Ҷамоли хешро то ҷилва дод он шоҳиди якто

جمال خویش را تا جلوه داد آن شاهد یکتا

зи як маънӣ ҳувайдо шуд ҳазорон сӯрати зебо

ز یک معنی هویدا شد هزاران صورت زیبا

Чўҷони дртн ба сӯрат гашта маънии махфӣу пинҳон

چوجان‌درتن‌به‌صورت‌گشته‌معنی‌مخفی و پنهان

Чўбў аз гул зсўрт гашта маънии зоҳиру пайдо

چوبو از گل زصورت گشته معنی ظاهر و پیدا

Фурӯғи лами изл дар мосўӣ шуд мосўии афрӯз

فروغ لم یزل در ماسوی شد ماسوی افروز

Ҷамол беҷиҳат дар шаш ҷиҳат омад ҷиҳати оро

جمال بی جهت در شش جهت آمد جهت آرا

Шӯй гардӣда вар аз дида , маънии аёни бинӣ

شوی گردیده ور از دیده، معنی عیان بینی

Чу бе ҳамтои мазҳар , мазоҳири ҷумла бе ҳамто

چو بی همتایی مظهر، مظاهر جمله بی همتا

Нузул ашёءўҳдт карда сӯии касрату зини рӯ

نزول اشیاءوحدت کرده سوی کثرت و زین رو

зи касрати сӯии ваҳдат май раванди ошуфтау шайдо

ز کثرت سوی وحدت می‌روند آشفته و شیدا

ЗрФтн то ба рафтани фарқ ҳо шуд дртриқи ҳақ

زرفتن تا به رفتن فرق‌ها شد درطریق حق

Куҷои рафтори донишвар , куҷои рафтори нобӣно

کجا رفتار دانشور، کجا رفتار نابینا

эй дили чунон ки бехабарон чанд дар ҳавас

ای دل چنان که بی خبران چند در هوس

эй ҷони туфайл беҳунарон чанд дар ҳаво

ای جان طفیل بی هنران چند در هوا

Комили зи гоҳи номварӣ кӣ кашида даст

کامل ز گاه ناموری کی کشیده دست

Оқил ба роҳ бехабарӣ кӣ ниҳодаи по

عاقل به راه بی خبری کی نهاده پا

ЪФрити даҳр каш набӯд шуғл , ҷузи ситам

عفریت دهر کش نبود شغل، جز ستم

Фартути чарх каш набӯд кор , ҷузи ҷафо

فرتوت چرخ کش نبود کار، جز جفا

Фарзона хон , касе ки фурӯбаст зон назар

فرزانه خوان، کسی که فروبست زان نظر

Девонаи дон , касе ки фурӯҷаст зон вафо

دیوانه دان، کسی که فروجست زان وفا

Шӯи ғарқаи муҳӣти ҳувият ?герат ҳавост

شو غرقهٔ محیط هویت گرت هواست

Гардии зи банду қайди ҳавоу ҳаваси раҳо

گردی ز بند و قید هوا و هوس رها

Хоҳӣ ки мосўии ҳама зонат шаванд шӯ

خواهی که ماسوی همه زانت شوند شو

Дар олимӣ ки нест дар он роҳи мосўо

در عالمی که نیست در آن راه ماسوا

Бар нақши хеши зеби даҳ аз нақши маърифат

بر نقش خویش زیب ده از نقش معرفت

Бар нафаси хеши баҳраи даҳ аз нафас аз киё

بر نفس خویش بهره ده از نفس از کیا

Зуҳдаст дафъи иллати асқоми осмин

زهد است دفع علت اسقام آثمین

Тақвоаст зебу зинати андоми атқё

تقوی است زیب و زینت اندام اتقیا

Аз ъз ъзлтт бирасад иззати абад

از عز عزلتت برسد عزّت ابد

Вази фари фақр рӯ диҳадат фари авлиё

وز فر فقر رو دهدت فر اولیا

эй гашта аз хзؤаҳи Фғлўаҳи мутмаин

ای گشته از خُذْؤهُ فَغُلُّوهُ مطمئن

Ҳон то Нидои арҷъити боди раҳнамо

هان تا ندای ارجعیت باد رهنما

На дида дар раҳи талабу чашм дил бабанд

نه دیده در ره طلب و چشم دل ببند

Зини домгаҳ ки дона ӯ нест ҷузи бало

زین دامگه که دانهٔ او نیست جز بلا

Чаҳор шарт буд шарти инъикоси сувар

چهار شرط بود شرط انعکاس صور

Сазои нозири мрот дар бар доно

سزای ناظر مرآت در بر دانا

Яке тақобулу сонии сафои сими зулмат

یکی تقابل و ثانی صفا سیم ظلمت

Чаҳорумин адами қурбу баъди ҳайни лақо

چهارمین عدم قُرب و بُعد حین لقا

Азин чаҳор якегар қусӯр ёфт нагашт

ازین چهار یکی گر قصور یافت نگشت

Гуҳи мушоҳидаи аксаш , рухи шуҳуди намо

گه مشاهدهٔ عکسش، رخ شهود نما

Чу шуд замири ту ҷои таҷаллии анвор

چو شد ضمیر تو جای تجلی انوار

Чу гашти ботини ту таври оташи Мӯсо

چو گشت باطن تو طور آتش موسی

Чаро ба сайқали номи худо сафо надиҳӣ

چرا به صیقل نام خدا صفا ندهی

Дилат ки омадаи мроти шоҳиди асмо

دلت که آمده مرآت شاهد اسما

Бикаш зи қайди алойиқ чу родмардони даст

بکش ز قید علایق چو رادمردان دست

Буна ба роҳи ҳдо аз паии ҳидояти по

بنه به راه هدا از پی هدایت پا

Ки то ба манзили ақсои рисии барии зи хатар

که تا به منزل اقصی رسی بری ز خطر

Ки то ба мақсади аслии рисии ърии зи хато

که تا به مقصد اصلی رسی عری ز خطا

Хуррами дилӣ ки аз мадади толеъи ҷавон

خرم دلی که از مدد طالع جوان

Багазед гӯшае зи ҷаҳону ҷаҳонён

بگزید گوشه‌ای ز جهان و جهانیان

Хоҳӣ агар фироқ , бурун кун ту аздмоғ

خواهی اگر فراغ، برون کن تو ازدماغ

Савдои даҳр , каш набӯд суди ҷузи зиён

سودای دهر، کش نبود سود جز زیان

Дркўӣ бенишоне ва гумномӣ оварад

درکوی بی نشانی و گمنامی آورد

То бӯ ки ёбӣ эй дили ғофили зи ҳақи нишон

تا بو که یابی ای دل غافل ز حق نشان

Ҳамчун ҳаваси ҳаме чаҳ рӯй сӯии рангу бӯ

همچون هوس همی چه روی سوی رنگ و بو

Ҳамчун магаси ҳаме чаҳ рӯй гирди ин ва он

همچون مگس همی چه روی گرد این و آن

ЪнқосФти зи ҷумлаи олами канораи гир

عنقاصفت ز جملهٔ عالم کناره گیر

Симурғи вор аз ҳамаи кас гум кун ошён

سیمرغ وار از همه کس گم کن آشیان

Неи сӯии дунёи умедам ва на ба ъқбо

نی سوی دنیا امیدم و نه به عقبا

Дошта чархами дарин миёнаи маъаттал

داشته چرخم درین میانه معطل

Омадаи даҳри ъҷўзи баҳри фиребам

آمده دهر عجوز بهر فریبم

Чеҳра ба шакл арӯс карда мушкил

چهره به شکل عروس کرده مشکل

Ботинаш аз ҳар қабеҳи омадаи ақбҳ

باطنش از هر قبیح آمده اقبح

Зоҳираш аз ҳар ҷамили сохтаи аҷмл

ظاهرش از هر جمیل ساخته اجمل

Меҳр кунад ваъдаи кўшдм ба раҳи кин

مهر کند وعده کوشدم به ره کین

Шаҳд диҳад ҷилва ва бубахшад ҳанзал

شهد دهد جلوه و ببخشد حنظل

Гар сазад шурии зи шӯри ишқ бар срдоштн

گر سزد شوری ز شور عشق بر سرداشتن

Кӣ сазад ҷузи шӯри ишқати шӯри дигари доштан

کی سزد جز شور عشقت شور دیگر داشتن

Маҳзарӣ омад қавӣ дар поки доман бӯданам

محضری آمد قوی در پاک دامن بودنم

Дар ғамат эй поки домани домантар доштан

در غمت ای پاک دامن دامن تر داشتن

Пухтагони ғами ишқи ту зғирт сӯзанд

پختگان غمِ عشق تو زغیرت سوزند

Ки зананд аз чаҳ дам аз ишқи рахти хомӣ чанд

که زنند از چه دم از عشق رخت خامی چند

Дар ҳамаи зарроти ҷузи хуршед рӯй ёр нест

در همه ذرات جز خورشید روی یار نیست

Лек чашми аҳвалони шоиста дидор нест

لیک چشم احولان شایستهٔ دیدار نیست

Беҳузурат аз ҳузурат нестам як дами ҷудо

بی حضورت از حضورت نیستم یک دم جدا

Каз ҳузурат бо ғиоб ва бо ҳузурам кор нест

کز حضورت با غیاب و با حضورم کار نیست

Зотаст каз маҷолӣ авсоф рӯнамост

ذات است کز مجالی اوصاف رونماست

Як зоти поки всоФ , кидири ин ҳамаи сифот

یک ذات پاک وصاف، کدر این همه صفات

Як қатра аз муҳӣти ҷалоли ту мосўо

یک قطره از محیط جلال تو ماسوا

Як зарраи зи офтоби ҷамоли ту коинот

یک ذره ز آفتاب جمال تو کاینات

эй нодарии ту мумкину асрор воҷиб аст

ای نادری تو ممکن و اسرار واجب است

Беруни зи ҳади вусъати идроки мумкинот

بیرون ز حد وسعت ادراک ممکنات

Дил ба ҷустуҷӯии ёру ёрро ҷо дар дил аст

دل به جستجوی یار و یار را جا در دل است

Ҳаст осони васлаш аммо то ту ҳастӣ мушкил аст

هست‌آسان وصلش اما تا تو هستی مشکل است

Ту зи маҳфили хориҷӣ на дохили базми висол

تو ز محفل خارجی نه داخل بزم وصال

Варна ӯ ҳам маҳфили орои дил ва ҳам маҳфил аст

ورنه او هم محفل آرای دل و هم محفل است

Васли ҷонон эй ки гуфтӣ медиҳанд аз тарки ҷон

وصل جانان ای که گفتی می‌دهند از ترک جان

Тарки ҷони андари раҳи ҷонони нахустин манзил аст

ترک جان اندر ره جانان نخستین منزل است

Шуд рубубият ӯ канаи убудийяти ту

شد ربوبیت او کنه عبودیت تو

Тарки худ гир ва нигар набӯдат ар огоҳӣ

ترک خود گیر و نگر نبودت ار آگاهی

Роҳ ӯ рӯи ҷузи азу по бикаш ва даст бидор

راه او رو جز ازو پا بکش و دست بدار

Худ ба худ ои взхўди байн ки киро май хоҳӣ

خود به خود آی وزخود بین که که را می‌خواهی

Дилбар бисёру дили нигаҳи дор кам аст

دلبر بسیار و دل نگه دار کم است

Вази ҳамдиҳии ҷумлаи ҷаҳони ранҷ ва ғам аст

وز همدهی جمله جهان رنج و غم است

Гар аҳли дилии ту дил ба дилдории даҳ

گر اهل دلی تو دل به دلداری ده

Кӯи ҳамдам ҳар дами туу айн дам аст

کو همدم هر دم تو و عین دم است

эй аз ту ҳамаи пару тухолии зи ҳама

ای از تو همه پر و توخالی ز همه

Бинмуда ҷамоли ту мисолии зҳмаҳ

بنموده جمال تو مثالی زهمه

Ту айни хаёл ва аз хаёли ин ҳама ро

تو عین خیال و از خیال این همه را

Ореу бароварии хаёлии зи ҳама

آری و برآوری خیالی ز همه

Мо буд намоянда намудем ҳама

ما بود نماینده نمودیم همه

Нобӯди намӯдори з будем ҳама

نابود نمودار ز بودیم همه

Мроти ҷамоли ғайб мутлақ гашта

مرآت جمال غیب مطلق گشته

Ойӣна шоҳид шуҳудем ҳама

آیینهٔ شاهد شهودیم همه

эй з берангӣ намӯда ранг ҳо

ای ز بی رنگی نموده رنگ‌ها

Ҷузи ту огаҳи кас на зини найранг ҳо

جز تو آگه کس نه زین نیرنگ‌ها

Ҷумлаи аъёнро ба ҳам омехта

جمله اعیان را به هم آمیخته

Дар либоси хоки тарҳии рехта

در لباس خاک طرحی ریخته

Дида вар донад ки сар хок чист

دیده ور داند که سرّ خاک چیست

Гирди хоки ин гардиш афлок чист

گرد خاک این گردش افلاک چیست

эй коммуни хокро аз ту буруз

ای کمون خاک را از تو بروز

Офтоби ҳикмати ту ваҳми сӯз

آفتاب حکمت تو وهم سوز

Оташамро сар ба сар анвор кун

آتشم را سر به سر انوار کن

Нори ҷонами маҳви нур ёр кун

نار جانم محو نور یار کن

Ишқи кони моҳияти олам буд

عشق کان ماهیت عالم بود

Ҳасан ӯро оинаи одам буд

حسن او را آینه آدم بود

Одамии маҷмӯъа ҳар шийъ буд

آدمی مجموعهٔ هر شیء بود

Офтобасту ниҳон дар Фиء буд

آفتاب است و نهان در فیء بود

Маъниаш масҷуду сӯрати соҷдост

معنی‌اش مسجود و صورت ساجداست

Мъниши маъбуду сӯрат обид аст

معنیش معبود و صورت عابد است

Кӯшиши ашёи саросари сӯй ӯ

کوشش اشیا سراسر سوی او

Сар ба сари ашё ба ҷустуҷӯӣ ӯ

سر به سر اشیا به جستجوی او

Зилли мабдаи нафаси инсонӣ буд

ظل مبدأ نفس انسانی بود

Кони назири нафаси раҳмонӣ буд

کان نظیر نفس رحمانی بود

Нафаси раҳмонӣ ки шорқи омада

نفس رحمانی که شارق آمده

Нафаси инсонаши мутобиқи омада

نفس انسانش مطابق آمده

Ҳамчунон ки нафаси инсон ҳар нафас

همچنان که نفس انسان هر نفس

намешавад аз ботинаши зоҳири нафас

می‌شود از باطنش ظاهر نفس

Файзи раҳмони он ки бошад лоязол

فیض رحمان آن که باشد لایزال

Иқтизоӣ он кунад дар ҷумлаи ҳол

اقتضای آن کند در جمله حال

Кони ҳақоиқ ваон сувар каш ҳаст сар

کان حقایق وان صور کش هست سر

Боризаш гардад зи раҳмати мустамар

بارزش گردد ز رحمت مستمر

Ақли аввали он ҳақоиқро муҳӣт

عقل اول آن حقایق را محیط

Мунбасит аз ваии мураккаби ҳам басит

منبسط از وی مرکب هم بسیط

ӯ буд арши Маҷиди мустатоб

او بود عرش مجید مستطاب

ӯ буд рӯҳ алқудсам алкитоб

او بود روح القدس اُمّ الکتاب

Нафаси куллӣ кони муҳӣт ҳршӣ аст

نفس کلی کان محیط هرشی است

Офтоб ӯ мубарро аз фӣ аст

آفتاب او مبرا از فی است

ӯ муҳӣту сар ба сари ашёъи муҳот

او محیط و سر به سر اشیاء محاط

Дорад ӯ бо рӯҳи аъзами иртибот

دارد او با روح اعظم ارتباط

ӯ буд лавҳи қадари арши Карим

او بود لوح قدر عرش کریم

Лавҳ маҳфӯз омаду илми қадим

لوح محفوظ آمد و علم قدیم

Он китобиро ки гўиндши мубин

آن کتابی را که گویندش مبین

Нест ҷуз ӯ пеши арбоби яқин

نیست جز او پیش ارباب یقین

Пас табиатро ки хўонндши ғроб

پس طبیعت را که خوانندش غراب

Ҳбзо аз он ғроби мустатоб

حبّذا از آن غراب مستطاب

Маънии рӯҳонӣ аз борӣ буд

معنی روحانی از باری بود

Дар ҷамеъи мосўои сорӣ буд

در جمیع ماسوا ساری بود

Гарчи нафсонӣу ақлонӣ буд

گرچه نفسانی و عقلانی بود

ё муҷаррад ё ки ҷисмонӣ буд

یا مجرد یا که جسمانی بود

Қӯтӣ бошад қавӣу ном ӯ

قوّتی باشد قوی و نام او

Гашта ҷорӣ дар ҳамаи аҷсом , ӯ

گشته جاری در همه اجسام، او

ӯст дар аҷсоми ҷории ломҳол

اوست در اجسام جاری لامحال

То баради аҷсомро рӯ дар камол

تا برد اجسام را رو در کمال

Пас ҳбои неи ҷавҳарии кон қоҳир аст

پس هبا نی جوهری کان قاهر است

Сӯрати аҷсом дар вай зоҳир аст

صورت اجسام در وی ظاهر است

Ин чунин гӯйанд арбоби уқул

این چنین گویند ارباب عقول

Орифон ёфта раҳ дар вусӯл

عارفان یافته ره در وصول

Кин табиатро ҳбо дар хур буд

کاین طبیعت را هبا در خور بود

Он бародари вена дигар хоҳар буд

آن برادر وین دگر خواهر بود

Аз яке волид таваллуд ёфта

از یکی والد تولد یافته

Дар никоҳ икдгр бишитофта

در نکاح یکدگر بشتافته

Ҷисми кули мавлуд аз онҳо шуда

جسم کل مولود از آنها شده

зи издивоҷи он ду ин пайдо шуда

ز ازدواج آن دو این پیدا شده

Шакл мебошад муносиб бо ҳаким

شکل می‌باشد مناسب با حکیم

Срони фаҳмӣ агар ҳастӣ фаҳим

سرّآن فهمی اگر هستی فهیم

Исм аллоҳаст инсонро насиб

اسم اللّه است انسان را نصیب

Ҳбзои фарди камол бе ҳсиб

حبذا فرد کمال بی حسیب

зи исмҳо аллоҳи аъзами омада

ز اسم‌ها اللّه اعظم آمده

Зони муносиби он ба одами омада

زآن مناسب آن به آدم آمده

Одам омад Мустафои он айни ҷӯад

آدم آمد مصطفی آن عین جود

Одам омад Муртазои он асл буд

آدم آمد مرتضی آن اصل بود

Олами одами ҳумоюн олам аст

عالم آدم همایون عالم است

Бохабар зон ҳар ки гардад одам аст

باخبر زان هر که گردد آدم است

Бигузар аз андозаи фавҷии ҳаким

بگذر از اندازهٔ فوجی حکیم

Роҳ беандоза май пў эй салим

راه بی اندازه می پو ای سلیم

Дидаеовар ба кафи дидори ҷӯ

دیده‌ای آور به کف دیدار جو

Дидаи ҷуз аз ёр набӯд ёри ҷӯ

دیده جز از یار نبود یار جو

Ақл дар маснӯъи сонеъ дида аст

عقل در مصنوع صانع دیده است

Ишқи худ ин ҳар ду монеъ дида аст

عشق خود این هر دو مانع دیده است

Ақли гуҳ куфр ояду гуҳи дайн буд

عقل گه کفر آید و گه دین بود

Ишқи мроти ҳақоиқи байн буд

عشق مرآت حقایق بین بود

Фикри пешовар ки фикрат ҳикмат аст

فکر پیش آور که فکرت حکمت است

Ҳикмат алҳақ боздида фикрат аст

حکمت الحق بازدیده فکرت است

Ҳар ?данӣ каш шуд зи фикрати пару бол

هر دنی کش شد ز فکرت پر و بال

Пуркушояд то ба крёси ҷалол

پرگشاید تا به کریاس جلال

Фикри як дами Мустафои дидаи қарин

فکر یک دم مصطفی دیده قرین

Бо савоби аввалин ва охирин

با ثواب اولین و آخرین

эй худо эй роздон эй корсоз

ای خدا ای رازدان ای کارساز

Бандаро ёр аз худу дмсози соз

بنده را یار از خود و دمساز ساز

Пештари зи эҷоди ин бе ҳасри дайр

پیشتر ز ایجاد این بی حصر دیر

Ишқ дар худ ҳасанро мекард сайр

عشق در خود حسن را می‌کرد سیر

зи он назари нур мҳмдؐҷлўаҳ кард

ز آن نظر نور محمدؐجلوه کرد

Зот ӯ аз нури сармад ҷилва кард

ذات او از نور سرمد جلوه کرد

Маҳви ҳасани хештан наққош шуд

محو حسن خویشتن نقاش شد

Сари ҳасани ъшқбозӣ фош шуд

سر حسن عشقبازی فاش شد

Ишқро нозаши нёзомўзи сохт

عشق را نازش نیازآموز ساخت

Ҳасанро ҳам ишқи бозомӯзи сохт

حسن را هم عشق بازآموز ساخت

Гуфт пайғамбар ки чун ояд аҷал

گفت پیغمبر که چون آید اجل

Нест ҳамроҳии турои ғайр аз амал

نیست همراهی ترا غیر از عمل

Он амал чаҳ буд хаёл ғолиб аст

آن عمل چه بود خیال غالب است

зи он ки ҳар матлӯби сар толиб аст

ز آن که هر مطلوب سر طالب است

Чист тақвои растан аз қайди худӣ

چیست تقوی رستن از قید خودی

Маҳви гаштан дар ҷамоли сармадӣ

محو گشتن در جمال سرمدی

Хештани байн чун шавад бе хештан

خویشتن بین چون شود بی خویشتن

Хеш ҷон гардад диҳад аз хештан

خویش جان گردد دهد از خویشتن

Олами афсурдаи ҷузи касрати мадон

عالم افسرده جز کثرت مدان

Айни баҳҷати олам ваҳдат бидон

عین بهجت عالم وحدت بدان

Бигузар аз худ бинӣу хории талаб

بگذر از خود بینی و خواری طلب

Ёрро аз хорӣу зории талаб

یار را از خواری و زاری طلب

Хоки шӯ то мазҳари ашёи шӯй

خاک شو تا مظهر اشیا شوی

Гуми шӯй аз худ зи худ пайдои шӯй

گم شوی از خود ز خود پیدا شوی

Пӯст чаҳ буд ин худӣу бхрдӣ

پوست چه بود این خودی و بخردی

Мағз чаҳ буд бехудӣ дар бе худӣ

مغز چه بود بی خودی در بی خودی

Заррае беофтоб дӯст нест

ذرّه‌ای بی آفتاب دوست نیست

Қатрае давр аз ҳубоб дӯст нест

قطره‌ای دور از حباب دوست نیست

Дар назарҳо сайр кун то бенгарӣ

در نظرها سیر کن تا بنگری

Ихтилофӣ аз сурайё то срӣ

اختلافی از ثریا تا ثری

Ҳар ки дар ишқ худо гардад фано

هر که در عشق خدا گردد فنا

Зоти яктояш буд худ хӯни баҳо

ذات یکتایش بود خود خون بها

Хок будӣу гул ва райҳон шудӣ

خاک بودی و گل و ریحان شدی

То ба ҳайвон омадӣ ва ҷон шудӣ

تا به حیوان آمدی و جان شدی

Ҷазбаи лутфи азал аз тираи хок

جذبهٔ لطف ازل از تیره خاک

Бор додат дар ҷаҳони ҷони пок

بار دادت در جهان جان پاک

Муҳаррами асрори ҳии лои имўт

محرم اسرار حی لا یَمُوْت

Рамз мўтўо гуфт қабл ани тмўт

رمز مُوتُوا گفت قَبْلَ اَن تَمُوت

Ҳони рҳиқи Мустафоро нӯш кун

هان رحیق مصطفی را نوش کن

Ҳушгар хоҳии видоъ ҳуш кун

هوش گر خواهی وداع هوش کن

Мутлақ аз қайди алойиқи шӯи тамом

مطلق از قید علایق شو تمام

То ба мутлақи роҳи ёбии вассалом

تا به مطلق راه یابی والسلام

Гар намоеи ин сҷнҷли сайқалӣ

گر نمایی این سجنجل صیقلی

Аввалу охир туро гардад алӣ

اول و آخر ترا گردد علی

Сад ҳазорон шакл аз авроқи байн

صد هزاران شکل از اوراق بین

Ҷумларо дар таври ваҳдати тоқи байн

جمله را در طور وحدت طاق بین

Сад ҳазорон сӯрату ранги омада

صد هزاران صورت و رنگ آمده

Ҷумла аз найранг бе ранги омада

جمله از نیرنگ بی رنگ آمده

Сӯрати инсон ки мрот ҳақ аст

صورت انسان که مرآت حق است

Мустаъиди қурби ҳақ мутлақ аст

مستعد قُرب حق مطلق است

Олимии кони кули фии алкули омада

عالمی کان کلُّ فی الکُلِّ آمده

Хорҳо гардӣда то гули омада

خارها گردیده تا گل آمده

Ҳарчӣ сар аз парда ғбро кашад

هرچه سر از پردهٔ غبرا کشد

Парда аз рози бут якто кашад

پرده از راز بت یکتا کشد

Нуктаи тавҳид гуё ме кунад

نکتهٔ توحید گویا می‌کند

Шоҳиди пинҳон ҳувайдо ме кунад

شاهد پنهان هویدا می‌کند

эй ба сӯрати волаи сӯрат шуда

ای به صورت والهٔ صورت شده

Майли сӯратро сабаби шаҳват шуда

میل صورت را سبب شهوت شده

Рӯи сӯй ушшоқ кун асрори ҷӯ

رو سوی عشاق کن اسرار جو

Ҳам аз он асрори васли ёри ҷӯ

هم از آن اسرار وصل یار جو

Алрёи ширку тарки куфра

الرّیا شرکُ و ترکُ کُفْرُهُ

Зин ҳадис омад ҳувайдои рози ҳў

زین حدیث آمد هویدا راز هو

Он риё бошад ки ҳангоми намоз

آن ریا باشد که هنگام نماز

Бошиддати манзури ало бе ниёз

باشدت منظور الا بی نیاز

Бе риёеи он ки пеши кибриё

بی ریایی آن که پیش کبریا

Дар ту набӯд ҳеҷ чизи алои худо

در تو نبود هیچ چیز الا خدا

Бо худогар ҷузи худои розат буд

با خدا گر جز خدا رازت بود

Мушрикӣу ширки анбозат буд

مشرکی و شرک انبازت بود

Алрёи ширки дарии кон суфта аст

الرّیا شِرْکُ دُری کان سفته است

Таркаи куфри пас аз ӯ гуфта аст

تَرْکُهُ کُفْرٌ پس از او گفته است

Ширк бошад ҳар ки ашёъ эй Фтӣ

شرک باشد هر که اشیاء ای فتی

Нанигарад ҷузи ҳасан бе чун худо

ننگرد جز حسن بی چون خدا

Куфри дони кони чати даройад дар хаёл

کفر دان کان چت درآید در خیال

Бенгарӣ дар ваии ҷалоли зулҷалол

بنگری در وی جلال ذوالجلال

Аввал ҳар нома сазад номи ишқ

اول هر نامه سزد نام عشق

Аввалу охири ҳамаи илҳоми ишқ

اول و آخر همه الهام عشق

Маънии кули сӯрати кули зот ӯ

معنی کل صورت کل ذات او

Маънӣу сӯрати ҳамаи оёт ӯ

معنی و صورت همه آیات او

Нақши нигорандаи нақши вуҷӯд

نقش نگارندهٔ نقش وجود

Пардаи гушояндаи зи ғайб аз шуҳуд

پرده گشاینده ز غیب از شهود

Дар рух ки ? дар рухи хуби башар

در رخ که؟ در رخ خوب بشر

Аз пай чаҳ ? ҷалби қулӯби башар

از پی چه؟ جلب قلوب بشر

Гавҳари яктои гҳроро шуда

گوهر یکتا گهرآرا شده

Маънии мутлақи сўроро шуда

معنی مطلق صورآرا شده

эй ҳамаи ту ваии ҳамаи давр аз ҷавор

ای همه تو وی همه دور از جوار

Аз ту фурӯзанда буд нуру нор

از تو فروزنده بود نور و نار

Нори марои волаи нурати намо

نار مرا والهٔ نورت نما

Ҷони марои маҳви ҳузурати намо

جان مرا محو حضورت نما

Аҳмади мурсали шаҳи охири замон

احمد مرسل شه آخر زمان

Аввалу охири гуҳараши тарҷумон

اول و آخر گهرش ترجمان

Дидаи баҳақи дидаи он дидаи вар

دیده بحق دیدهٔ آن دیده ور

Шоҳиди маънии зи зилоли сувар

شاهد معنی ز ظلال صور

Айни влои рост вале Бутуроб

عین ولا راست ولی بوتراب

Сари хФиро зи ҷлии Бутуроб

سر خفی را ز جلی بوتراب

Бар даҳ ва ду , маънӣ ҳақ шуд тамом

بر ده و دو، معنی حق شد تمام

Бар даҳ ва ду боди ҳазорон салом

بر ده و دو باد هزاران سلام

Зоти худои айн сифот худост

ذات خدا عین صفات خداست

Рӯ ба сифоти ор ки зот худост

رو به صفات آر که ذات خداست

Ишқ чу аз ишқ таназзул намӯд

عشق چو از عشق تنزل نمود

Бар рухи худ боб таъаққул гушӯд

بر رخ خود باب تعقل گشود

Ишқ ба ақл омад ва иҷмол ёфт

عشق به عقل آمد و اجمال یافت

Нафас ба такмили вай икмол ёфт

نفس به تکمیل وی اکمال یافت

Ишқ табиат шуд ва шуд сорӣа

عشق طبیعت شد و شد ساریه

Гармии он зеру зибри ҷорӣа

گرمی آن زیر و زبر جاریه

Ишқ аён шуд зи ҳбоиии гуҳар

عشق عیان شد ز هبایی گهر

Ишқ рух оварад ба зеру зибр

عشق رخ آورد به زیر و زبر

Ишқ ба шакл омад ва ашкол ёфт

عشق به شکل آمد و اشکال یافت

Шакл пазир омад ва икмол ёфт

شکل پذیر آمد و اکمال یافت

Ишқ бишуд арш ва ба курсӣ нишаст

عشق بشد عرش و به کرسی نشست

Ишқ ба ҳам басту зи ҳам бршкст

عشق به هم بست و ز هم برشکست

Ишқи муҷаррад ба бисотат расед

عشق مجرد به بساطت رسید

Дар ҳаракат рафт ва ибодат гузид

در حرکت رفت و عبادت گزید

Абд шуд ва рӯй ба маъбуд кард

عبد شد و روی به معبود کرد

Чеҳраи мақсӯд ба мақсӯд кард

چهرهٔ مقصود به مقصود کرد

Мазҳар ишқаст сифоти алӣ

مظهر عشق است صفات علی

Ишқи зи ишқи омадаи зоти алӣ

عشق ز عشق آمده ذات علی

Холиқ ҳастӣ шуду махлуқи ҳақ

خالق هستی شد و مخلوق حق

Ошиқи ҳақи омадаи маъшӯқи ҳақ

عاشق حق آمده معشوق حق

Шоҳиди ваҳдати рух касрат намӯд

شاهد وحدت رخ کثرت نمود

Бар рухи ваҳдат дар касрат гушӯд

بر رخ وحدت در کثرت گشود

Лутфи ҳаво дар дам ҳар ҷонвар

لطف هوا در دم هر جانور

Рӯҳи муҷаррад шудаи некӯи нигар

روح مجرد شده نیکو نگر

Зончаҳ ба ҷисми омадаи ҳайвон шуда

زآنچه به جسم آمده حیوان شده

Дар дам ӯ айни ҳавои ҷон шуда

در دم او عین هوا جان شده

Лутф худо карда латифи ин ҳаво

لطف خدا کرده لطیف این هوا

То шудаи ҷони бахши зи лутфи худо

تا شده جان بخش ز لطف خدا

Касратӣ аз ваҳдат ӯ хоста

کثرتی از وحدت او خواسته

Ваон на фузуда шуда на коста

وان نه فزوده شده نه کاسته

Бо ҳама ва беҳама бепоу сар

با همه و بی همه بی پا و سر

Кӯй ба кӯи ҷой ба ҷои дарба дар

کوی به کو جای به جا دربه در

Лутфи ҳавои дидау дмсозиш

لطف هوا دیده و دمسازیش

Дар ҳамаи дами кори ҳавои бозяш

در همه دم کار هوا بازیش

Зоти ҳавои муттаҳиду мунфарид

ذات هوا متحد و منفرد

Одама дар ҳизи худ мустабид

آدمه در حیّز خود مستبد

Зеру зибри ончии намӯдори тест

زیر و زبر آنچه نمودار تست

Давр на аз ҳазрати додари тест

دور نه از حضرت دادار تست

Беҳама ва аз ҳама набӯд ҷудо

بی همه و از همه نبود جدا

Банда ӯ ин ҳама ва ӯ худо

بندهٔ او این همه و او خدا

Бо ҳама ва беҳама ва ин ҳама

با همه و بی همه و این همه

Дошта андари талабаши ҳамҳама

داشته اندر طلبش همهمه

Ҳон ба ҳаво дар нигару рози ҷӯ

هان به هوا در نگر و راز جو

Касрату ваҳдати зи ҳўобозҷў

کثرت و وحدت ز هوابازجو

Рӯй ба илми ору амал пеша кун

روی به علم آر و عمل پیشه کن

Аз пас ва аз пеши худ андеша кун

از پس و از پیش خود اندیشه کن

Илму амали гашт чу сармояи ?ут

علم و عمل گشت چو سرمایه‌ات

Бартар аз андоза шавад пояи ?ут

برتر از اندازه شود پایه‌ات

Бо ту худои ту ва ту дарба дар

با تو خدای تو و تو دربه در

Ҷустаи худоро ту зи зеру зибр

جسته خدا را تو ز زیر و زبر

Ҳеҷ на хориҷи зи ту эй марди роҳ

هیچ نه خارج ز تو ای مرد راه

Шӯи зи худии фориғ ва дарёб шоҳ

شو ز خودی فارغ و دریاب شاه

Содаи шӯу сода ки ҷузи содагӣ

ساده شو و ساده که جز سادگی

Нест турои мояи озодагӣ

نیست ترا مایهٔ آزادگی

Зеру зибр як шуд ва шуд зоти ту

زیر و زبر یک شد و شد ذات تو

Зоти ту бас аз паии мроти ту

ذات تو بس از پی مرآت تو

Нафаси шиноси ой ки огаҳи шӯй

نفس شناس آی که آگه شوی

Вораӣ аз бандагӣу шаҳи шӯй

وارهی از بندگی و شه شوی

Деви ?дании одам номаҳрам аст

دیو دنی آدم نامحرم است

Дев ба маънӣ ба сувар одам аст

دیو به معنی به صور آدم است

Беш зи шайтон ба се ҳади омада

بیش ز شیطان به سه حد آمده

Хуби намояндау бади омада

خوب نماینده و بد آمده

Нафас кул омад чу табиат пазир

نفس کل آمد چو طبیعت پذیر

Аз зибраш ҷазба кашонадӣ ба зер

از زبرش جذبه کشاندی به زیر

Сари табиат шудаи сорӣ шуда

سر طبیعت شده ساری شده

Гавҳари он дар ҳамаи ҷорӣ шуда

گوهر آن در همه جاری شده

Олами Акбари ту ва ин Асғар аст

عالم اکبر تو و این اصغر است

Гарчи ба сӯрати зи ту бас Акбар аст

گرچه به صورت ز تو بس اکبر است

Зеру зибри ин ҳамаи асрори нағз

زیر و زبر این همه اسرار نغز

Қишр буд қишри вуҷӯди ту мағз

قشر بود قشر وجود تو مغز

Дар ту саросари ҳамаи зарроти кун

در تو سراسر همه ذرات کون

Зот ту шуд ҷомеъаи зоти кун

ذات تو شد جامعهٔ ذات کون

Ақли нахустин чаҳ таҳаввул намӯд

عقل نخستین چه تحول نمود

Баҳри ту аз фавқ таназзул намӯд

بهر تو از فوق تنزل نمود

Ончии зи болоу зи зери омада

آنچه ز بالا و ز زیر آمده

Зоти тўоши акспазир омада

ذات تواش عکس پذیر آمده

Гавҳари дилро зи сафои нури бахш

گوهر دل را ز صفا نور بخش

Нафас бакоҳ ва ба худ зӯри бахш

نفس بکاه و به خود زور بخش

Нафас ту шуд лмъаҳ эй аз нафаси кул

نفس تو شد لمعه‌‌ای از نفس کل

Роҳи наварди омада дар ҳар сбл

راه نورد آمده در هر سبل

Ончӣ ҳувайдост зи хоки нижанд

آنچه هویداست ز خاک نژند

Ҷилвагар аз тести зи пасту баланд

جلوه گر از تست ز پست و بلند

эй ту худ оянда худоӣ турост

ای تو خود آینده خدایی تراست

Аз ҳамаи ҷои ҷилва намое турост

از همه جا جلوه نمایی تراست

Зеру зибри пуртӯй аз рӯй ту

زیر و زبر پرتوی از روی تو

Аз ҳамаи пайдои рухи некӯии ту

از همه پیدا رخ نیکوی تو

Ҳовӣу маҳвяши фарозу нишеб

حاوی و محویش فراز و نشیب

Лек зи андозаи худ бе насиб

لیک ز اندازهٔ خود بی نصیب

эй зи вуҷӯди ту вуҷӯди ҳама

ای ز وجود تو وجود همه

Буд ту шуд айн намӯд ҳама

بود تو شد عین نمود همه

Ман кӣам ва кистам ва чистам

من کی‌ام و کیستم و چیستم

Ҳам ба ту савганд ки ман нестам

هم به تو سوگند که من نیستم

Ҷилваи даҳ зеру зибри зоти ту

جلوه ده زیر و زبر ذات تو

Зеру зибри омадаи мроти ту

زیر و زبر آمده مرآت تو

Хоки кидири сабза ту карда Эй

خاک کدر سبزهٔ تو کرده‌‌ای

Дар ҳамаи ҷо бо ҳама сар карда Эй

در همه جا با همه سر کرده‌‌‌ای

Бе каму Киеват каму Киевами рабӯд

بی کم و کیفت کم و کیفم ربود

Нақди штои мояи сиФми рабӯд

نقد شتا مایهٔ صیفم ربود

Нақди штои мояи сиФми туе

نقد شتا مایهٔ صیفم تویی

Бе каму Киев ва каму Киевами туе

بی کم و کیف و کم و کیفم تویی

Гулхани ҷисмами зи ғамат гулшан аст

گلخن جسمم ز غمت گلشن است

Дидаи ҷонам ба рахт равшан аст

دیدهٔ جانم به رخت روشن است

Лолаи ситони ин дили сад доғи ман

لاله ستان این دل صد داغ من

Боғ агар сайр кунӣ боғи ман

باغ اگر سیر کنی باغ من

Дам мазан аз худ ки дам аз дайгарӣ аст

دم مزن از خود که دم از دیگری است

Ин ҳама беш ва кам аздигрӣ аст

این همهٔ بیش و کم ازدیگری است

Ҷли ҷалола чаҳ ҷалоласт ин

جل جلاله چه جلال است این

Ъам нўолаҳ чаҳ наволаст ин

عم نواله چه نوال است این

эй ту ҳабиби дил девона ам

ای تو حبیب دل دیوانه‌ام

Пари з май ишқи ту паймона ам

پر ز می عشق تو پیمانه‌ام

эй шунаво аз ҳамаи гӯши омада

ای شنوا از همه گوش آمده

Дар ҳамаи гӯш аз тўсрўши омада

در همه گوش از توسروش آمده

эй ту басири омада аз ҳар басар

ای تو بصیر آمده از هر بصر

Рӯй ту манзури ту аз ҳар назар

روی تو منظور تو از هر نظر

эй рухи ҷони маҳви ҷамоли хушат

ای رخ جان محو جمال خوشت

Раҳзани дили ғанҷу даллоли хушат

رهزن دل غنج و دلال خوشت

зи ончии биҷуз рӯй ту рух тофтам

ز آنچه بجز روی تو رخ تافتم

Дар ҳамаи рух рӯй туро ёфтам

در همه رخ روی ترا یافتم

Ҷузи ғами ишқ ту ҳабибем на

جز غم عشق تو حبیبیم نه

Дар ғами ту сабр ва шикебем на

در غم تو صبر و شکیبیم نه

Номаи оро ки номаи оғозад

نامه آرا که نامه آغازد

Мбдء гуфт ном ӯ созад

مبدء گفت نام او سازد

Аввал ҳар сухан сазад науммат

اول هر سخن سزد نامت

эй ки кунин сархуши азҷомт

ای که کونین سرخوش ازجامت

Зон чаҳ ояд ба фикри берӯнӣ

زان چه آید به فکر بیرونی

Бе каму Киев ва бе чаҳ ва чунӣ

بی کم و کیف و بی چه و چونی

Осмону замин банно кардӣ

آسمان و زمین بنا کردی

Зини миёни олимӣ ба по кардӣ

زین میان عالمی به پا کردی

То ки ҷонҳо ба ҳам Фроорӣ

تا که جان‌ها به هم فراآری

То ки мроти ҳақи намои оре

تا که مرآت حق نما آری

Оина рӯй хеши ороӣ

آینهٔ روی خویش آرایی

Рӯй худро з равиш бинмое

روی خود را ز روش بنمایی

Одами ореи зиҳии хуҷастаи сиришт

آدم آری زهی خجسته سرشت

Бар гузиняш дар риёзи биҳишт

بر گزینیش در ریاض بهشت

Бозаш аз хулди васлсозӣ давр

بازش از خلد وصل سازی دور

Сӯии зулмати кшониш аз нур

سوی ظلمت کشانیش از نور

Ақлу нафасаши диҳӣу табъи вкмол

عقل و نفسش دهی و طبع وکمال

Созяши мазҳари ҷалолу ҷамол

سازیش مظهر جلال و جمال

Бинмое ҷалоли брбоииш

بنمایی جلال برباییش

Но физойӣ камол бизадойяш

نا فزایی کمال بزداییش

Сайқалии созяш ба фазлу камол

صیقلی سازیش به فضل و کمال

Дар камолаши кашӣ ба ваҷд ва ба ҳол

در کمالش کشی به وجد و به حال

Ваҷду ҳолаши диҳӣу сайру сулӯк

وجد و حالش دهی و سیر و سلوک

Бо хабари созяши зи сайри мулӯк

با خبر سازیش ز سیر ملوک

Пас намоеи ҷамоли афрӯзяш

پس نمایی جمال افروزیش

Пой то сари зи ишқи худ сӯзяш

پای تا سر ز عشق خود سوزیش

Чун ки афрӯхтяш зи оташи ишқ

چون که افروختیش ز آتش عشق

Дил ва ҷон кардяш мушавваши ишқ

دل و جان کردیش مشوش عشق

Оряши сохтӣ зи ақлу шуъӯр

عاریش ساختی ز عقل و شعور

То ки шуд аз худии худ ҳам давр

تا که شد از خودی خود هم دور

Ту ва ӯ аз миён ҷудо кардӣ

تو و او از میان جدا کردی

Гавҳараши мазҳар худо кардӣ

گوهرش مظهر خدا کردی

Фош кардӣ ки ҷуз ту набӯд ҳеҷ

فاش کردی که جز تو نبود هیچ

Ҳеҷро додае ту пичопич

هیچ را داده‌ای تو پیچاپیچ

эй ҷамолати зи сар ба сари зоҳир

ای جمالت ز سر به سر ظاهر

Офтобати з ҳар мдри зоҳир

آفتابت ز هر مدر ظاهر

Нодариро зи сар ба сари бурҳон

نادری را ز سر به سر برهان

Фаръ ӯро ба асл ӯ бирасон

فرع او را به اصل او برسان

Сархушаш кун зи ҷоми лорибӣ

سرخوشش کن ز جام لاریبی

Дар диҳиши ҷоми соқии ғайбӣ

در دهش جام ساقی غیبی

Ба номи онкӣ беном ва нишон аст

به نام آنکه بی نام و نشان است

Ниҳон аз ҷумла дар ҷумла аён аст

نهان از جمله در جمله عیان است

Ниҳон аз ҳарчӣ чаҳ пинҳон чаҳ пайдо

نهان از هرچه چه پنهان چه پیدا

Аён аз ҳарчӣ чаҳ зишт ва чаҳ зебо

عیان از هرچه چه زشت و چه زیبا

Аёни як зарра бехуршед ӯ нест

عیان یک ذره بی خورشید او نیست

Ҳувайдои ҳеҷ бетаъӣд ӯ нест

هویدا هیچ بی تأیید او نیست

Буд хуршедаш аз ҳар зарраи пайдо

بود خورشیدش از هر ذره پیدا

Ҷамол ӯ ҳувайдо дар ҳувайдо

جمال او هویدا در هویدا

Таъолӣ кистӣ ва чистат кор

تعالی کیستی و چیستت کار

зи нобӯдӣ чаҳ мо будат намӯдор

ز نابودی چه ما بودت نمودار

зи худ то худ зи аълоу зи адно

ز خود تا خود ز اعلا و ز ادنا

Ба худ то худ зи нобӣноу бино

به خود تا خود ز نابینا و بینا

Фароҳам карда ҷамъ алҷмъ кардӣ

فراهم کرده جمع الجمع کردی

Ба базм ҳастӣ онро шамъ кардӣ

به بزم هستی آن را شمع کردی

зи ақлу нафасу табъу шакли зи анвор

ز عقل و نفس و طبع و شکل ز انوار

зи аршу курсӣу афлоки даввор

ز عرش و کرسی و افلاک دوار

зи анвори муҷаррад то бсоит

ز انوار مجرد تا بسایط

зи унсури ончӣ аз марбӯту робит

ز عنصر آنچه از مربوط و رابط

Саросарро фароҳами сохт ҷавдат

سراسر را فراهم ساخت جودت

Намӯдӣ то шавад мрот будат

نمودی تا شود مرآت بودت

зи дасти қудратат дар арбаъӣнӣ

ز دست قدرتت در اربعینی

Аҷин гардӣдау нъми алъҷинӣ

عجین گردیده و نعم العجینی

зи баҳри одамяш ҳамдам намӯдӣ

ز بهر آدمیش همدم نمودی

Чу одами сохтӣ муҳаррам намӯдӣ

چو آدم ساختی محرم نمودی

Рахши мрот рӯй хеш кардӣ

رخش مرآت روی خویش کردی

Пурсории хешаш кеш кардӣ

پرساری خویشش کیش کردی

Намӯдӣ оина рӯй хуши хеш

نمودی آینهٔ روی خوش خویش

Ваз он дидӣ ҷамоли дилкаши хеш

وز آن دیدی جمال دلکش خویش

Фурӯзони мҳрўи равшани моҳ аз ӯ

فروزان مهرو روشن ماه از او

Ғаму ваҷду гадоу шоҳ аз ӯ

غم و وجد و گدا و شاه از او

Ҳувайдо ҳарчӣ мон аз зулмату зўء

هویدا هرچه‌مان از ظلمت و ضوء

зи хуршеди ҷамолаши ним партав

ز خورشید جمالش نیم پرتو

Як чаҳ дайнам чаҳ ширк ҷлӣ шуд

یک چه دینم چه شرک جلی شد

Ҷамолаш аз срср мнҷлӣ шуд

جمالش از سرسرّ منجلی شد

Муҳӣт ӯ саросар шуд муҳоташ

محیط او سراسر شد محاطش

Буд ӯ бости як сари бисоташ

بود او باسط یک سر بساطش

Бурузи кули коммуни кули зи ҷўдш

بروز کل کمون کل ز جودش

Намӯдаш омадаи мрот будаш

نمودش آمده مرآت بودش

зи рӯйиши оятии субҳи мунаввар

ز رویش آیتی صبح منور

зи мӯяши соя эй шоми мукаддар

ز مویش سایه‌ای شام مکدر

Ишқи аъзами номи эзади пок

عشق اعظم نام ایزد پاک

Зон маҳв ва ба ваҷди хоку афлок

زان محو و به وجد خاک و افلاک

Афлок ба ваҷди зи инбисоташ

افلاک به وجد ز انبساطش

Хокаст ба ваҷд аз нишоташ

خاک است به وجد از نشاطش

Файзии ҳамаи айни басти розаш

فیضی همه عین بسط رازش

Нози омадаи моили ниёзаш

ناز آمده مایل نیازش

Нози ореи кор бениёз аст

ناز آری کار بی نیاز است

Шоиста бениёз ноз аст

شایستهٔ بی نیاز ناز است

эй дар ту ниёзманд ҳастӣ

ای در تو نیازمند هستی

Бар ту рух ҳар баланду пастӣ

بر تو رخ هر بلند و پستی

эй чеҳраи тароз рӯй одам

ای چهره طراز روی آدم

Ваии силсилаи тобу мӯии дарҳам

وی سلسله تاب و موی درهم

Аз чеҳра чу пардаи бргшўдӣ

از چهره چو پرده برگشودی

Рух аз рух одамӣ намӯдӣ

رخ از رخ آدمی نمودی

Субҳони аллоҳ чаҳ ҳайратаст ин

سبحان اللّه چه حیرت است این

Касрати анбоз ваҳдатаст ин

کثرت انباز وحدت است این

Хоки омадаи зилли ақли аввал

خاک آمده ظل عقل اول

Муҷмал боист зилли муҷмал

مجمل بایست ظلّ مجمل

Нафас куляш карда тафсил

نفس کلیش کرده تفصیل

Каз нақс кашонадаш ба такмил

کز نقص کشاندش به تکمیل

Нақсии з чаҳ ҳоли сӯии ҳоле

نقصی ز چه حال سوی حالی

Афзӯдаи камол бар камолӣ

افزوده کمال بر کمالی

То мағзи барии з пӯст созад

تا مغز بری ز پوست سازد

Мроти ҷамол дӯст созад

مرآت جمال دوست سازد

Он нафас ки шуд муфассали ақл

آن نفس که شد مفصّل عقل

Маънии бад ва шуд ба сӯраташи нақл

معنی بد و شد به صورتش نقل

Аз хоки талаб чу нафаси номӣ

از خاک طلب چو نفس نامی

Зон омада дар нимуви тамомӣ

زان آمده در نمو تمامی

Ашколпазир зон наботот

اشکال پذیر زان نباتات

Як нафаси фузуни зи ҳасри оёт

یک نفس فزون ز حصر آیات

Як нафаси ҳазор гӯнаи ҳайвон

یک نفس هزار گونه حیوان

Як об ва ҳазор ранги алвон

یک آب و هزار رنگ الوان

Аз маънии нафас ва об дарёб

از معنی نفس و آب دریاب

Худ маънии обу сӯрати об

خود معنی آب و صورت آب

Дар мағриб хок гашта ғорб

در مغرب خاک گشته غارب

Асрори сипеҳр бар кавокиб

اسرار سپهر بر کواکب

Ҳони фасли баҳору бӯстон ҳо

هان فصل بهار و بوستان‌ها

Дар ҷилваи чунон ки осмон ҳо

در جلوه چنان که آسمان‌ها

Хуши сӯрату ҷавҳари ҳбоиӣ

خوش صورت و جوهر هبایی

Афкандаи ниқоби худ намое

افکنده نقاب خود نمایی

Ашҷори фузуни зи ҳасру асмор

اشجار فزون ز حصر و اثمار

Беҳаср намӯда рухи зи ашҷор

بی حصر نموده رخ ز اشجار

Атфоли наботро ба одат

اطفال نبات را به عادت

ӯ дояи орӣаи рзоът

او دایهٔ عاریه رضاعت

То наУмияаш ҷамол бахшад

تا نامیه‌اش جمال بخشد

Гулҳо шкФд камол бахшад

گل‌ها شکفد کمال بخشد

Оранди ҳубуб бе шумора

آرند حبوب بی شماره

Баҳр ки зи баҳри ризқи хора

بهر که ز بهر رزق خواره

Ин касрати лотъду тҳсӣ

این کثرت لاتُعَدُّ و تُحْصَی

Зинда шудаи ҷустаи сари аввалӣ

زنده شده جسته سر اولی

Ворастааи зи тангнои касрат

وارسته ز تنگنای کثرت

Пӯё шудаи сӯии роҳи ваҳдат

پویا شده سوی راه وحدت

Биниҳода кудурат аз ниҳодаш

بنهاده کدورت از نهادش

Ҳодӣ шудаи муршиди ршодш

هادی شده مرشد رشادش

Мурдаи зи набот ва ёфта ҷон

مرده ز نبات و یافته جان

Мурдаи зи намо ва гашта ҳайвон

مرده ز نما و گشته حیوان

Ҷон ёфта мухталифи суварҳо

جان یافته مختلف صورها

Хуш дошта самъҳо басарҳо

خوش داشته سمع‌ها بصرها

Иҷмолпазир ранг ва бӯ шуд

اجمال پذیر رنگ و بو شد

Муҷмал чун гашти халқ ва ху шуд

مجمل چون گشت خلق و خو شد

Аз раҷъати рангу бӯи зи муҷмал

از رجعت رنگ و بو ز مجمل

Шуд ояти халқу хуи муфассал

شد آیت خلق و خو مفصل

Тафсил тамом шуд дар иҷмол

تفصیل تمام شد در اجمال

Одам шуд вёФти ҳади икмол

آدم شد ویافت حد اکمال

Маҷмӯъаи кули сифоти одам

مجموعهٔ کل صفات آدم

Марҷуъи ҷамеъи зоти одам

مرجوع جمیع ذات آدم

Ба номи пдидоўр ҳарчӣ ҳаст

به نام پدیدآور هرچه هست

Ҷамолаши ҳувайдои зи болоу паст

جمالش هویدا ز بالا و پست

Ҷамолаши з ҳар зарраи афрӯхта

جمالش ز هر ذره افروخته

Ба ҳар зарраи хуршедии андӯхта

به هر ذره خورشیدی اندوخته

зи як сарамам анбиёи хубтар

ز یک سر امم انبیا خوبتر

Вази он ҷумлаи Маҳмӯди маҳбӯб тар

وز آن جمله محمود محبوب تر

Расӯлу алӣ ҳар ду як нури пок

رسول و علی هر دو یک نور پاک

Бар эшон аёни сари афлоку хок

بر ایشان عیان سر افلاک و خاک

Чу шуд аз даҳ ва ду мадори ҷаҳон

چو شد از ده و دو مدار جهان

Даҳ ва ду сазад тоҷдори ҷаҳон

ده و دو سزد تاجدار جهان

Чу зер ва зибр нест ҷузи ин адад

چو زیر و زبر نیست جز این عدد

Биҷӯ зини ададро зи фарди самад

بجو زین عدد را ز فرد صمد

Аён дар аёни ҷилваи ёри байн

عیان در عیان جلوهٔ یار بین

з ҳар зарра бе пардаи дидори байн

ز هر ذره بی پرده دیدار بین

Чу огоҳи гаштами зи асрори кун

چو آگاه گشتم ز اسرار کون

Фано ёфтам охири кори кун

فنا یافتم آخر کار کون

На онро бақо ва на пояндагӣ

نه آن را بقا و نه پایندگی

Буд марги поён ҳар зиндагӣ

بود مرگ پایان هر زندگی

Буд рӯй як сар ба сӯии фано

بود روی یک سر به سوی فنا

Биҷуз рӯй он дил ки бошад худо

بجز روی آن دل که باشد خدا

Бибояд тафаккури намӯдан ба кор

بباید تفکر نمودن به کار

Ба авзоъи гетии зи дарду зи хор

به اوضاع گیتی ز درد و ز خار

Ҳама дар бар чашми аҳли камол

همه در بر چشم اهل کمال

Намӯдӣаст монанди хобу хаёл

نمودی است مانند خواب و خیال

Чу поянда набӯд ба каси ҳеҷ чиз

چو پاینده نبود به کس هیچ چیز

з ҳар чизи аввалӣу ансби гурез

ز هر چیز اولی و انسب گریز

Бидон эй хирадманди боҳушу ҳонг

بدان ای خردمند باهوش و هنگ

Ки дунё набошад маҷоли диранг

که دنیا نباشد مجال درنگ

Касе кони з дониш нашуд баҳраи вар

کسی کان ز دانش نشد بهره ور

Надонист асрори зеру зибр

ندانست اسرار زیر و زبر

Балии муттасифи он ки шуд бо сифот

بلی متصف آن که شد با صفات

Сафоташ шуд ойӣнаи ҳасани зот

صفاتش شد آیینهٔ حسن ذات

Ҳақиқати ҳақ ва ҳастӣ мутлақ аст

حقیقت حق و هستی مطلق است

Зўоти оинаи зоти пок ҳақ аст

ذوات آینه ذات پاک حق است

Бидон сон ки аз партави офтоб

بدان سان که از پرتو آفتاب

Аёни шӯраи бумати намояди сароб

عیان شوره بومت نماید سراب

Намояд чу дарӣоти саҳрои шӯр

نماید چو دریات صحرای شور

Чу обат сароб ояд аз роҳи давр

چو آبت سراب آید از راه دور

Ғалат ҳои ҳаст намояди сароб

غلط‌های حست نماید سراب

ӣам об аз ҷилваи офтоб

یمِ آب از جلوهٔ آفتاب

Ҷаҳон низ дар чашми аҳли шуҳуд

جهان نیز در چشم اهل شهود

Саробӣаст каш буд на ҷуз намӯд

سرابی است کش بود نه جز نمود

Бидон сон ки асл намӯд сароб

بدان سان که اصل نمود سراب

Набошад ҷуз аз партави офтоб

نباشد جز از پرتوِ آفتاب

Намӯда ҷаҳони зи офтоб ҳақ аст

نموده جهان ز آفتاب حق است

Тааюни пазирнда мутлақ аст

تعین پذیرندهٔ مطلق است

Мазоҳири зи мутлақи тааюн пазир

مظاهر ز مطلق تعین پذیر

Ба дидор аз он қайди болоу зер

به دیدار از آن قید بالا و زیر

Тааюн чу сӯратпазир омада

تعین چو صورت پذیر آمده

Басии қайдҳо ногузири омада

بسی قیدها ناگزیر آمده

Қуюди саросари зи мутлақ буд

قیود سراسر ز مطلق بود

Мазоҳири ҳамаи оинаи ҳақ буд

مظاهر همه آینه حق بود

Биҷузи ҳақи мутлақи ҳамаи эътибор

بجز حق مطلق همه اعتبار

зи зарроти тобандаи хуршеди ёр

ز ذرات تابنده خورشید یار