« модҳи хуршеди маддоҳ худ аст

« مادح خورشید مداح خود است

Ки ду чашмами равшан ва номрмд аст

که دو چشمم روشن و نامرمد است

Зми хуршеди ҷони зм худ аст

ذم ِخورشیدِ جان ذمِ خود است

Ки ду чашмами кӯру торик ва бадаст »

که دو چشمم کور و تاریک و بد است »

Мустафо гуфт ман набӣ будам

مصطفی گفت من نبی بودم

Дар адами ганҷ мхтФӣ будам

در عدم گنج مختفی بودم

Буд дар обу гул ҳануз одам

بود در آب و گل هنوز آدم

Ки бидам бо худои ман ҳамдам

که بُدم با خدای من همدم

То худо буд бӯдаам бо ӯ

تا خدا بود بوده‌ام با او

Сар ӯем махон якеро ду

سر اویم مخوان یکی را دو

Мо бадем ва набӯд ин олам

ما بدیم و نبود این عالم

Мо қадимем ва ҳодисаст одам

ما قدیمیم و حادث است آدم

Сӯраташ ҳодисаст каз вҳл аст

صورتش حادث است کز وحَل است

Нури покаши қадим аз азал аст

نور پاکش قدیم از ازل است

Ҷони мардон чу нур ҳақ омад

جان مردان چو نور حق آمد

Лоҷарами ҷуз ба ҳақи нёромд

لاجرم جز به حق نیارامد

Нури хур гарчи аўФтд ба замин

نور خوَر گرچه اوفتد به زمین

Нест аз хури ҷудои яқини дони ин

نیست از خوَر جدا یقین دان این

Раши нур ҳақанд он ҷон ҳо

رش نور حق‌اند آن جان‌ها

Нашаванд аз худои ҷудои онҳо

نشوند از خدا جدا آنها

Ҳамаро як бибин агарчӣ ба тан

همه را یک ببین اگرچه به تن

Ин яке марди гашт ва он як зан

این یکی مرد گشت و آن یک زن

Шуд яке рӯмӣ ва яке шомӣ

شد یکی رومی و یکی شامی

Шуд яке олам ва яке омӣ

شد یکی عالم و یکی عامی

Ҳар якеро забону овозӣ

هر یکی را زبان و آوازی

Ҳар якеро ҷудо ба ҳақи розӣ

هر یکی را جدا به حق رازی

Дар сувар бошад ин ҳамаи аъдод

در صور باشد این همه اعداد

Ду надид онкӣ маънавӣ афтод

دو ندید آنکه معنوی افتاد

Дар нуқӯшаст зид ва наду адад

در نقوش است ضد و ند و عدد

Зини сФтҳости поки зоти аҳад

زین صفتهاست پاک ذات احد

Онкӣ набӯд варои назар ба сувар

آنکه نبود ورا نظر به صوَر

Сӯй маънӣ кунад ҳамеша назар

سوی معنی کند همیشه نظر

Лоҷарам беҳиҷоб як бинад

لاجرم بی‌حجاب یک بیند

Ҷузи якеро ба ишқ нагузинад

جز یکی را به عشق نگزیند

Нури хур дар ҳазор хона фитод

نور خور در هزار خانه فتاد

Сабаби хона ҳо намӯд аъдод

سبب خانه‌ها نمود اعداد

Лек он ки ӯст оқилу доно

لیک آن که‌اوست عاقل و دانا

Кӣ кунад нурро зи нури ҷудо ?

کی کند نور را ز نور جدا ؟

Нури сад хонаи як буд бар ӯ

نور صد خانه یک بود برِ او

Чунки ақласт ёру раҳбар ӯ

چونکه عقل است یار و رهبرِ او

Ҳамаи аҷсоми авлиёии худо

همه اجسام ِ اولیای خدا

Ҳамчуи он хонаҳост пари зи зё

همچو آن خانه‌هاست پُر ز ضیا

Нури ҳақи ҳамчуи офтоби аён

نور حق همچو آفتاب عیان

Тофтааст андаруни дилашон

تافته است اندرون دلشان

Ҳамаи равшани зи тоб он нуранд

همه روشن ز تاب آن نوراند

Ҳама зон рӯ яканд ва Мансуранд

همه زان رو یک‌اند و منصورند

Гар худои нури худ ба хеш кашад

گر خدا نور خود به خویش کشد

Ҳама монанди безёу рушд

همه مانندْ بی‌ضیا و رشَد

Нафаси воҳиди изоин сабабашон хонд

نفسِ واحد ازاین سببشان خوانْد

Мустафо чун ҳадисашон ме ронад

مصطفی چون حدیثشان می‌رانْد

Боқӣ халқ нестанд чунон

باقی خلق نیستند چنان

Нур ҳақ нест дар дили эшон

نور حق نیست در دل ایشان

Ҷон эшон бидон ки ҳайвонӣ аст

جان ایشان بدان که حیوانی است

Ончунон ҷонҳо чу тан фонӣ аст

آنچنان جانها چو تن فانی است

Он чунон ҷони зи тан буд зинда

آن چنان جان ز تن بود زنده

Нест чун ҷони ваҳии поянда

نیست چون جان وحی پاینده

Ҷони ваҳйӣ аз он мард ҳақ аст

جانِ وحیی از آنِ مرد ِحق است

Зонка бигузашта аз нуҳум тибқ аст

زانکه بگذشته از نُهم طبق است

Ҷон ҳайвон фазояд аз хуру хоб

جان حیوان فزاید از خور و خواب

Нест гардад чу набӯдаш асбоб

نیست گردد چو نبودش اسباب

Май намояд чу ҷон , вале ҷон нест

می‌نماید چو جان، ولی جان نیست

Зонка равшани зи нур ҷонон нест

زانکه روشن ز نور جانان نیست

Нур маълул дорад ӯ чу чароғ

نور معلول دارد او چو چراغ

Нест он нурро зи зяти фироқ

نیست آن نور را ز زیت فراغ

Зинда аз зят ва аз фатила буд

زنده از زیت و از فتیله بود

Чунки ин ду намонад нест шавад

چونکه این دو نماند نیست شود

Инчунин ҷон ҳо наянд яке

اینچنین جان‌ها نیَند یکی

Зонка паранд аз нифоқу шаккӣ

زانکه پُرند از نفاق و شکی

Чун бимиради чароғи як хона

چون بمیرد چراغ یک خانه

Ҳеҷ ҳамсоя ғам хӯрд зон ? на

هیچ همسایه غم خورد زان؟ نه

Зонка ҳар хонаро чароғӣ ҳаст

زانکه هر خانه را چراغی هست

Нури инро аз он фироқӣ ҳаст

نور این را از آن فراغی هست

Нашавад ӯ зи марги ин ғамнок

نشود او ز مرگ این غمناک

Накунад ҷомаи баҳри ин ӯ чок

نکند جامه بهر این او چاک

Ба хилофи шуъоъи шамсу қамар

به خلاف شعاع شمس و قمر

Ки бидон равшанаст хона ва дар

که بدان روشن است خانه و دَر

Ҳамаи айвону хонаҳои ҷаҳон

همه ایوان و خانه‌های جهان

Зин ду паранд ҷумлаи рӯзу шубон

زین دو پُرند جمله روز و شبان

Чун дар эшон фитад хусуфу кусуф

چون در ایشان فتد خسوف و کسوف

Пар шаванд аз зломи саҳну сқўФ

پر شوند از ظلام صحن و سقوف

Ҳама гирданд азон ҷорҷи ғамгин

همه گردند ازان جَرج غمگین

Ҳама монанди музтару мискин

همه مانند مضطر و مسکین

Иттиҳод ва яке дар он нур аст

اتحاد و یکی در آن نور است

Нури маълул аз ин сифат давр аст

نور معلول از این صفت دور است

Пас набошанд ҷонҳо ҳамаи як

پس نباشند جان‌ها همه یک

Кӯи сарои яқину кӯ чаҳ шак

کو سرایِ یقین و کو چَهِ شک

Ҷон ваҳйӣаст ков буд аршӣ

جان وحیی است کاو بود عرشی

Рӯҳ ҳайвонаст асфалу фаршӣ

روح حیوان است اسفل و فرشی

Ҷони ваҳйӣ ба ҳақ буд қоим

جان وحیی به حق بود قایم

Ҳастӣ ӯ ба ҳақ буд доим

هستی او به حق بود دایم

Ҳама фонӣ шаванд ва ӯ боқӣ аст

همه فانی شوند و او باقی است

Зонка он рӯҳро худо соқӣ аст

زانکه آن روح را خدا ساقی است

Инчунин қавм агар буванд ҳазор

اینچنین قوم اگر بوند هزار

Ҳамаро як нигари гузари зи шумор

همه را یک نگر گذر ز شمار

Ҳамчуи амвоҷи дони ададҳошон

همچو امواج دان عددهاشان

Аз яке баҳри байни мададҳошон

از یکی بحر بین مددهاشان

Мавҷ аз баҳр кӣ ҷудо бошад ?

موج از بحر کی جدا باشد ؟

Гарчи дар сФл ва бар ъло бошад

گرچه در سفل و بر علا باشد

Айн баҳранд мавҷҳо май дон

عین بحراند موج‌ها می‌دان

Гарчи ҳастанд ҳар тарафи ҷунбон

گرچه هستند هر طرف جنبان

Ин суханропазир бе таъвил

این سخن را پذیر  بی تأویل

То рӯй сӯии баҳр ҳамчун нил

تا روی سوی بحر همچون نیل

То ба худ раҳ диҳад турои дарё

تا به خود ره دهد ترا دریا

То туро гавҳарӣ кунад бино

تا ترا گوهری کند بینا

Ҷони пажмурда ?ут шавад зинда

جان پژمرده‌ات شود زنده

Кунадат ҳамчуи хеши поянда

کندَت همچو خویش پاینده

Дар сафи авлиёӣ ӯ бошӣ

در صف اولیای او باشی

Нагузинӣ тариқи авбошӣ

نگزینی طریق اوباشی

Бодаи нӯшии зи дасти он риндон

باده نوشی ز دست آن رندان

Барраии зини ҷаҳон чун зиндон

برهی زین جهانِ چون زندان

Скр аз он хамр бехумор кунӣ

سکر از آن خمر بی‌خمار کنی

Ъушрату айш бешумор кунӣ

عشرت و عیش بی‌شمار کنی‌

Доимо дар худои шӯии нигарон

دائماً در خدا شوی نگران

Ҳам атоҳо диҳии ту бо дгарон

هم عطاها دهی تو با دگران

эй ки дар мадҳи авлиёи фардӣ

ای که در مدح اولیا فردی

Аз чаҳ рӯи гирди худ наме гардӣ ?

از چه رو گِرد خود نمی‌گردی ؟

Ҳар дамии васфи авлиёи гӯйӣ

هر دمی وصف اولیا گویی

Сӯии худ як нафас наме пўиӣ

سوی خود یک نفس نمی‌پویی

Гарчи дорӣ з додашон дар даст

گرچه داری ز دادشان در دست

Дуғ хӯрдӣ ва ё зи хамрии маст ?

دوغ خوردی و یا ز خَمری مست ؟

Мшг холис шудӣ ва ё бӯе ?

مشگ خالص شدی و یا بویی ؟

Баҳр софӣ шудӣ ва ё ҷӯӣ ?

بحر صافی شدی و یا جویی ؟

Масти қолӣ ва ё ҳамаи ҳоле ?

مست قالی و یا همه حالی ؟

ё худ аз ҳар ду мондае холӣ ?

یا خود از هر دو مانده‌ای خالی ؟

Омад андари дилами ҷавоб аз ҳў

آمد اندر دلم جواب از هو

Ки аз эшон бигӯ на аз худ ту

که از ایشان بگو نه از خود تو

Чун фаноеи зи худ куҷои гӯйӣ

چون فنایی ز خود کجا گویی

Андари он сўлҷон чу як гӯйӣ

اندر آن صولجان چو یک گویی

Маҳви ёрӣ ба худ куҷои гаравӣ ?

محو یاری به خود کجا گروی ؟

Ҳаст аз ӯе зи худ чу нест шӯй

هست از اویی ز خود چو نیست شوی

Чун шудӣ ҳамчуи оинаи софӣ

چون شدی همچو آینه صافی

Дигар аз хештани куҷои лофӣ ?

دیگر از خویشتن کجا لافی ؟

Лофат аз авлиё буд на зи худ

لافت از اولیا بود نه ز خود

Чунки дар ту на нек монад на бад

چونکه در تو نه نیک ماند نه بد

Бинмоед нуқӯши ҷумлаи зи ту

بنماید نقوش جمله ز تو

Гарчи бенақш ва сӯратаст он рӯ

گرچه بی نقش و صورت است آن رو

Лек инро бидон миФти ғалат

لیک این را بدان میُفت غلط

Гарчи гуфтӣ аз ин тариқу нмт

گرچه گفتی از این طریق و نمط

Ҳар валеро ҷудо сано гуфтӣ

هر ولی را جدا ثنا گفتی

Дар саноашони ҳазор дар сифтӣ

در ثناشان هزار دُر سفتی

Не азишон парӣ чу машк аз об

نی ازیشان پُری چو مَشک از آب

Ҳамчинонкии пар аз ӣамаст саҳоб

همچنانکه پُر از یم است سحاب

Оби борони илмат аз боло

آب باران علمت از بالا

намекунад хоки пастро хзро

می‌کند خاک پست را خضرا

Майл аз нисбатаст то доне

میل از نسبت است تا دانی

Ғайрро ҳамчуи ёр кӣ хуоне ?

غیر را همچو یار کی خوانی ؟

Майли ҳайвон ба сабзау бустон

میل حیوان به سبزه و بستان

Майли инсон ба тоъати раҳмон

میل انسان به طاعت رحمان

Майли тоъат буд зи ҷинсият

میل طاعت بوَد ز جنسیّت

Ҷони муъмин аз он кунад ният

جان مؤمن از آن کند نیّت

Баҳри хайроту бандагии худо

بهر خیرات و بندگی خدا

Ҳар дам аз ҷону дил ба сидқу сафо

هر دم از جان و دل به صدق و صفا

Гуҳ кунад майл дар слўаҳу сиём

گه کند میل در صلوة و صیام

Гуҳ кунад зикр дар қууду қиём

گه کند ذکر در قعود و قیام

Ҳеҷ дидӣ шутур ба хари Милан ?

هیچ دیدی شتر به خر مَیلان ؟

Вар кунад майл , кӣ буд майли он ?

ور کند میل، کی بود میل آن ؟

Инчунин майл аз муҷоз буд

اینچنین میل از مجاز بود

Дар ҳақиқат на аз ниёз буд

در حقیقت نه از نیاز بود

Майли мардон буд зи ғояти сидқ

میل مردان بود ز غایت صدق

Ишқ бояд ки рӯ кунад дар ишқ

عشق باید که رو کند در عشق

Ҳар ки бошад муҳиби даравишон

هر که باشد محب درویشان

Бе гумонеи яқин буд зи эшон

بی‌گمانی یقین بود ز ایشان