Ва он шаб бӯмон бозомаданду зоғонро наёфтанд , во варо ки чандон ранҷи брхўди ниҳода буд ва дар камӣн ғдр нишаста ҳам надиданд . Битарсед ки бӯмон бозгарданду саъй ӯ ботил гардад , оҳистаи оҳиста бо худ май печиду нарми нарм овоз медод ва менолид то бӯмони овоз ӯ башнаваданду маликро хабар карданд . Малик бо бӯмӣ чанд сӯй ӯ рафт ва бипурсед ки : ту кистӣу зоғон куҷоанд ? номи худ ва падар бигуфт ва гуфт ки : ончӣ аз ҳадиси зоғон пурсида мешавад худ ҳоли ман далеласт ки ман мавзеи асрор эшон натавонам буд . Малик гуфт : ин взтри малик зоғонасту соҳиби сару мушир ӯ . Маълум бояд кард ки ин таҳаввур бар ваии бачаи сабаб рафтааст .

و آن شب بومان بازآمدند و زاغان را نیافتند، وا و را که چندان رنج برخود نهاده بود و در کمین غدر نشسته هم ندیدند. بترسید که بومان بازگردند و سعی او باطل گردد، آهسته آهسته با خود می‌پیچید و نرم نرم آواز می‌داد و می‌نالید تا بومان آواز او بشنودند و ملک را خبر کردند. ملک با بومی چند سوی او رفت و بپرسید که: تو کیستی و زاغان کجا اند؟ نام خود و پدر بگفت و گفت که: آنچه از حدیث زاغان پرسیده می‌شود خود حال من دلیل است که من موضع اسرار ایشان نتوانم بود. ملک گفت: این وزطر ملک زاغان است و صاحب سر و مشیر او. معلوم باید کرد که این تهور بر وی بچه سبب رفته است.

Зоғ гуфт : махдумро дар ман бадгумонӣ оварад . Пурсед ки : бачаи сабаб ? гуфт : чун шумо он шабихуни бкрдиди малики моро бихонад вФрмўд ки ишоратӣ кунеду ончӣ аз масолеҳи ин воқеа медонед боз намоед . Ва ман аз наздикон ӯ будам . Гуфтам : моро бо буми тоқат муқовимат набошад , ки далерии эшон дар ҷанги зёдтсту қӯту шавкат беш доранд . Рой инаст ки расӯл фиристему сулҳи хоҳем , агар иҷобат ёбем корӣ бошад шоягонӣ , воло дар шаҳрҳо прогним , ки ҷанги ҷониби эшонро мувофиқ тараст ва моро сулҳи лоиқтар . Ва тавозуъ бояд намӯд ки душмани қавии ҳоли чираи дастро ҷузи бтлтФу тавозуъ дафъ натавон кард . Ва нбтнӣ ки гиёҳи хушки бсломти ҳҳд аз боди сахти бмдороу гаштан бо ӯ баҳри ҷониб ки майл кунад ? зоғон дурахшам шуданду маро муттаҳам карданд ки « ту бҷонби буми майли дорӣ . »у малик аз қабули насиҳати ман эъроз намӯд вмро бар ин ҷумла азобӣ фармуд . Ва дар заъми эшон чунон дидам ки ҷангро май созанд , малики бӯмон чун сухан зоғ башнавад яке аз вазирони хешро пурсед ки : дар кори ин зоғ чаҳ бинӣ ? гуфт : дар кор ӯ бҳичи андеша ҳоҷат нест , зӯдтар рӯй заминро аз хбси ъқидт ӯ пок бояд кард ки моро азими роҳатӣу тамом манфиатӣаст , то аз ?мукуаед макр ӯ фараҷ ёбем ,у зоғони марг ӯро халали вФтқ бузург шуморанд . Ва гуфтаанд ки « ҳаркии фурсатӣ Фоит гирданд бор дигар барон қодир нашаваду пушаймонӣ суд надорад ;у ҳаркии душманро заъиф ва танҳо дид вдрўиши втҳӣ даст ёфту хештани роозу бози нрҳонд беш маҷоли наёбаду ҳаргиз дарон нарасад ,у душман чун аз он варта биҷуст қӯт гирад въдт созаду баҳамаи ҳол фурсатӣ ҷӯяду балоеи расонад . » зинҳор то малики сухан ӯ илтифот накунаду афсун ӯро дар гӯши ҷои надиҳад , чаҳ бар дӯстони ноозмудаи эътимод кардан аз ҳзми дўрост , то душмани макор чаҳ расад ! қол алнабӣ алии ассалом , : сқи болноси рўидо .

زاغ گفت: مخدوم را در من بدگمانی آورد. پرسید که: بچه سبب؟ گفت: چون شما آن شبیخون بکردید ملک ما را بخواند وفرمود که اشارتی کنید و آنچه از مصالح این واقعه می‌دانید باز نمایید. و من از نزدیکان او بودم. گفتم: ما را با بوم طاقت مقاومت نباشد، که دلیری ایشان در جنگ زیادتست و قوت و شوکت بیش دارند. رای اینست که رسول فرستیم و صلح خواهیم، اگر اجابت یابیم کاری باشد شایگانی، والا در شهرها پراگنیم، که جنگ جانب ایشان را موافق تر است و ما را صلح لایق تر. و تواضع باید نمود که دشمن قوی حال چیره دست را جز بتلطف و تواضع دفع نتوان کرد. و نبطنی که گیاه خشک بسلامت حهد از باد سخت بمدارا و گشتن با او بهر جانب که میل کند؟ زاغان درخشم شدند و مرا متهم کردند که «تو بجانب بوم میل داری. » و ملک از قبول نصیحت من اعراض نمود ومرا بر این جمله عذابی فرمود. و در زعم ایشان چنان دیدم که جنگ را می‌سازند، ملک بومان چون سخن زاغ بشنود یکی از وزیران خویش را پرسید که: در کار این زاغ چه بینی؟ گفت: در کار او بهیچ اندیشه حاجت نیست، زودتر روی زمین را از خبث عقیدت او پاک باید کرد که ما را عظیم راحتی و تمام منفعتی است، تا از مکاید مکر او فرج یابیم، و زاغان مرگ او را خلل وفتق بزرگ شمارند. و گفته‌اند که «هرکه فرصتی فایت گرداند بار دیگر بران قادر نشود و پشیمانی سود ندارد؛ و هرکه دشمن را ضعیف و تنها دید ودرویش وتهی دست یافت و خویشتن رااز و باز نرهاند بیش مجال نیابد و هرگز دران نرسد، و دشمن چون از آن ورطه بجست قوت گیرد وعدت سازد و بهمه حال فرصتی جوید و بلایی رساند. » زینهار تا ملک سخن او التفات نکند و افسون او را در گوش جای ندهد، چه بر دوستان ناآزموده اعتماد کردن از حزم دوراست، تا دشمن مکار چه رسد !قال النبی علی السلام،: ثق بالناس رویدا.

Малики вазири дигарро пурсед ки : ту чаҳ май гӯйӣ ? гуфт : ман дар куштан ӯ ишоратӣ натавонам кард , ки душмани мустазъаф беададу ъдти аҳл бар ва раҳмат бошад ,у оқилони даст гирифтан чунин кас ба ангушти пои ҷӯянду макорими авсофи худро бозҳори афву эҳсони Фроҷҳонёни намоянд . Ва зинҳорӣ ҳаросонро амон бояд дод . Ки аҳляти он ӯро собит ва мтъин бошад . Ва баъзе корҳо мардумро брдшмн меҳрбон кунад , чунонкии зани бозоргонро дузди бршўии мушфиқ ва ларзон гардонид , агарчӣ он ғараз надошт . Малик пурсед : чигуна ?

ملک وزیر دیگر را پرسید که: تو چه می‌گویی؟ گفت: من در کشتن او اشارتی نتوانم کرد، که دشمن مستضعف بی عدد و عدت اهل بر و رحمت باشد، و عاقلان دست گرفتن چنین کس به انگشت پای جویند و مکارم اوصاف خود را باظهار عفو و احسان فراجهانیان نمایند. و زینهاری هراسان را امان باید داد. که اهلیت آن او را ثابت و متعین باشد. و بعضی کارها مردم را بردشمن مهربان کند، چنانکه زن بازارگان را دزد برشوی مشفق و لرزان گردانید، اگرچه آن غرض نداشت. ملک پرسید: چگونه؟

Гуфт :

گفت: