Дар набӣ гуфт ҳақ ки як зарра

در نبی گفت حق که یک ذره

Аз баду нек эй бахуди ғарра

از بد و نیک ای بخود غره

Ҷумлаи аъмоли хеш хоҳӣ дид

جمله اعمال خویش خواهی دید

Аз шару хайри ҳамчуи рӯзи падед

از شر و خیر همچو روز پدید

Бингар то зи ту чаҳ ме ояд

بنگر تا ز تو چه می آید

Кун ҳазари зи ончии он наме бояд

کن حذر ز آنچه آن نمی ‌ باید

Кохри кор бар ту хоҳад гашт

کاخر کار بر تو خواهد گشت

Шодҷонӣ ки ки тухми тоъати ки шат

شادجانی که که تخم طاعت ک شت

Кошкӣ худ ҳамон қадари гаштӣ

کاشکی خود همان قدر گشتی

Ивазаши не ки бе шимури гаштӣ

عوضش نی که بی شمر گشتی

Як бадатро макун зи ҳирси ду сад

یک بدت را مکن ز حرص دو صد

Бҳзр бош зинҳор аз бад

بحذر باش زینهار از بد

Бад чун мӯрро макун чун мор

بد چون مور را مکن چون مار

Бигурез аз бадии вникии кор

بگریز از بدی ونیکی کار

Хунак ӯро ки тухм некӣ кошт

خنک او را که تخم نیکی کاشت

Як биндохи ти сад ивази бардошт

یک بینداخ ت صد عوض برداشت

Шуд дар охири зи ағниёии худо

شد در آخر ز اغنیای خدا

Дар бақо рафт ва ёфт кору киё

در بقا رفت و یافت کار و کیا

Дар ҷаҳони бақо чу сарвар шуд

در جهان بقا چو سرور شد

Нафаси дунаши забун ва музтар шуд

نفس دونش زبون و مضطر شد

Ҳар ки бар нафас худ шавад ҳоким

هر که بر نفس خود شود حاکم

Бар фаноу бақо буд ҳоким

بر فنا و بقا بود حاکم

Бар сари нафас ҳар ки пои ниҳод

بر سر نفس هر که پای نهاد

Раҳраваст ӯ ва раҳнамоӣ фитод

رهرو است او و رهنمای فتاد

Онкӣ ӯ кишти нафаси малъун ро

آنکه او کشت نفس ملعون را

Кард пок аз даруни он дун ро

کرد پاک از درون آن دون را

Бе ҳиҷобии ҷамол ёр бидид

بی حجابی جمال یار بدید

Ҳарчи пинҳони бад ошкор бидид

هرچ پنهان بد آشکار بدید

Ҳар кро ганҷ ҳаст меронад

هر کرا گنج هست میراند

Ҳркро ранҷ ҳаст мемонад

هرکرا رنج هست میماند

Онкӣ нуряш ҳаст ме бинад

آنکه نوریش هست می ‌ بیند

Бар ширини зи боғи мичинд

بر شیرین ز باغ میچیند

Ҳарзаеро агар надонад ӯ

هرزه ‌ ای را اگر نداند او

Чаҳ шавад бо ман эй рафиқ бигӯ

چه شود با من ای رفیق بگو

Гар надонам ман ончӣ хӯрдӣ дӯш

گر ندانم من آنچه خوردی دوش

ё чаҳ гуфтӣ ва ё чаҳ кардӣ дӯш

یا چه گفتی و یا چه کردی دوش

Чаҳ зиён дорад он чу медонам

چه زیان دارد آن چو میدانم

Ки ҳама чун тани Ни д ва ман ҷонам

که همه چون تن ن د و من جانم

Ҳарчӣ дар пеши оқилон бозӣ аст

هرچه در پیش عاقلان بازی است

Кӯдаконро бидон сарафрозӣ аст

کودکان را بدان سرافرازی است

Ақл оқил наҷуед он дигар

عقل عاقل نجوید آن دیگر

Чун худояш диҳад аз он беҳтар

چون خدایش دهد از آن بهتر

Бар ҷӯии нуқра кӣ кунӣ ту назар

بر جوی نقره کی کنی تو نظر

Чунки додат худои хирмани зар

چونکه دادت خدای خرمن زر

Онкӣ ҳар дами худоиро бинад

آنکه هر دم خدای را بیند

Ғайри ҳақ дар дилаш куҷо шайъанд

غیر حق در دلش کجا شیند

Ин макун бовар ар хиради дорӣ

این مکن باور ار خرد داری

Ки буд ёр ӯ биҷузи борӣ

که بود یار او بجز باری

Ҳақ чу зу давр кард ботил ро

حق چو زو دور کرد باطل را

Пари зи ҳақи дон ҳамеша он дил ро

پر ز حق دان همیشه آن دل را

Зу хӯрд қӯти доимои инсон

زو خورد قوت دائماً انسان

Нест он қӯти рӯзии ҳайвон

نیست آن قوت روزی حیوان

Илмҳои худои ду сад гаван аст

علم های خدا دو صد گون است

Ҳамчуи колои азиз ва ҳам дун аст

همچو کالا عزیز و هم دون است

Илм афзӯн расад боФзўнон

علم افزون رسد بافزونان

Илм модӯн расад бмодўнон

علم مادون رسد بمادونان

Неи ту чун дар сухани ҳмипўӣӣ

نی تو چون در سخن همیپوئی

Лоиқи ақли шахси мигўӣӣ

لایق عقل شخص میگوئی

Чаҳ қадар фаҳм дорад он толиб

چه قدر فهم دارد آن طالب

ё чаҳ ҳолат бар ӯ буд ғолиб

یا چه حالت بر او بود غالب

Бар қад ӯ барии қабои сухан

بر قد او بری قبای سخن

Кӣ бидонади хасии баҳоии сухан

کی بداند خسی بهای سخن

Ҳам бар ин қоидаи худои қадим

هم بر این قاعده خدای قدیم

Лоиқи тест бо ту ёру надим

لایق تست با تو یار و ندیم

Дархурат гуяду биафзояд

درخورت گوید و بیفزاید

Ҳарчӣ он суд тест бинмоед

هرچه آن سود تست بنماید

Қадари тоқат наад худои борат

قدر طاقت نهد خدا بارت

То ки дорад ҳамеша дар карт

تا که دارد همیشه در کارت

Гар фузунтар диҳад форумоне

گر فزونتر دهد فرومانی

Зонка он илмро намайдонӣ

زانکه آن علم را نمیدانی

Ғурраш шер ноед аз рӯбоҳ

غرش شیر ناید از روباه

Бандаро кӣ буд мҳобти шоҳ

بنده را کی بود مهابت شاه

Корҳои худост бе поён

کارهای خداست بی پایان

Баҳр ӯро касе надидаи карон

بحر او را کسی ندیده کران

Васф ӯро гузор ва бода бануш

وصف او را گذار و باده بنوش

Рӯи бихари биҳшӣу ҳуши фуруш

رو بخر بیهشی و هوش فروش

Ҳуши аслии дарун беҳӯшӣ аст

هوش اصلی درون بیهوشی است

Роҳи он мастӣу қадаҳ нӯшӣ аст

راه آن مستی و قدح نوشی است

Лҳби алъшқи мускири ҳодӣ

لهب العشق مسکر هادی

Ҷониби алсҳўонт ё ҳодӣ

جانب الصحوانت یا حادی

Қаҳваи алъшқи тҳшри аламутӣ

قهوة العشق تحشر الموتی

Ҳаии фии алскри тбрӣии алоъмӣ

هی فی السکر تبرئی الاعمی

Мураккаби алъшқи Мӯсили алъшоқ

مرکب العشق موصل العشاق

Флҳзои иродаи алмштоқ

فلهذا ارادة المشتاق

Қаҳваи алъшқи машраби алорўоҳ

قهوة العشق مشرب الارواح

Шурбҳо фии алрёзи болоқдоҳ

شربها فی الریاض بالاقداح

Қадаҳи алъшқи фикраи алобдол

قدح العشق فکرة الابدال

Зоки инҷикми ман алозлол

ذاک ینجیکم من الاضلال

Қадаҳи алФкри фии улқулуби идўр

قدح الفکر فی القلوب یدور

Ҷараён алсФоء манеҳ иФўр

جریان الصفاء منه یفور

Скраҳи ғояи алмнии атрб

سکره غایة المنی اطرب

Доимои ман слоФаҳи ашрб

دائماً من سلافه اشرب

Ҳарки ӯ масти мо буд аз мост

هرکه او مست ما بود از ماست

Марди ҳушёри аи зи йени баъӣд ва ҷудост

مرد هشیار ا ز ین بعید و جداست

Май мо нӯш агар тўӣии хумор

می ما نوش اگر توئی خمار

Содагӣ кун ки то шӯии айёр

سادگی کن که تا شوی عیار