Малик гуфт : агар он аз ҷиҳати ту бар сиблат ибтидо рафтӣ тҳрз некӯ намӯдӣ , влкн чун бар сиблати қисосу ҷазои кории пайвастӣ ,у қзити муъаддилат ҳаминаст , монеъи сқту мӯҷиб нафрат чист ? Фнзаҳ гуфт : мавзеи хашм дар змоир мўҷъасту маҳали ҳақад дар дилҳо мўлм , ва агар ба хилофи ин чизе шунӯда шавад эътимодро нишоед , ки забон дар ин маъонӣ аз мазмуни ъқидт , иборат рост накунаду баён дар ин сифорати ҳақи амонати нгзорд , аммо дилҳо як дигарро шоҳиди адлу гувоҳ ба ҳақаст ва аз яке бар дайгарии далел тавон гирифт ,у дили ту дар ончӣ май гӯйии мувофиқ забон нест , ва ман съўбти савлати туро некӯ шиносам ва дар ҳеҷ вақт аз боси ту эмин натавонам буд .
ملک گفت: اگر آن از جهت تو بر سبیل ابتدا رفتی تحرز نیکو نمودی، ولکن چون بر سبیل قصاص و جزا کاری پیوستی، و قضیت معدلت همین است، مانع ثقت و موجب نفرت چیست؟ فنزه گفت: موضع خشم در ضمایر موجع است و محل حقد در دلها مولم، و اگر به خلاف این چیزی شنوده شود اعتماد را نشاید، که زبان در این معانی از مضمون عقیدت، عبارت راست نکند و بیان در این سفارت حق امانت نگزارد، اما دلها یک دیگر را شاهد عدل و گواه به حق است و از یکی بر دیگری دلیل توان گرفت، و دل تو در آنچه میگویی موافق زبان نیست، و من صعوبت صولت ترا نیکو شناسم و در هیچ وقت از باس تو ایمن نتوانم بود.
Каз кӯҳи гоҳи захми гарон тар кунӣ рикоб
کز کوه گاه زخم گرانتر کنی رکاب
Вази боди вақти ҳамлаи сабк тар кунӣ Аннан
وز باد وقت حمله سبکتر کنی عنان
Малик гуфт : миёни дӯстону маорифи аҳқоду зғоӣн бисёр ҳодис гардад , чаҳ имкони ҷаҳонён аз бастаи гардонӣдани роҳи озору хусумат қосираст ,у ҳарки ба нури ақл ороста бошад ва ба зинати хиради мтҳлӣ бар миронидни он ҳирси намояд ва аз эҳёии он тҷнби лозими шимурд . Фнзаҳ гуфт : алъўони лотълми алхмраҳ . Ман гарму сарди ҷаҳон бисёр дидааму умр дар назораи муҳраи бозии чарх ба поён расонидаам , ва бисёр нафоиси зери ҳуққаи ин даҳри булъаҷаб ба бод додаам , ва аз захоири тҷрбту муморасати астзҳории вофир ҳосил оварда , ва ба ҳақиқат бишнохта ки ҳарки бар пушти караи хоки дасти хеш мутлақ дид дил ӯ чун сари чавгон ба ҳамгинон каж шавад ва бар итлоқи фарқи мурувватро зер қадам биспурад ва рӯй озарми вафоро харошида гирданд ; ва бар ман ин маъонӣ нагардад ;у пер фирефтани рӯзгори зойеъ гардонӣданаст .
ملک گفت: میان دوستان و معارف احقاد و ضغائن بسیار حادث گردد، چه امکان جهانیان از بسته گردانیدن راه آزار و خصومت قاصر است، و هرکه به نور عقل آراسته باشد و به زینت خرد متحلی بر میرانیدن آن حرص نماید و از احیای آن تجنب لازم شمرد. فنزه گفت: العوان لاتعلم الخمرة. من گرم و سرد جهان بسیار دیدهام و عمر در نظاره مهرهبازی چرخ به پایان رسانیدهام، و بسیار نفایس زیر حقه این دهر بوالعجب به باد دادهام، و از ذخایر تجربت و ممارست استظهاری وافر حاصل آورده، و به حقیقت بشناخته که هرکه بر پشت کره خاک دست خویش مطلق دید دل او چون سر چوگان به همگنان کژ شود و بر اطلاق فرق مروت را زیر قدم بسپرد و روی آزرم وفا را خراشیده گرداند؛ و بر من این معانی نگردد؛ و پیر فریفتن روزگار ضایع گردانیدن است.
Ва ончӣ бар лафз малик меравад айни сидқу маҳз ҳақиқатаст , аммо дар мазҳаби хиради қабули узри арбоби ҳақад мҳзўрасту талаби сулҳи асҳоби адовати ҳаром . Зеро ки дарон хатар бузургасту ҷон бозӣ наДубай гарон , то ҳарифи зарифу къбтини росту мҷоҳз амин набошад дарон шурӯ нишоед пайваст . Ва низ сӯрат набандад ки хасми мӯҷиботи ваҳшати фурӯгузорад ва аз трсди фурсат дар мукофоти он эърози намояд , ва бисёр дшмноннд ки ба қӯту зӯр баришон даст натавон ёфт ва ба ҳиялату макр дар қабзаи қудрату чанголи нқмт тавон кашид , чунонкии пели ваҳшии мؤонсти пели аҳлӣ дар дом уфтад . Ва ман ба ҳеҷ вақт ва дар ҳеҷ ҳол аз интиқоми малик эмин натавонам буд , рӯзӣ дар хизмат ӯ бар ман солӣ гузарад , чаҳ заъфу ҳайрати ман зоҳирасту шиквау мҳобт ӯ ғолиб .
و آنچه بر لفظ ملک میرود عین صدق و محض حقیقت است، اما در مذهب خرد قبول عذر ارباب حقد محظور است و طلب صلح اصحاب عداوت حرام. زیرا که دران خطر بزرگ است و جان بازی ندبی گران، تا حریف ظریف و کعبتین راست و مجاهز امین نباشد دران شروع نشاید پیوست. و نیز صورت نبندد که خصم موجبات وحشت فروگذارد و از ترصد فرصت در مکافات آن اعراض نماید، و بسیار دشمنانند که به قوت و زور بریشان دست نتوان یافت و به حیلت و مکر در قبضه قدرت و چنگال نقمت توان کشید، چنانکه پیل وحشی مؤانست پیل اهلی در دام افتد. و من به هیچ وقت و در هیچ حال از انتقام ملک ایمن نتوانم بود، روزی در خدمت او بر من سالی گذرد، چه ضعف و حیرت من ظاهر است و شکوه و مهابت او غالب.
Шайтони синони оби дорат ро
شیطان سنان آب دارت را
Нодода шаҳоби кӯби шайтонӣ
ناداده شهاب کوب شیطانی
Борони камони комгорат ро
باران کمان کامگارت را
Нодӯхтаи рӯзгори боронӣ
نادوخته روزگار بارانی