که از آن فراپیش نتوانی شدن، آن گه بوی در رسد و او را بکشد، جهودان همه بهزیمت شوند. هر درختی و خاری و سنگی که جهودی در پس وی گریزد، رب العزت آن را بسخن آرد تا جهود را بسپارد مگر درخت غرقد که از درخت ایشان است. آن گه مصطفی (ص) گفت: روزگار دجال چهل سالست هر یک سال چون یک ماه، و یک ماه چون یک هفته از آدینه تا بآدینه. و آخرترین روز وی چون شراره‌ای بود! گفتند: یا رسول اللَّه در آن روزهای کوتاه نماز چون کنند؟ رسول گفت: نمازها بوقت خویش توانند کرد چنان که درین روزها. آن گه مصطفی (ص) گفت: عیسی بن مریم در امّت من حکمی دادگر باشد، و پیش روی استوار است، او صلیب را بشکند، و خوک بکشد، و کفر بردارد، و کین و عداوت و بغض و حقد در هیچ دل نماند، گزندگان بی‌زهر شوند و ددان با مردم نرم و رام شوند، کودکان دست در دهن مار کنند و ایشان را گزندی نرسد، و دست در گردن شیر افکنند و نترسند، و گرگ در میان گوسفندان شوند چنان که سگان، و هیچ نرمند، و نبات زمین چنان شود که در عهد آدم (ع) بود، جماعتی از خوشه‌ای انگور سیر شوند. و یک انار نفری را بتمامی برسد، و گاوان کشت‌زاری گران‌بها شوند، از آنکه همه جهان کشت‌زار و جای نبات بود، و اسبان غازیان ارزان باشند. از آنکه حرب و قتال نباشد که کافران و بد دینان هیچ نمانند، و جهانیان همه بر کلمه حق و عبادت اللَّه گرد آیند، و جز خدای عزّ و جلّ نپرستند.