Ҷомеъ бӯда миёни улӯми зоҳирӣау ботинӣа . Бародари кеҳтари шайхи Абуҳомиди Муҳамади Ғаззолии машҳур ба ҳҷҳолосломаст . Ғизоли қария Эйаст аз Тӯс . Ғараз , ҷаноби шайх аз акобри аҳли илму ҳол ва аз аъозими муҳаққиқину мурӣди шайхи Абубакри нассоҷ тӯсӣ мебошаду шайхи алъорФи айни алқазти ҳамадонии қудси сираи соҳиби китоб тамҳидотаст . Тарбият аз он ҷаноб ёфтааст . Китоби савониҳи алъшоқро дар ғалабаи муҳаббат , ваии навишта . Он рисола Эйаст нзмоу нсрои суханони хубу иборот марғӯб дорад . Дар санаи панҷсад ва бист ва ҳафт вафот ёфт . Мазораш дар Қазвӣнаст . Тимнои ин абёт аз вай навишта шуд :
جامع بوده میان علوم ظاهریه و باطنیه. برادر کهتر شیخ ابوحامد محمد غزالی مشهور به حجّةالاسلام است. غزال قریهای است از طوس. غرض، جناب شیخ از اکابر اهل علم و حال و از اعاظم محققین و مرید شیخ ابوبکر نساج طوسی میباشد و شیخ العارف عین القضات همدانی قدّس سرّه صاحب کتاب تمهیدات است. تربیت از آن جناب یافته است. کتاب سوانح العشاق را در غلبهٔ محبت، وی نوشته. آن رسالهای است نظماً و نثراً سخنان خوب و عبارات مرغوب دارد. در سنهٔ پانصد و بیست و هفت وفات یافت. مزارش در قزوین است. تیمّناً این ابیات از وی نوشته شد:
Чун чатри санҷарии рухи бахтами сиёҳи бод
چون چتر سنجری رخ بختم سیاه باد
Бо фақр агар буд ҳаваси малики санҷарам
با فقر اگر بود هوس مُلک سنجرم
То ёфт ҷони ман хабар аз малики ним шаб
تا یافت جان من خبر از مُلک نیم شب
Сад малики нимрўз ба мӯе наме хуррам
صد مُلک نیمروز به مویی نمیخرم
Урён , малики бахшам , гӯйӣ ки хома ам
عریان، ملک بخشم، گویی که خامهام
Хомӯш нукта гӯяму гӯйӣ ки дафтарам
خاموش نکته گویم و گویی که دفترم
рубоиёт
رباعیات
Бо ишқ равон шуд аз адами мураккаби мо
با عشق روان شد از عدم مرکب ما
Равшани зи чароғи васли доими шаби мо
روشن ز چراغ وصل دایم شب ما
Зон май ки ҳаром нест дрмзҳби мо
زان می که حرام نیست درمذهب ما
То рӯзи аҷал хушк наёбӣ лаби мо
تا روز اجل خشک نیابی لب ما
٭٭٭
٭٭٭
Аз бас ки дилами тариқи ишқати супурд
از بس که دلم طریق عشقت سپرد
Ашкам ба ман ва ту бар ҳамеи рашки барад
اشکم به من و تو بر همی رشک برد
Бингар ки ба дида дар ҳаме чун гузарад
بنگر که به دیده در همی چون گذرد
То нагузорад ки дида дар ту нигарад
تا نگذارد که دیده در تو نگرد
٭٭٭
٭٭٭
Ишқӣ ба камолу дили рибоӣ ба ҷамол
عشقی به کمال و دل ربایی به جمال
Дили пари сухану забони зи гуфтан шудаи лол
دل پر سخن و زبان ز گفتن شده لال
Зини нодарратар куҷо буд ҳаргизи ҳол
زین نادرهتر کجا بود هرگز حال
Ман ташнау пеши ман равони оби зулол
من تشنه و پیش من روان آب زلال
٭٭٭
٭٭٭
Гар зулфи ту силсилааст , девонаи манам
گر زلف تو سلسله است، دیوانه منم
Вари ишқи ту оташаст , парвонаи манам
ور عشق تو آتش است، پروانه منم
Паймони туро ба шарти паймонаи манам
پیمان ترا به شرط پیمانه منم
Бо ишқи ту хеш , аз ту бегонаи манам
با عشق تو خویش، از تو بیگانه منم
٭٭٭
٭٭٭
То бо худӣ ар чаҳ ҳамнишинӣ бо ман
تا با خودی ار چه همنشینی با من
эй баси даврӣ ки аз ту бошад то ман
ای بس دوری که از تو باشد تا من
Дар ман нарисӣ то нашӯй як бо ман
در من نرسی تا نشوی یک با من
Кандар раҳи ишқ бо ту кунҷӣ бо ман
کاندر ره عشق با تو کنجی با من