Чун онҷо расед , чашмаш бар кӯҳӣ афтод ба баландӣу тундии чунон ки ҳиси босира то бзрўаҳи шоҳқш расӣдан , даҳ ҷой дар мсоъди ақабот осоиш додӣу дидбони ваҳм дар қатъи ?мароқӣ улуввааш арақ аз пешонии бчконидӣ . Каманди назар аз камаргоҳаш нагузаштӣ , нардбони ҳаво ба гӯшаи бом рифъаташ нараседӣ , фалаки албрўҷ аз ршгши биҷои минтақаи ҷавзои зуннор бар миёни бастӣ , ?харчадро чун қамари биҷои хӯшаи сурайёи оташи ҳасад дар хирман афтодӣ .
چون آنجا رسید، چشمش بر کوهی افتاد به بلندی و تندی چنان که حسِّ باصره تا بذروهٔ شاهقش رسیدن، دهجای در مصاعدِ عقبات آسایش دادی و دیدبان وهم در قطعِ مراقیِ علوّش عرق از پیشانی بچکانیدی. کمندِ نظر از کمرگاهش نگذشتی، نردبانِ هوا به گوشهٔ بام رفعتش نرسیدی، فلکالبروج از رشگش بجای منطقهٔ جوزا زنّار بر میان بستی، خرشید را چون قمر بجای خوشهٔ ثریّا آتشِ حسد در خرمن افتادی.
* * *
***
Ваҳми азуи афтон ва хезон рафтӣ , ар рафтӣ бурун
وهم ازو افتان و خیزان رفتی، ار رفتی برون
Ақли азуи тарсон ва ларзон додӣ , ар додӣ нишон
عقل ازو ترسان و لرزان دادی، ار دادی نشان
Хрқоءи қади тоҳти алии ман ирўмҳо
خَرقَاءَ قَد تَاهَت عَلَی مَن یَرُومُهَا
Бмрқбҳои алъолӣ ва ҷонибҳо алсъб
بِمَرقَبِهَا العَالِی وَ جَانِبَهَا الصَّعبِ
Изри алайҳои ?илҷуи ҷайби ғмомаҳ
یَزّرُّ عَلَیهَا الجَوُّ جَیبَ غَمامِهِ
Ва илбсҳои ъқдои бонаҷмаи алшҳб
وَ یُلبِسُهَا عِقداً بِاَنجُمِهِ الشُّهب
Азои мо сиррии барқи бадати ман хилола
اِذَا مَا سَرَی بَرقٌ بَدَت مِن خِلَالِهِ
Комаи лоҳти алъзроءи ман халали алҳҷб
کَمَا لَاحَتِ العَذرَاءُ مِن خَلَلِ الحُجبِ
Иҳаҳ барисам ҳиҷобат дар пеш афтоду озодчҳраҳи бшрти мтобът аз пас мерафт ва мегуфт :
یهه برسم حجابت در پیش افتاد و آزادچهره بشرطِ متابعت از پس میرفت و میگفت :
Лкли эмоми усваи иқтдӣ ба
لِکُلٍّ اِمَامٌ اُسوَهٌٔ یَقتَدَی بِهِ
Ва анати лоҳли алмкрмоти эмом
وَ اَنتَ لِاَهلِ المَکرُمَاتِ اِمَامُ
То аз мадориҷу мъорҷши бргзштнду авҷи офтобро дар ҳазизи соя ӯ боз гузоштанд ва чун пои мақсад бар сатҳ аъло ниҳоданд , шоҳи мурғони сулаймон вор нишаста буду базму боргоҳӣ чун нузҳатгоҳи хулди ороста . Шоҳин ки амири силаҳи дигари ҷавориҳи алтиўр буд кулоҳ зар кашида дар сар кашидау қзогнди мнқти мкўкби пӯшида , аз ншинмгоаҳи дасти салотини бархестау болои сар ӯ ба тафохури истода , тоўси мрўҳаҳ эй бофта аз зари риштаи аҷнҳаҳ бар дӯши ниҳода , сқоء дар бғлтоқи адими муламмаъи омада , банди сқоءи ҳавсилаи гушӯда , соҳати боргоҳро дар обу гулоби гирифта , зоғи оташи рухсори тзрўи дамида ва рӯй худро ба дӯди брондўдаҳ , дроҷи корду кабобу тибқи хоста , чанги минқори булбул чун мўсиқор чаковак навой ғариби навохта , мўсичаҳи захмаи тнбўр бо шохшонаҳи зрзўри бсохтаҳ , сафири алҳони ҳазордастони ҳангомаи лаҳву тараб гарм карда , хурӯсро садои азон ба озон садр нишинон сафаи малакӯти расида , тӯтии домани садраи хорои Фстқӣ дар пой кашида , ба шукри афшони иборати ҳикояти аҷоиби албҳри Ҳиндӯстон оғоз карда , ҳудҳуд ки пайки ҳазрат буд , қбочаҳи ҳарири мшҳри пӯшида , набиштаи мазмунаш ба забони мурғон бар сар зада , ъқъқи сФирўори боқабои атласи рӯмии кирдор аз офоқи ҷаҳони хабарҳои хайр оварда , ҳозирони бзўоҷри алтири фолҳои фаррух бар гирифта , маҷлиси бад-ӣни хуррамии ороста , иҳаҳ ба қоидаи гузашта андарун рафту ҳол омадани озодчҳраҳ ба хизмати даргоҳ дар либосии ҳарчи зеботар арз дод ва намӯд ки шахсеи писандидау хдмтгории мулӯкро офарӣда , некӯгарӣу расми шиносу коргузору ҳнрўр аз масофати даври омадаи сет , бехи мؤолФт аз он маскан ки дошт баровардаи мӯтину муваллиди бгзоштаҳ ва аз тоби ҳўоҷри эҳдоси рӯзгор ба ҷиноҳи ин давлат астзлол карда ва ба астзроءи ин ҷаноби рафеъи пноҳидаҳ . Агар малик мисол диҳад , даройад ва ба шарафи дасти бӯс махсӯс гардад . Шоҳро доъияи сидқ рағбат биҷунбед , мисол фармуд ки даройад
تا از مدارج و معارجش برگذشتند و اوجِ آفتاب را در حضیضِ سایهٔ او باز گذاشتند و چون پایِ مقصد بر سطحِ اعلی نهادند، شاهِ مرغان سلیمانوار نشسته بود و بزم و بارگاهی چون نزهتگاهِ خلد آراسته. شاهین که امیرسلاحِ دیگر جوارح الطیور بود کلاه زرِ کشیده در سر کشیده و قزاگندِ منقّطِ مکوکب پوشیده، از نشینمگاهِ دستِ سلاطین برخاسته و بالایِ سرِ او به تفاخر ایستاده، طاوس مروحهای بافته از زر رشتهٔ اجنحه بر دوش نهاده، سقّاء در بغلطاقِ ادیمِ ملمّع آمده، بند سقاءِ حوصله گشوده، ساحتِ بارگاه را در آب و گلاب گرفته، زاغ آتشِ رخسارِ تذرو دمیده و رویِ خود را به دود براندوده، درّاج کارد و کباب و طبق خواسته، چنگِ منقار بلبل چون موسیقارِ چکاوک نوایِ غریب نواخته، موسیچه زخمهٔ طنبور با شاخشانهٔ زرزور بساخته، صفیرِ الحان هزاردستان هنگامهٔ لهو و طرب گرم کرده، خروس را صدایِ اذان به آذانِ صدرنشینانِ صفّهٔ ملکوت رسیده، طوطی دامنِ صدرهٔ خارایِ فستقی در پای کشیده، به شکرافشانِ عبارت حکایتِ عجایب البحرِ هندوستان آغاز کرده، هدهد که پیکِ حضرت بود، قباچهٔ حریرِ مشهّر پوشیده، نبشتهٔ مضمونش به زبانِ مرغان بر سر زده، عقعق سفیروار باقبایِ اطلسِ رومی کردار از آفاقِ جهان خبرهایِ خیر آورده، حاضران بزواجر الطّیر فالهایِ فرّخ بر گرفته، مجلس بدین خرّمی آراسته، یهه به قاعدهٔ گذشته اندرون رفت و حالِ آمدن آزادچهره به خدمت درگاه در لباسی هرچ زیباتر عرض داد و نمود که شخصی پسندیده و خدمتگاری ملوک را آفریده، نیکوگری و رسم شناس و کارگزار و هنرور از مسافت دور آمدهست، بیخِ مؤالفت از آن مسکن که داشت برآورده موطن و مولد بگذاشته و از تابِ هواجرِ احداثِ روزگار به جناحِ این دولت استظلال کرده و به استذراءِ این جنابِ رفیع پناهیده. اگر ملک مثال دهد، درآید و به شرفِ دستبوس مخصوص گردد. شاه را داعیهٔ صدق رغبت بجنبید، مثال فرمود که درآید