Ҳаст мансаб чу кӯҳ дар олам

هست منصب چو کوه در عالم

Ки бар он меравад банӣ одам

که بر آن میرود بنی آدم

Гоҳ биравӣ равад яке доно

گاه بروی رود یکی دانا

Гоҳи як ҷоҳилӣ шавад воло

گاه یک جاهلی شود والا

Гашта одил бар ӯ чу маи пайдо

گشته عادل بر او چو مه پیدا

Шудаи золими сияҳи руху расво

شده ظالم سیه رخ و رسوا

Ҳаст ҳамчун маҳаки яқини мансаб

هست همچون محک یقین منصب

Некро мекунад гузин мансаб

نیک را میکند گزین منصب

Вонкаҳи он зштри вай ва бадкор аст

وانکه آن زشتر وی و بدکار است

Мансаб ӯро намӯда кин ъорост

منصب او را نموده کاین عاراست

Мекунад дараҷаони варои расво

میکند درجهان ورا رسوا

Менамояд сари ниҳони пайдо

مینماید سر نهان پیدا

Буд аввали зи халқ ӯ пинҳон

بود اول ز خلق او پنهان

Мисли некӯон миён бидон

مثل نیکوان میان بدان

Каси зи сар бадаш набӯд огоҳ

کس ز سر بدش نبود آگاه

Гашти пайдо ки золимасту табоҳ

گشت پیدا که ظالم است و تباه

Бишморонд аз ин ду гавани ҳақ ро

بیشماراند از این دو گون حق را

Дар ҷаҳон аз хабис ва аз зебо

در جهان از خبیث و از زیبا

Як гуруҳи спидрў чун моҳ

یک گروه سپیدرو چون ماه

Як гуруҳе чу деви зишти сиёҳ

یک گروهی چو دیو زشت سیاه

Мебарад хубро бболои ҳақ

میبرد خوب را ببالا حق

То намояди варои ҳувайдои ҳақ

تا نماید ورا هویدا حق

То бидонанд коинчнин бисёр

تا بدانند کاینچنین بسیار

Дорад аз халқ дар замин бисёр

دارد از خلق در زمین بسیار

Аз баду неки биъдду биҳд

از بد و نیک بیعدد و بیحد

Гашта пайдои ҳамаи зи сунъи аҳад

گشته پیدا همه ز صنع احد

Гуҳ аз ин менамояду гуҳ аз он

گه از این مینماید و گه از آن

То бибинанди сунъи ҳақи халқон

تا ببینند صنع حق خلقان

Ҳар дуро зон ҳмибрди боло

هر دو را زان همیبرد بالا

Ки шавад зот ҳар яке пайдо

که شود ذات هر یکی پیدا

Чунки мансаб бкс нахоҳад монад

چونکه منصب بکس نخواهد ماند

Хунаки онкас ки сӯй некӣ ронад

خنک آنکس که سوی نیکی راند

Адл густарду никўӣии афзуд

عدل گسترد و نیکوئی افزود

Дар хайрот бар ҷаҳон багушӯд

در خیرات بر جهان بگشود

Номи некӯӣ ӯ буд доим

نام نیکوی او بود دایم

Ситши андар ҷаҳон шавад қоим

صیتش اندر جهان شود قایم

Мардум аз зикр ӯ бёсоинд

مردم از ذکر او بیاسایند

Қанди некяш бе даҳони хоинд

قند نیکیش بی دهان خایند

Некӯон гарчи аз ҷаҳони рафтанд

نیکوان گرچه از جهان رفتند

Ҷумла дар зер хокдом хуфтанд

جمله در زیر خاکدام خفتند

Сирати некашон буд зинда

سیرت نیکشان بود زنده

То абади ҳамчуи моҳи рухшанда

تا ابد همچو ماه رخشنده

Дар ҷаҳони зикри Мӯсоу фиръавн

در جهان ذکر موسی و فرعون

Фарқ кун гӯ чаҳ монад андари кун

فرق کن گو چه ماند اندر کون

Ки аз ин ду кадом матлӯб аст

که از این دو کدام مطلوب است

Хунаки онкас ки нек ва марғӯб аст

خنک آنکس که نیک و مرغوب است

Мансаби ин ҷаҳони ҳазорон ро

منصب این جهان هزاران را

Кард маъзул ва худ чу ки барҷо

کرد معزول و خود چو که برجا

Зон бкўҳши ҳмикнм монанд

زان بکوهش همیکنم مانند

Ки амирон бар он чу буз бадванд

که امیران بر آن چو بز بدوند

Ки баҷо бошаду бузони гузаранд

که بجا باشد و بزان گذرند

Халқ аз ин сар чу Тифли бихбрнд

خلق از این سر چو طفل بیخبرند

Гарчи бар кӯҳи бузи баланд буд

گرچه بر کوه بز بلند بود

Лек охир чу мард паст шавад

لیک آخر چو مرد پست شود

Мансаби шоҳӣ ва вазирӣ ҳаст

منصب شاهی و وزیری هست

Ва аҳли мансаби ҳмирўнд аз даст

و اهل منصب همیروند از دست

Дар пай ҳамдигар амиру вазир

در پی همدگر امیر و وزیر

Чанд рӯзӣ шавад азизу кабӣр

چند روزی شود عزیز و کبیر

Боз уҳам равад расад дигар

باز اوهم رود رسد دیگر

Ҳеҷ мансаб нагардад аз сарвар

هیچ منصب نگردد از سرور

Нафаси мансаби мисол ки подор

نفس منصب مثال که پادار

Аҳли мансаб чу ки з ки бигзор

اهل منصب چو که ز که بگذار

Мебарад боди марги он ки ро

میبرد باد مرگ آن که را

Мекунад нест бандау шаҳ ро

میکند نیست بنده و شه را

Аз сари кӯҳи миФтнди нигун

از سر کوه میفتند نگون

Як як аз амр шоҳ кун Фикўн

یک یک از امر شاه کن فیکون

Ни Фи си мансаб буд баҷои қоим

ن ف س منصب بود بجا قایم

Ҳама фонӣ шаванд ва ӯ доим

همه فانی شوند و او دایم

Кӯҳ бошад ҳамеша бар ҷояш

کوه باشد همیشه بر جایش

Кӯҳ бояд ки дорад ӯ поиш

کوه باید که دارد او پایش

То нагардӣ ту ки киӣ бошӣ

تا نگردی تو که کهی باشی

Дар шаҳии дон ки гуҳ гуҳӣ бошӣ

در شهی دان که گه گهی باشی

Чанд рӯзӣ бар он кунӣ ҷавлон

چند روزی بر آن کنی جولان

Кӣ Бамоне чу кӯҳи ҷовидон

کی بمانی چو کوه جاویدان

Бузи бимирад фано шавад райш

بز بمیرد فنا شود رایش

Ки бимонад муқӣм бар ҷояш

که بماند مقیم بر جایش

Нест ҳосил дар ин ҷаҳони фано

نیست حاصل در این جهان فنا

Рӯи бақоро гузин кун эй доно

رو بقا را گزین کن ای دانا

Кандар онҷо на азлатаст ва на марг

کاندر آنجا نه عزلت است و نه مرگ

Боғу роғаш ҳамеша пар бару барг

باغ و راغش همیشه پر بر و برگ

Аинчнони пеши малики ҷовидон

اینچنان پیش ملک جاویدان

Ҳеҷ ҳеҷаст сари басари майдон

هیچ هیچ است سر بسر میدان

Пеши мардони ҳақи шаҳии ҷаҳон

پیش مردان حق شهی جهان

Ҳаст ҳамчун ки бозии бачагон

هست همچون که بازی بچگان

Зон сабаб дар набӣ лаъиб фармуд

زان سبب در نبی لعب فرمود

Аинҷҳонро худои поки вдўд

اینجهان را خدای پاک ودود

Кин ҷаҳони қатраи ист зон дарё

کاین جهان قطره ‌ ایست زان دریا

Гар кунӣ фаҳми ту аз ин он ро

گر کنی فهم تو از این آن را

Барда бошӣ басӯии манзили роҳ

برده باشی بسوی منزل راه

Шуда бошӣ зи сари ҳақи огоҳ

شده باشی ز سر حق آگاه

Вар дар ин қатраи ғарқи гардии ту

ور در این قطره غرق گردی تو

Дар ҳақиқати занӣ на мардии ту

در حقیقت زنی نه مردی تو

Ҳар ки мирдосати кор мардон кард

هر که مرداست کار مردان کرد

Чархро ҳамчуи гӯй гардон кард

چرخ را همچو گوی گردان کرد

Бо кафи нуру сўлҷони қадар

با کف نور و صولجان قدر

Гӯии гуҳи бардаи зеру гоҳи зибр

گوی گه برده زیر و گاه زبر

Карда азмлку моли якро ма

کرده ازملک و مال یک را مه

Карда аз фақру фоқаи якро ки

کرده از فقر و فاقه یک را که

Карда якро дар ин ҷаҳони султон

کرده یک را در این جهان سلطان

Карда якро гадоу мурдаи нон

کرده یک را گدا و مردۀ نان

Карда якро асири ин дунё

کرده یک را اسیر این دنیا

Карда якро амир дар уқбо

کرده یک را امیر در عقبی

Нойиби ҳақ шуда дар арзу само

نایب حق شده در ارض و سما

Аз худо ӯ ғанӣу ҷумлаи гадо

از خدا او غنی و جمله گدا

Хунак ӯро ки ртбтш буд ин

خنک او را که رتبتش بود این

Шавад он зоти поки ҳақи ойин

شود آن ذات پاک حق آئین

Пеши тахташ малик кунанд суҷуд

پیش تختش ملک کنند سجود

Ки ҳама обидем ва ту маъбуд

که همه عابدیم و تو معبود

Ворис одамаст он фарзанд

وارث آدم است آن فرزند

Каш буд инчунин мақоми баланд

کش بود اینچنین مقام بلند

Барад ӯ малику тахту ҷоҳи падар

برد او ملک و تخت و جاه پدر

Ҳам шавад чун падари бълму назар

هم شود چون پدر بعلم و نظر

Вонкаҳ набӯд чунин буд мудаббир

وانکه نبود چنین بود مدبر

Набарди ҳеҷ гавани барӣ зон бар

نبرد هیچ گون بری زان بر

Подшои зода ист гашта гадо

پادشا زاده ‌ ایست گشته گدا

Монда бемолу малику кору киё

مانده بی مال و ملک و کار و کیا

Ҳамаро ҷад одамаст яқин

همه را جد آدم است یقین

Аз баду нек ва аз азиз ва маин

از بد و نیک و از عزیز و مهین

Ҳар кро бошад он улувва дар сар

هر کرا باشد آن علو در سر

Ҷӯяд аз ҷон ҳамеша малики падар

جوید از جان همیشه ملک پدر

Ваон касеро ки набӯд он ҳиммат

وان کسی را که نبود آن همت

Монад ӯ бенавоу пари меҳнат

ماند او بینوا و پر محنت

Дар паии нони дӯд чу ду нон ӯ

در پی نان دود چو دو نان او

То ки ёбад зи ҳирси ду нон ӯ

تا که یابد ز حرص دو نان او

Тан ӯ гарчи зод аз он тинат

تن او گرچه زاد از آن طینت

Лек ҷонаши надоди он ртбт

لیک جانش نداد آن رتبت

Зон наҷуед басӯии ҳақи наҳзат

زان نجوید بسوی حق نهضت

Ки аз одам наёфт он ҳиммат

که از آدم نیافت آن همت