Ҳар влиӣии зи ҳақ шудаи дарё

هر ولیئی ز حق شده دریا

Гарчи аввал чу қатраи бади ҷӯё

گرچه اول چو قطره بد جویا

Дар тан чун сабуии дарёи гашт

در تن چون سبوی دریا گشت

Бе зи таҳту зи фавқи аълои гашт

بی ز تحت و ز فوق اعلا گشت

Ҳар валеро мақом лоиқ ӯст

هر ولی را مقام لایق اوست

Ҳам каромот ӯ мутобиқ ӯст

هم کرامات او مطابق اوست

Ғараз аз баҳрҳо мақомот аст

غرض از بحرها مقامات است

Ҳар якеро чунон каромот аст

هر یکی را چنان کرامات است

Ҳримиро кароматаш чун мавҷ

هریمی را کرامتش چون موج

Сар зада фавҷи фавҷ бар ҳар авҷ

سر زده فوج فوج بر هر اوج

Вонгаҳи он баҳрҳо зи баҳри худо

وانگه آن بحرها ز بحر خدا

Гашта монанди мавҷҳо пайдо

گشته مانند موجها پیدا

Нест он мавҷҳо ҷудо азем

نیست آن موجها جدا ازیم

Ҳаст бо ҳам чу исоу Марям

هست با هم چو عیسی و مریم

Мавҷ азем куҷо ҷудо бошад

موج ازیم کجا جدا باشد

Гарчи баҳраш бар авҷи мипошд

گرچه بحرش بر اوج میپاشد

Менамояд ҷудо валек ҷудо

مینماید جدا ولیک جدا

Нест он мавҷи ҳеҷ аз дарё

نیست آن موج هیچ از دریا

Сарвари баҳрҳо буд Аммон

سرور بحرها بود عمان

Ҳар ки шуд ғарқ он шавад Аммон

هر که شد غرق آن شود عمان

Ҳар крои ҳиммати баланд буд

هر کرا همت بلند بود

Сӯии он баҳр бекарона равад

سوی آن بحر بیکرانه رود

ӣнҳамаи баҳрҳо зи баҳри худо

اینهمه بحرها ز بحر خدا

Ҳамчуи амвоҷи омадаи боло

همچو امواج آمده بالا

Мутафовит буд зи ҳамдигар

متفاوت بود ز همدیگر

Ҷӯши ин зон гузаштаи болотар

جوش این زان گذشته بالاتر

Як буд аўст ва яке аъло

یک بود اوسط و یکی اعلی

Зери аўсти бмртбаҳи аднӣ

زیر اوسط بمرتبۀ ادنی

Сарвари ҷумла чунки мавлоност

سرور جمله چونکه مولاناست

Мавҷаш аз баҳри ҷон қавӣтар хост

موجش از بحر جان قویتر خاست

Пеши мавҷи азим ӯ амвоҷ

پیش موج عظیم او امواج

Беасар чун дар офтоби Сироҷ

بی اثر چون در آفتاب سراج

Номади андари ҷаҳон чу мавлоно

نامد اندر جهان چو مولانا

Ошкору ниҳон чу мавлоно

آشکار و نهان چو مولانا

Қутби қутбони бади он шаҳи воло

قطب قطبان بد آن شه والا

Пеш ӯ ҷумлаи сарҳо пайдо

پیش او جمله سرها پیدا

Ҳеҷ чизе намонад аз ӯ пинҳон

هیچ چیزی نماند از او پنهان

Буд хоси алхўоси он султон

بود خاص الخواص آن سلطان

Шарҳ ин меравад дар ин дафтар

شرح این میرود در این دفتر

Гарчи нисбат бадваст ин абтар

گرچه نسبت بدوست این ابتر

Васф ӯ дар баён куҷо ояд

وصف او در بیان کجا آید

Баҳр аз новдон чаҳ бинмоед

بحر از ناودان چه بنماید

Ҳамаро фахр аз ғуломӣ ӯ

همه را فخر از غلامی او

Ақл кул гашта иҳтимомӣ ӯ

عقل کل گشته اهتمامی او

Сарварони бақо дар ӯ ҳайрон

سروران بقا در او حیران

Ҳамаро зу шудаи дукони вайрон

همه را زو شده دکان ویران

Ҳама аз ишқ ӯ пароканда

همه از عشق او پراکنده

Хешро дар мҳолки афканда

خویش را در مهالک افکنده

Дайну дунёӣ хеш дода ббод

دین و دنیای خویش داده بباد

Дар ғам ӯ ки ҳар чаҳ бодои бод

در غم او که هر چه بادا باد

Зоҳидии гузидаи мухтор

زاهدان گزیدۀ مختار

Шуда аз ишқ ӯ ҳамаи хумор

شده از عشق او همه خمار

Неи зи хамрӣ ки он буд зи ангур

نی ز خمری که آن بود ز انگور

Бали зи хамрӣ ки ном ӯст таҳур

بل ز خمری که نام اوست طهور

Соӣмони ҷумла михўрон гашта

صائمان جمله میخوران گشته

Ивази зикр шеър хон гашта

عوض ذکر شعر خوان گشته

Неи чунон шеъри кони муҷоз буд

نی چنان شعر کان مجاز بود

Балки шеърӣ ки мағзи роз буд

بلکه شعری که مغز راز بود

Зоҳираши шеъру ботинаши тафсир

ظاهرش شعر و باطنش تفسیر

Роҳи ҳақро дар ӯ баин тақрир

راه حق را در او بهین تقریر

Рафтаи фикри биҳишту дӯзахашон

رفته فکر بهشت و دوزخشان

Тарси не аз сироту барзахашон

ترس نی از صراط و برزخشان

Зада бар нақди вақти сӯфии вор

زده بر نقد وقت صوفی وار

Карда бо халқи насяро эсор

کرده با خلق نسیه را ایثار

Ишқи ҳақро гузида бар ҳамаи чиз

عشق حق را گزیده بر همه چیز

Аз сар диду ғояти тмииз

از سر دید و غایت تمییز

Сар дайнанд агарчӣ бедайн анд

سر دین ‌ اند اگرچه بی دین ‌ اند

Бе ҳиҷобии ҳамаи худои байн а над

بی حجابی همه خدا بین ا ند

Дайни мақбули ҳақи худ эшон рост

دین مقبول حق خود ایشان راست

Ки ҳақи онрои бўсл хеш орост

که حق آنرا بوصل خویش آراست

Зоҳири дайн агарчӣ тарк кунанд

ظاهر دین اگرچه ترک کنند

Дон ки аз қишри сӯй мағз тананд

دان که از قشر سوی مغز تنند

Қишри дайн оқибат шавад лошӣ

قشر دین عاقبت شود لاشی

Мағзи дайн то абад бимонад ҳӣ

مغز دین تا ابد بماند حی

Чунки он қавм ин гузин карданд

چونکه آن قوم این گزین کردند

Халқ гуфтанд тарк дайн карданд

خلق گفتند ترک دین کردند

Кӣ кунад фаҳми халқи зоҳирбин

کی کند فهم خلق ظاهربین

Ботини дайн авлиёӣ гузин

باطن دین اولیای گزین

Ҳама гуфта зи кӯтаҳии назар

همه گفته ز کوتهی نظر

Авлиёии кборро кофар

اولیای کبار را کافر

То ту нонро нхоӣӣ ва нахурӣ

تا تو نان را نخائی و نخوری

Ҳеҷ қӯти зи нақш он набарӣ

هیچ قوت ز نقش آن نبری

То ту марҳӯни нақш дайн бошӣ

تا تو مرهون نقش دین باشی

Масти нақшӣ на масти наққошӣ

مست نقشی نه مست نقاشی

То набахшад худои турои ин дард

تا نبخشد خدا ترا این درد

Фаҳми ин қавм чун туоне кард

فهم این قوم چون توانی کرد

Андари ихлоси ҳақи чунон рафтанд

اندر اخلاص حق چنان رفتند

Ки ҳама бехӯриш чўкаҳ зафтанд

که همه بی خورش چوکه زفتند

Айн ихлос гуфтаанду фузун

عین اخلاص گفته ‌ اند و فزون

Ақли кулро нҳФи ти ҳи зери ҷунун

عقل کل را نهف ت ه زیر جنون

Нақши дайни ҳашта ҷон дайн гашта

نقش دین هشته جان دین گشته

Назд соҳибдилон гузин гашта

نزد صاحبدلان گزین گشته

Барда аз рӯй оби ҷони хошок

برده از روی آب جان خاشاک

Шуда аз гуфтугӯии ҳодиси пок

شده از گفتگوی حادث پاک

Безабон карда илми ишқи баён

بی زبان کرده علم عشق بیان

Бе даҳоне зи роҳи ҷони гӯйон

بی دهانی ز راه جان گویان

Шайхи муршиди бад ӯу гашти мурӣд

شیخ مرشد بد او و گشت مرید

Саҳл аз арошод ӯ азизу рашид

سهل از اراشاد او عزیز و رشید

Нафасаши бади мубораку маймун

نفسش بد مبارک و میمون

Ҳар мурӣдаши гузашта аз зўолнўн

هر مریدش گذشته از ذوالنون

Набарди ҳеҷ аз гузида ӯ

نبرد هیچ از گزیدۀ او

Сад чу аттор ва чун сноӣии бӯ

صد چو عطار و چون سنائی بو